NXBGDVN đồng hành gìn giữ tiếng Việt trong cộng đồng người Việt ở nước ngoài

Năm 2026 ghi nhận bước tiến dài trong việc lan tỏa tiếng Việt trên toàn cầu, với hàng loạt hoạt động thiết thực từ châu Á, châu Âu đến Bắc Mỹ, Trung Đông và châu Phi. Lễ Phát động Ngày Tôn vinh tiếng Việt quy tụ tới 150 điểm cầu trong và ngoài nước. Đặc biệt, cuộc thi Tìm kiếm Sứ giả tiếng Việt năm nay thu hút 57 hồ sơ chất lượng từ 22 quốc gia và vùng lãnh thổ, cho thấy sức sống mãnh liệt của phong trào.

Trong bức tranh chung đầy khởi sắc đó, NXBGDVN tiếp tục đóng góp trong vai trò là nhân tố kiến tạo quan trọng. Đơn vị không chỉ cung cấp những tài liệu cốt lõi mà còn đồng hành sâu sát cùng Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài trong Đề án “Ngày Tôn vinh tiếng Việt trong cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài” giai đoạn 2023-2030, tạo nên những dấu ấn mang tính bền vững.

Kiến tạo không gian văn hóa qua “Tủ sách tiếng Việt”

“Nhiều người cha, mẹ cố gắng dạy cho con mình tiếng Việt, với mục tiêu giản dị, để khi về Việt Nam, gặp ông bà, các cháu có thể biết nói: ‘Chào ông’, ‘chào bà’, ‘cảm ơn’, ‘xin lỗi’... Từ những lời nói giản dị ấy, các thế hệ người Việt Nam ở nước ngoài tiếp tục duy trì sự gắn kết với gia đình, quê hương“, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng chia sẻ.

Thấu hiểu khát khao giản dị mà thiêng liêng ấy, một trong những dấu ấn lớn nhất của NXBGDVN chính là việc hiện thực hoá các không gian văn hóa thông qua sáng kiến “Tủ sách tiếng Việt”. Không chỉ đơn thuần là gửi sách ra nước ngoài, chương trình hướng tới việc tạo ra những điểm sinh hoạt tri thức thiết thực cho cộng đồng.

Chỉ tính riêng trong năm 2026, NXBGDVN hoàn thành và đưa vào hoạt động 4 Tủ sách tiếng Việt tại Thái Lan, Singapore và Brunei. Tại các điểm cầu này, kiều bào không chỉ có nơi giao lưu, đọc sách mà còn là không gian để các em nhỏ thực hành ngôn ngữ mẹ đẻ.

Cùng với việc xây dựng tủ sách, NXBGDVN cung cấp gần 5.000 cuốn sách, bao gồm sách giáo khoa, truyện đọc, và các tài liệu chuyên biệt phục vụ việc giảng dạy tiếng Việt ra toàn cầu. Trong số đó, bộ sách “Chào Tiếng Việt” tiếp tục chứng minh sự phù hợp và trở thành công cụ đắc lực cho cả người dạy lẫn người học. Theo đánh giá từ Lễ tổng kết Ngày Tôn vinh tiếng Việt năm 2026, các chỉ tiêu về số lượng sách và tủ sách được triển khai đều hoàn thành vượt mức kế hoạch đề ra, đáp ứng kịp thời “cơn khát” học liệu tại nhiều địa bàn.

Chuẩn hóa giáo viên và đẩy mạnh hệ sinh thái số

Có sách hay là chưa đủ, người “truyền lửa” đóng vai trò cốt lõi trong việc duy trì tiếng Việt. Xác định rõ điều này, NXBGDVN chú trọng vào công tác đào tạo, bồi dưỡng phương pháp giảng dạy cho các giáo viên kiều bào.

Năm nay, NXBGDVN tiếp tục phối hợp với Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài và trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn tổ chức hàng loạt khóa tập huấn chuyên sâu. Đáng chú ý, khóa tập huấn diễn ra cùng thời điểm với Lễ tổng kết năm 2026 thu hút 50 giáo viên đến từ 14 quốc gia và vùng lãnh thổ.

Bên cạnh đó, các khóa đào tạo trực tuyến và trực tiếp cũng được tổ chức liên tục tại những khu vực có đông kiều bào sinh sống như Đông Bắc Thái Lan và Hàn Quốc. Tại đây, các giáo viên không chỉ được cập nhật kỹ năng sư phạm mà còn được bồi đắp thêm về lịch sử, văn hóa, từ đó tự tin đứng lớp.

Song song với đào tạo truyền thống, quá trình chuyển đổi số là bước đi tất yếu để vượt qua rào cản địa lý. NXBGDVN đã nhanh chóng giới thiệu hệ thống sách giáo khoa điện tử miễn phí, giúp cộng đồng người Việt ở bất kỳ múi giờ nào cũng có thể truy cập vào nguồn học liệu chính thống.

Đặc biệt, sự hợp tác giữa NXBGDVN và Ban Truyền hình Đối ngoại (VTV4) mang lại hiệu quả rõ rệt. Với hơn 400 chương trình dạy tiếng Việt được VTV4 sản xuất từ năm 2018 đến nay, các học liệu của NXBGDVN được “mềm hóa” qua những TV show sinh động như “Chào tiếng Việt”, “Tiếng Việt diệu kì”.

Với những đóng góp xuất sắc đó, ngày 12/8/2026, tại Lễ tổng kết Ngày Tôn vinh tiếng Việt năm 2026 với sự có mặt của khoảng 80 đại biểu tại điểm cầu Hà Nội và hơn 100 điểm cầu của các địa phương, cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài, hội đoàn, cơ sở dạy tiếng Việt, giáo viên và bà con kiều bào trên khắp thế giới., NXBGDVN vinh dự được nhận Kỷ niệm chương từ Bộ Ngoại giao. Trong thời gian tới, đơn vị này đặt mục tiêu xây dựng một “Kho học liệu số dùng chung” đa nền tảng, góp phần chuyên nghiệp hóa công tác dạy và học tiếng Việt trên toàn cầu.