Xuất hiện biến thể COVID-19 ‘Ve sầu’, chuyên gia dịch tễ khuyến cáo gì?

Tính chung từ đầu năm 2026 đến nay, Hà Nội ghi nhận tổng cộng 29 ca mắc COVID-19 rải rác tại 22 phường, xã, không có ca tử vong nào. Số ca mắc cho thấy sự gia tăng đáng kể so với 5 ca của cùng kỳ năm 2025. Ngành y tế cũng khuyến cáo người dân không chủ quan với biến thể “Ve sầu”.

Theo đó, biến thể COVID-19 mới BA.3.2 còn được gọi là “Ve sầu” (Cicada) là một nhánh phụ của biến thể Omicron đang được theo dõi về khả năng lây lan. Hiện biến thể này đang được Tổ chức Y tế thế giới (WHO), CDC Hoa Kỳ theo dõi về khả năng lây lan.

BS Trương Hữu Khanh, chuyên gia dịch tễ học cho biết, biến thể mới này không đáng lo ngại, người dân không chủ quan nhưng cũng không nên hoang mang, lo lắng. COVID-19 về cơ bản đã trở thành một loại virus hô hấp lưu hành trong cộng đồng. Khi đã thích nghi với cơ thể người, virus này vẫn sẽ tiếp tục xuất hiện các biến thể theo thời gian.

Tuy nhiên, đây là quy luật tự nhiên và không tạo ra một “chủng hoàn toàn mới” mang tính đột biến nguy hiểm như giai đoạn đầu của đại dịch.

“Các biến thể đang lưu hành chủ yếu vẫn thuộc nhóm Omicron, với đặc điểm dễ lây lan hơn nhưng độc lực nhìn chung giảm so với trước. Điều này phù hợp với xu hướng tiến hóa của virus, đó là khi lan rộng trong cộng đồng, chúng có xu hướng “hiền” hơn để tồn tại lâu dài trong cơ thể người. Vì vậy, việc xuất hiện các ca bệnh mới thời gian gần đây không phải là điều bất thường và đáng lo ngại”, BS Khanh nói.

Theo BS Khanh, sự gia tăng số ca được ghi nhận hiện nay phần lớn liên quan đến việc xét nghiệm đã trở nên phổ biến và được thực hiện thường quy, tương tự như xét nghiệm cúm. Khi chủ động xét nghiệm, việc phát hiện ca bệnh là điều tất yếu, không phản ánh sự thay đổi bất thường của dịch tễ.

“Về công tác giám sát, việc thống kê số ca mắc COVID-19 như trước đây không còn quá cần thiết, bởi điều này không mang lại nhiều ý nghĩa trong bối cảnh virus đã trở thành bệnh lưu hành. Thay vào đó, việc theo dõi các biến thể và đánh giá độc lực nên được thực hiện ở cấp độ chuyên môn bởi các nhà khoa học”, BS cho biết thêm.

Bác sĩ cũng nhấn mạnh, trong giai đoạn hiện nay, cách tiếp cận phù hợp là xem COVID-19 như các bệnh hô hấp thông thường.

COVID-19 vẫn tồn tại và sẽ tiếp tục biến đổi, nhưng không phải là mối đe dọa mới. Việc thích nghi với trạng thái “bình thường mới” và quản lý bệnh như một dạng cảm cúm là hướng tiếp cận phù hợp trong bối cảnh hiện nay.

Để phòng bệnh, bác sĩ khuyến cáo, người dân nên duy trì thói quen đeo khẩu trang khi đến cơ sở y tế, nơi tập trung đông người hoặc trong không gian kín, kém thông thoáng.

Đặc biệt, những trường hợp có triệu chứng như ho, sốt, viêm đường hô hấp cần chủ động đeo khẩu trang để giảm nguy cơ phát tán mầm bệnh ra xung quanh, qua đó bảo vệ những người có nguy cơ cao như người lớn tuổi, người có bệnh nền hoặc hệ miễn dịch suy giảm.

Song song, việc giữ gìn vệ sinh cá nhân cần được thực hiện thường xuyên và đúng cách. Người dân nên rửa tay bằng xà phòng dưới vòi nước sạch hoặc sử dụng dung dịch sát khuẩn nhanh, nhất là sau khi tiếp xúc với bề mặt công cộng, trước khi ăn và sau khi ho, hắt hơi.

Ngoài ra, các vật dụng và bề mặt tiếp xúc hàng ngày như tay nắm cửa, bàn làm việc, điện thoại di động và thiết bị cá nhân cũng cần được lau chùi, khử khuẩn định kỳ.

Biến thể BA.3.2 (còn được gọi là “Ve sầu”) được phát hiện lần đầu tại Nam Phi vào tháng 11/2024. Sau đó, BA.3.2 nhanh chóng lan ra nhiều khu vực trên thế giới. Theo các hệ thống giám sát dịch tễ, biến thể này hiện đã xuất hiện tại hơn 20 quốc gia.

Tại Mỹ, BA.3.2 được ghi nhận từ năm 2025 và phát hiện tại ít nhất 25 bang, bao gồm cả trong các mẫu giám sát môi trường như nước thải và phương tiện vận chuyển quốc tế. Tuy nhiên, biến thể này vẫn chưa trở thành chủng chiếm ưu thế, số ca mắc liên quan vẫn ở mức thấp so với tổng số ca nhiễm COVID-19.