Vì sao thuốc tránh thai có thể làm tăng nguy cơ hình thành cục máu đông?

ThS. Nguyễn Thị Tuyết Mai, Bệnh viện Bạch Mai cho biết, thuốc tránh thai là biện pháp hiệu quả khi được lựa chọn và sử dụng phù hợp. Tuy nhiên, một số loại thuốc tránh thai phối hợp chứa estrogen và progestin có thể làm tăng nguy cơ hình thành cục máu đông do tác động đến hệ thống đông máu của cơ thể.

Không phải mọi phụ nữ sử dụng thuốc tránh thai nội tiết đều có nguy cơ huyết khối như nhau. Nguy cơ này nhìn chung vẫn thấp ở phần lớn phụ nữ khỏe mạnh và có thể tăng lên khi đi kèm các yếu tố nguy cơ khác đáng lưu ý gồm hút thuốc lá, thừa cân hoặc béo phì, ít vận động kéo dài, tiền sử huyết khối cá nhân hoặc gia đình, một số rối loạn đông máu, đau nửa đầu có tiền triệu và giai đoạn sau sinh.

Vì vậy, bác sĩ Mai khuyến cáo, phụ nữ nên được tư vấn và đánh giá tiền sử bệnh trước khi sử dụng thuốc tránh thai nội tiết để lựa chọn phương pháp phù hợp. Việc tự mua thuốc theo quảng cáo, lời mách bảo hoặc sử dụng đơn thuốc của người khác có thể khiến những yếu tố nguy cơ quan trọng bị bỏ qua.

Dấu hiệu huyết khối cần nhận biết sớm

Huyết khối tĩnh mạch sâu thường xuất hiện ở chân. Người bệnh có thể thấy một bên chân sưng, đau, căng tức, nóng đỏ hoặc thay đổi màu da. Tuy nhiên, không phải trường hợp nào cũng có đầy đủ các dấu hiệu này.

Nguy hiểm hơn, nếu cục máu đông di chuyển đến động mạch phổi, người bệnh có thể bị thuyên tắc phổi với các biểu hiện như khó thở đột ngột, đau ngực, tim đập nhanh, choáng hoặc ho ra máu.

Khi xuất hiện tình trạng khó thở đột ngột, đau ngực hoặc ngất, người bệnh cần được cấp cứu ngay. Nếu một bên chân sưng đau bất thường, cần sớm đến cơ sở y tế để được đánh giá, không tự ý xoa bóp hay mát-xa vùng nghi có huyết khối.

Làm gì để giảm nguy cơ khi dùng thuốc tránh thai?

Để hạn chế nguy cơ, phụ nữ cần trao đổi với nhân viên y tế về tiền sử huyết khối, bệnh tim mạch, đột quỵ, đau nửa đầu và các bệnh lý liên quan trong gia đình trước khi lựa chọn thuốc tránh thai.

Người hút thuốc, đặc biệt phụ nữ trên 35 tuổi, cần được đánh giá kỹ nguy cơ khi cân nhắc sử dụng thuốc tránh thai chứa estrogen. Những người chuẩn bị phẫu thuật hoặc phải nằm bất động kéo dài cũng cần thông báo cho bác sĩ về loại thuốc đang sử dụng để được hướng dẫn phù hợp.

Bên cạnh đó, phụ nữ nên duy trì vận động thường xuyên, hạn chế ngồi bất động trong thời gian dài và vận động chân phù hợp khi đi đường dài. Nếu lo ngại tác dụng phụ, người dùng nên trao đổi với bác sĩ để cân nhắc biện pháp tránh thai thay thế, thay vì tự ý thay đổi hoặc ngừng thuốc mà không có hướng dẫn.