Ra đi ở tuổi 19, cô gái viết tiếp sự sống cho nhiều cuộc đời

Cuối hành trình chống chọi bệnh tật kéo dài từ năm học lớp 6, cô gái 19 tuổi ra đi trong niềm tiếc thương của gia đình, bạn bè và các y bác sĩ Bệnh viện Việt Đức. Giữa thời khắc đau đớn nhất, gia đình quyết định thực hiện tâm nguyện cô từng nhiều lần nhắc khi còn sống. Đó là hiến mô, tạng để cứu người.

“Con bé sống tình cảm lắm…”, người mẹ nghẹn giọng. Từ nhỏ, cô trải qua hai ca phẫu thuật não. Những năm tháng gắn liền với bệnh viện không khiến cô gái thu mình hay bi quan. Ngược lại, cô luôn xuất hiện với nụ cười tươi, sự lạc quan và nguồn năng lượng tích cực khiến ai gặp cũng nhớ.

Sau mỗi lần mổ, chỉ nghỉ ngơi khoảng hai tuần, cô lại xin bố mẹ cho đi học. Cô thích đến lớp, thích gặp bạn bè và gần như chưa từng nghỉ học, trừ những lần phải tái khám. Những buổi ngoại khóa mà thầy cô lo cô không đủ sức khỏe tham gia, cô vẫn hào hứng góp mặt.

Ở nhà, cô gái dậy từ 5h sáng phụ bố mẹ dọn hàng, làm việc nhà dù sức khỏe không ổn định. Có hôm mệt lả, cô chỉ nằm nghỉ một lúc rồi lại cố gắng đỡ đần cha mẹ.

“Thấy bố đi làm về, con lại hỏi bố có uống nước không, có cần gì không. Ai cũng quý vì con hiền và sống rất tình cảm”, người mẹ kể.

Các bác sĩ từng điều trị cũng dành tình cảm đặc biệt cho cô gái giàu nghị lực này. Một bác sĩ xúc động nhớ lại: “Tôi chết lặng khi biết tin. Bạn ấy luôn vui vẻ, gần gũi và kiên cường vượt qua bệnh tật suốt nhiều năm”.

Điều khiến gia đình day dứt nhất là những câu nói tưởng như vu vơ của cô khi còn khỏe mạnh. “Mẹ ơi, sau này con cho người ta mắt được không?”, “Có ai nhận tim của con không?”.

Người mẹ khi ấy chỉ nghĩ con gái nói đùa nên gạt đi. Một bên mắt nhìn không rõ sau phẫu thuật, nhưng cô vẫn hồn nhiên bảo: “Một bên còn nhìn được thì con cho người ta”. Không ai ngờ đó lại trở thành di nguyện cuối cùng.

Khi con gái qua đời, giữa nỗi đau tột cùng, bố mẹ nhớ lại những điều cô từng nói suốt nhiều năm. Sau cùng, gia đình quyết định hiến những phần cơ thể còn khỏe mạnh của con để cứu sống người khác.

“Những gì còn có thể giúp được ai thì cho họ cơ hội sống, để một phần cơ thể của con vẫn còn ở lại với cuộc đời này”, người mẹ bật khóc.

Nhờ nghĩa cử ấy, các bác sĩ thực hiện lấy và ghép thành công nhiều mô, tạng cho bệnh nhân đang nguy kịch. Trái tim của cô hồi sinh một sự sống khác. Lá gan được chia ghép cho một người lớn và một bệnh nhi. Hai quả thận trao cơ hội sống cho hai bệnh nhân suy thận giai đoạn cuối. Lá phổi và giác mạc cũng tiếp tục mang lại hy vọng cho những người đang chờ phép màu.

Sự ra đi của cô gái 19 tuổi để lại khoảng trống lớn với gia đình và người thân. Từ mất mát ấy, cô viết tiếp sự sống cho nhiều cuộc đời khác bằng món quà nhân văn nhất.

Ghép mô, tạng được xem là một trong những thành tựu y học vĩ đại nhất của thế kỷ XX. Ngành y tế Việt Nam hiện làm chủ nhiều kỹ thuật ghép tạng phức tạp, tiệm cận trình độ các nước tiên tiến trong khu vực. Từ ca ghép thận đầu tiên năm 1992, đến nay các bác sĩ thực hiện thành công ghép tim, gan, đa tạng, ghép từ người cho chết não, thậm chí ghép tim - gan đồng thời.

Tính đến năm 2025, cả nước thực hiện 10.878 ca ghép tạng. Riêng năm 2024 có 1.212 ca ghép, năm 2025 tăng lên 1.368 ca. Việt Nam cũng ghi nhận 286 trường hợp chết não hiến tạng.

Từ vài cơ sở ban đầu, hiện cả nước có 34 bệnh viện được cấp phép ghép tạng. Ngành y tế đồng thời đầu tư mạnh cho đào tạo nhân lực, cơ sở vật chất và chuyển giao kỹ thuật cho nhiều bệnh viện lớn.

Năm 2024, cả nước có 41 ca chết não hiến tạng. Năm 2025, con số này tăng lên 66 ca và chỉ trong những tháng đầu năm 2026 đã có thêm 25 trường hợp hiến tạng sau chết não. Hiện hơn 177.000 người Việt đã đăng ký hiến mô, tạng sau khi qua đời.