Quỹ bảo hiểm y tế không thanh toán thuốc được doanh nghiệp hỗ trợ miễn phí

Bộ Y tế vừa ban hành Thông tư 16/2026 quy định việc triển khai các chương trình hỗ trợ thuốc miễn phí tại cơ sở khám chữa bệnh, trong đó đáng chú ý là quỹ bảo hiểm y tế sẽ không thanh toán đối với số lượng thuốc được doanh nghiệp dược hỗ trợ miễn phí cho người bệnh.

Thông tư được ban hành nhằm thiết lập hành lang pháp lý thống nhất cho việc tiếp nhận, quản lý và sử dụng thuốc hỗ trợ miễn phí tại các bệnh viện, cơ sở khám chữa bệnh. Quy định mới hướng đến mục tiêu bảo đảm tính công khai, minh bạch, an toàn trong điều trị, đồng thời bảo vệ quyền lợi của người bệnh.

Theo quy định, chương trình hỗ trợ thuốc miễn phí chỉ được triển khai trên cơ sở thỏa thuận bằng văn bản giữa cơ sở kinh doanh dược và cơ sở khám chữa bệnh. Việc hỗ trợ hoàn toàn không được gắn với các điều kiện thương mại hoặc gây ảnh hưởng đến quyết định chuyên môn của bác sĩ trong quá trình điều trị.

Thuốc được đưa vào chương trình phải là thuốc lưu hành hợp pháp tại Việt Nam. Việc chỉ định và kê đơn phải tuân thủ hướng dẫn sử dụng đã được Bộ Y tế phê duyệt, các phác đồ điều trị và tài liệu chuyên môn liên quan. Cơ sở khám chữa bệnh cũng chỉ được triển khai chương trình khi có phạm vi chuyên môn phù hợp với chỉ định của thuốc.

Một trong những nội dung đáng chú ý nhất của thông tư là quy định quỹ bảo hiểm y tế không thanh toán đối với phần thuốc hỗ trợ miễn phí đã sử dụng cho người có thẻ bảo hiểm y tế. Theo Bộ Y tế, quy định này nhằm bảo đảm quản lý đúng bản chất nguồn thuốc được tài trợ, tránh tình trạng thanh toán trùng, đồng thời góp phần sử dụng hiệu quả quỹ bảo hiểm y tế.

Thông tư cũng yêu cầu các cơ sở khám chữa bệnh công khai đầy đủ thông tin về chương trình hỗ trợ thuốc, xây dựng quy trình nội bộ và tư vấn rõ ràng cho người bệnh về phác đồ điều trị, hiệu quả, nguy cơ, tác dụng không mong muốn cũng như các chi phí phát sinh ngoài phần thuốc được hỗ trợ.

Việc tham gia chương trình được thực hiện trên cơ sở tự nguyện. Người bệnh phải ký phiếu đăng ký tham gia và tuân thủ các quy định về tiếp nhận, sử dụng thuốc. Trường hợp ngừng điều trị hoặc không tiếp tục tham gia chương trình, người bệnh hoặc người nhà phải thông báo cho bác sĩ điều trị và hoàn trả số thuốc đã được cấp nhưng chưa sử dụng.

Đối với các chương trình hỗ trợ thuốc miễn phí đã được Bộ trưởng Bộ Y tế phê duyệt trước khi thông tư mới có hiệu lực và vẫn còn thời hạn thực hiện, các chương trình này sẽ tiếp tục được triển khai đến hết thời gian đã được chấp thuận. Tuy nhiên, việc quản lý, sử dụng thuốc, lưu trữ hồ sơ và chế độ báo cáo sẽ phải tuân thủ các quy định mới để bảo đảm người bệnh không bị gián đoạn điều trị.

Thông tư 16/2026 có hiệu lực từ ngày 10/7/2026 và thay thế Thông tư 31/2018, văn bản hiện hành quy định về các chương trình hỗ trợ thuốc miễn phí trong khám chữa bệnh.