Xuất bản ngày 19/11/2026 11:11 AM

Metro mở rộng không gian sống, người dân thay đổi tiêu chí chọn nhà

(VTC News) -

Trong nhiều năm, vị trí gần trung tâm và giá bán rẻ là tiêu chí hàng đầu để người dân chọn mua nhà, nhưng khi đường sắt đô thị phát triển, tư duy này đã thay đổi.

Sự phát triển của mạng lưới đường sắt đô thị đã mở ra phương thức di chuyển mới. Khi khoảng cách địa lý được rút ngắn bằng giao thông công cộng tốc độ cao, người dân không còn nhất thiết phải tập trung tại khu vực trung tâm mà có thể tìm kiếm không gian sống rộng hơn, chi phí hợp lý hơn tại các đô thị vệ tinh.

Từ “giá mua” chuyển sang “giá sống”

Thị trường nhà ở đang xuất hiện một cách tiếp cận mới: không chỉ tính toán cần bao nhiêu tiền để sở hữu một căn nhà mà còn phải cân nhắc mỗi tháng sẽ tốn bao nhiêu chi phí để duy trì cuộc sống tại đó.

Trước đây, không ít người chấp nhận mua nhà xa trung tâm vì giá bán thấp hơn, nhưng sau đó phải đối mặt với những khoản chi phí không nhỏ cho xăng xe, gửi xe, đi lại, cả thời gian dành cho việc di chuyển. Ngược lại, những căn hộ nằm ở vị trí thuận tiện giao thông thường có giá cao, khiến người mua phải cân nhắc giữa khả năng tài chính và sự thuận tiện trong sinh hoạt.

Tuy nhiên, khi mạng lưới đường sắt đô thị phát triển, đặc biệt là mô hình đô thị gắn với giao thông công cộng (TOD), bài toán này đã có lời giải.

Đường sắt đô thị mở rộng không gian sống. (Ảnh minh hoạ: VnEconomy).

Đường sắt đô thị mở rộng không gian sống. (Ảnh minh hoạ: VnEconomy).

Theo chuyên gia giao thông Nguyễn Xuân Thủy, đường sắt đô thị có vai trò quan trọng trong việc kết nối khu vực trung tâm với các vùng ngoại ô, tạo điều kiện để người dân lựa chọn nơi sinh sống xa trung tâm hơn mà vẫn bảo đảm khả năng đi lại. Khi các tuyến đường sắt được kết nối đồng bộ với hệ thống giao thông công cộng, những khu vực cách trung tâm 10-30 km, thậm chí xa hơn, vẫn có thể trở thành lựa chọn phù hợp để mua nhà ở nếu thời gian di chuyển được rút ngắn và việc kết nối thuận tiện.

Hiện nay, với người mua nhà, điều này đồng nghĩa với việc giá trị của một bất động sản không chỉ nằm ở diện tích, số phòng ngủ hay giá bán trên mỗi m². Thay vào đó, khả năng tiếp cận nhà ga, trường học, bệnh viện, trung tâm thương mại và nơi làm việc cũng trở thành những yếu tố quan trọng.

Trên thực tế, một căn hộ có giá mua thấp hơn nhưng nằm xa các đầu mối giao thông có thể khiến chủ nhà phải chi trả nhiều hơn cho việc đi lại trong suốt hàng chục năm. Trong khi đó, một căn nhà gần ga metro, có thể đi bộ hoặc sử dụng phương tiện công cộng lại giúp tiết kiệm đáng kể chi phí và thời gian.

Người dân đã chuyển dịch từ tư duy chọn nhà theo “giá mua” sang tính toán “giá sống” - tổng chi phí cần bỏ ra để duy trì cuộc sống tại một địa điểm

Chuyên gia giao thông Nguyễn Xuân Thủy

“Người dân đã chuyển dịch từ tư duy chọn nhà theo “giá mua” sang tính toán “giá sống” - tổng chi phí cần bỏ ra để duy trì cuộc sống tại một địa điểm”, ông Thủy nói.

Tương tự, trong nhiều năm, vị trí gần trung tâm được người dân ưu tiên khi lựa chọn nhà ở. Không chỉ thuận tiện đi làm, đi học, khu vực nội đô còn tập trung hệ thống dịch vụ, thương mại, y tế và giáo dục. Điều này khiến nhu cầu nhà ở dồn vào một không gian hạn chế, kéo theo áp lực về giá bất động sản, mật độ dân cư và hạ tầng giao thông.

Nhưng khi mạng lưới đường sắt đô thị và TOD phát triển, thay vì chỉ quan tâm đến vị trí địa lý, người dân sẽ ngày càng chú trọng khả năng kết nối, thời gian di chuyển, hệ thống tiện ích và chất lượng môi trường sống.

Ông Thủy nhận định, trong kỷ nguyên tăng trưởng hiện nay, đường sắt đô thị phải trở thành một trục giao thông quan trọng kết nối trung tâm với các đô thị vệ tinh. Vì hệ thống này sẽ tạo điều kiện để người dân dịch chuyển ra khỏi khu vực lõi đô thị.

“Thực tế tại nhiều quốc gia cho thấy, mạng lưới đường sắt đô thị phát triển rộng khắp có thể góp phần phân bố lại dân cư, hình thành các đô thị vệ tinh và giảm áp lực cho khu vực trung tâm. Tại Việt Nam, đây cũng sẽ là hướng đi cần thiết đối với những đô thị lớn đang đối mặt với tình trạng quá tải dân số, ùn tắc giao thông và thiếu hụt không gian sống”, ông nói.

Một trong những thay đổi quan trọng mà mô hình TOD mang lại là cách tổ chức đô thị xoay quanh các đầu mối giao thông công cộng. Thay vì phát triển nhà ở tách rời với hạ tầng, mô hình này hướng tới tích hợp nhà ở, thương mại, dịch vụ, việc làm và các tiện ích thiết yếu trong phạm vi có thể tiếp cận thuận tiện từ nhà ga.

Vì thế, ông Thủy nhấn mạnh, các tuyến đường sắt đô thị cần được kết nối với hệ thống giao thông địa phương và các phương tiện trung chuyển. Đây là điều kiện để người dân ở ngoại thành, vùng ven có thể tiếp cận thuận lợi với mạng lưới giao thông công cộng.

“Đường sắt tạo ra khả năng kết nối, còn TOD tạo ra hệ sinh thái sống xung quanh khả năng kết nối đó. Hai yếu tố cần được triển khai đồng thời để hình thành những khu đô thị có sức sống thực chất, thay vì chỉ tạo ra các dự án bất động sản hưởng lợi từ kỳ vọng hạ tầng”, ông Thủy nêu quan điểm.

Đại biểu Quốc hội Phạm Văn Hòa (Đồng Tháp) cũng nhận định, đường sắt đô thị và đường sắt tốc độ cao sẽ tạo thuận lợi cho việc đi lại giữa các địa phương với vùng trung tâm. Khi khả năng kết nối được cải thiện, người dân có thể cân nhắc lựa chọn nhà ở tại những khu vực xa hơn nhưng có hạ tầng giao thông tốt, từ đó tác động đến bản đồ giá trị bất động sản. Những đại đô thị nằm trên các trục metro, nếu có hệ sinh thái tiện ích đồng bộ, sẽ có thêm lợi thế trong thu hút cư dân thực, phát triển thương mại, dịch vụ và khai thác kinh doanh.

5 tuyến đường sắt đô thị tại Hà Nội hơn 1,3 triệu tỷ đồng do Liên danh Vinhomes - VinSpeed làm tổng thầu EPC . (Ảnh minh họa: AI).

5 tuyến đường sắt đô thị tại Hà Nội hơn 1,3 triệu tỷ đồng do Liên danh Vinhomes - VinSpeed làm tổng thầu EPC . (Ảnh minh họa: AI).

Thực tế, Hà Nội đang định hướng phát triển mạng lưới đường sắt đô thị gồm 18 tuyến với tổng chiều dài khoảng 979 km theo Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm. Bên cạnh hai tuyến đang khai thác là Cát Linh - Hà Đông và đoạn trên cao Nhổn - ga Hà Nội, thành phố đang triển khai và chuẩn bị nhiều tuyến đường sắt mới, tạo cơ sở mở rộng không gian kết nối giữa khu vực trung tâm và các vùng phụ cận.

Còn tại TP.HCM, tuyến đường sắt Bến Thành - Cần Giờ cũng được kỳ vọng rút ngắn đáng kể thời gian di chuyển giữa trung tâm thành phố với khu vực Cần Giờ. Theo phương án đầu tư được đề cập, thời gian đi toàn tuyến dự kiến khoảng 20 phút, so với 70-90 phút bằng đường bộ hiện nay.

“Những dự án này cho thấy giao thông đường sắt đang được đặt trong mối quan hệ ngày càng chặt chẽ với chiến lược phát triển đô thị và bất động sản”, ông Hòa nói.

Giao thông đường sắt đang được đặt trong mối quan hệ ngày càng chặt chẽ với chiến lược phát triển đô thị và bất động sản.

Đại biểu Quốc hội Phạm Văn Hòa (Đồng Tháp)

Không phải cứ gần metro thì mặc nhiên là bất động sản tốt

Tuy nhiên, các chuyên gia khuyến cáo, giá trị thực sự của mô hình TOD không nằm ở việc tạo ra kỳ vọng tăng giá nhà đất quanh nhà ga, mà ở khả năng hình thành những cộng đồng dân cư có thể sinh sống, làm việc và tiếp cận dịch vụ thuận tiện.

Ngoài ra, không phải cứ nằm gần ga metro thì mặc nhiên là một bất động sản có chất lượng sống tốt. Giá trị thực sự của TOD phải được tạo nên từ sự kết hợp giữa giao thông thuận tiện, nhà ở, dịch vụ, việc làm và tiện ích thiết yếu. Vì vậy, khi chọn mua nhà để ở, người dân cũng cần lưu ý đến những yếu tố này.

Ồng Thủy phân tích: Nếu chỉ xây dựng đường sắt mà thiếu hệ thống giao thông kết nối, thiếu các tiện ích phục vụ đời sống thì hiệu quả giãn dân sẽ khó đạt như kỳ vọng. Người dân có thể đi tàu nhanh hơn nhưng vẫn phải mất nhiều thời gian di chuyển từ nhà đến ga hoặc từ ga đến nơi làm việc.

Ở góc độ bất động sản, một khu đô thị có nhà ga nhưng thiếu trường học, bệnh viện, không gian công cộng hoặc việc làm thì vẫn khó trở thành nơi an cư hấp dẫn. Khi đó, cư dân dù sử dụng metro vẫn có thể phải di chuyển nhiều chặng để đáp ứng nhu cầu sinh hoạt.

“TOD phải tạo ra một hệ sinh thái sống, không chỉ là những tòa nhà quanh nhà ga. Một đô thị TOD đúng nghĩa phải kết hợp giao thông công cộng với nhà ở, thương mại, dịch vụ, việc làm và không gian công cộng. Người dân có thể tiếp cận phần lớn nhu cầu thiết yếu mà không phải phụ thuộc quá nhiều vào phương tiện cá nhân”, chuyên gia nêu quan điểm.

Mô hình đô thị TOD đang phát triển, giúp người dân có thể tiếp cận phần lớn nhu cầu thiết yếu mà không phải phụ thuộc quá nhiều vào phương tiện cá nhân. (Ảnh minh họa: Vinhomes)

Mô hình đô thị TOD đang phát triển, giúp người dân có thể tiếp cận phần lớn nhu cầu thiết yếu mà không phải phụ thuộc quá nhiều vào phương tiện cá nhân. (Ảnh minh họa: Vinhomes)

Còn đại biểu Phạm Văn Hòa nhấn mạnh, một vấn đề nữa cần lưu ý là quy hoạch hệ thống giao thông phải có tầm nhìn dài hạn, tránh tình trạng đầu tư manh mún hoặc thay đổi các đầu mối giao thông thiếu tính ổn định. Đồng thời, cũng phải hạn chế tình trạng phát triển bất động sản chạy trước hạ tầng, tạo ra những khu đô thị có mật độ xây dựng cao nhưng thiếu kết nối và dịch vụ thiết yếu.

“Metro là yếu tố gia tăng giá trị cho bất động sản, nhưng không thể trở thành căn cứ duy nhất để doanh nghiệp đẩy giá bán. Nếu giá nhà tăng chủ yếu do kỳ vọng hạ tầng trong tương lai, trong khi tiện ích chưa hình thành, kết nối chưa hoàn thiện và nhu cầu ở thực chưa được kiểm chứng thì nguy cơ xuất hiện mặt bằng giá vượt quá giá trị khai thác là hoàn toàn có thể xảy ra”, ông khuyến cáo.

Nhận tin VTC News trên Google
Thêm VTC News làm nguồn ưu tiên để thấy tin tức mới thường xuyên hơn trên Google.
Theo dõi
Bình luận
paper plane
vtcnews.vn
Cùng chuyên mục