Trung Quốc mới đây xuất xưởng ZL230E, xe tải khai mỏ thuần điện lớn nhất nước này với tổng trọng lượng 350 tấn, thùng hàng dung tích 125 m3 và khả năng chở 230 tấn.
Zijin Longjing, công ty phát triển ZL230E, cho biết mẫu xe được thiết kế để vận chuyển khối lượng lớn trong điều kiện khai thác cường độ cao, đồng thời giảm tiêu thụ năng lượng và chi phí vận hành so với phương tiện sử dụng động cơ diesel.

Xe tải khai thác mỏ chạy hoàn toàn bằng điện lớn nhất Trung Quốc. (Ảnh: Zijin Longjing)
Xe tải siêu trọng là một trong những nguồn phát thải lớn tại các mỏ lộ thiên do phải vận chuyển hàng trăm tấn đất đá và quặng liên tục, tiêu thụ lượng lớn dầu diesel. Chuyển sang sử dụng pin được xem là giải pháp giảm mức tiêu thụ nhiên liệu hóa thạch trong hoạt động này.
ZL230E sử dụng hệ thống truyền động độc lập phân bổ trên nhiều trục với hai động cơ điện công suất 800 kW. Hệ thống có thể điều chỉnh công suất theo điều kiện vận hành, giúp xe duy trì sức kéo khi leo những đoạn đường dốc trong khu mỏ.
Nguồn điện được cung cấp bởi bộ pin dung lượng 1.400 kWh. Pin hỗ trợ sạc nhanh từ mức thấp lên 90% trong khoảng 25 phút, giúp hạn chế thời gian xe phải dừng hoạt động.
Đây là yếu tố quan trọng với xe khai mỏ chạy điện. Các phương tiện tại mỏ thường phải hoạt động liên tục trong thời gian dài, nên thời gian sạc pin có thể ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất vận chuyển.
Để đáp ứng điều kiện làm việc khắc nghiệt, ZL230E sử dụng khung xe độ cứng cao, hệ thống quản lý năng lượng thông minh cùng các hệ thống phanh và lái dự phòng.
Xe cũng được thiết kế để vận hành không người lái. Công nghệ của EACON cho phép phương tiện nhận biết môi trường xung quanh, đưa ra quyết định vận hành và kết nối với hệ thống điều phối trên nền tảng đám mây.
Sự kết hợp giữa truyền động điện và công nghệ tự hành cho phép ZL230E hướng tới hoạt động liên tục tại các mỏ lộ thiên mà không cần tài xế trên cabin, đồng thời không phát thải trực tiếp trong quá trình vận hành.
Zijin Longjing đang đẩy nhanh điện hóa phương tiện tại các mỏ nhằm thực hiện chiến lược giảm phát thải.
Số xe khai mỏ chạy điện của công ty tăng từ 13 chiếc năm 2020 lên 1.719 chiếc năm 2025. Zijin Longjing đặt mục tiêu thay thế toàn bộ xe diesel bằng xe điện trong ba năm tới.
Trước ZL230E, Zijin Longjing đã bàn giao 15 xe khai mỏ thuần điện tải trọng 150 tấn cho mỏ đồng Julong ở Tây Tạng, Trung Quốc. Đội xe này đạt tỷ lệ thời gian hoạt động trên 90%, vận chuyển hơn 2.000 tấn mỗi ngày và giảm 17% mức tiêu thụ năng lượng.
Doanh nghiệp cũng có kế hoạch kết hợp đội xe điện với nguồn điện gió, mặt trời và hệ thống lưu trữ năng lượng. Mục tiêu là cung cấp điện tái tạo trực tiếp cho hoạt động khai thác, qua đó giảm thêm lượng nhiên liệu hóa thạch sử dụng tại các mỏ.
Xu hướng tương tự đang diễn ra tại nhiều khu vực khai khoáng lớn trên thế giới.
Hai tập đoàn khai khoáng BHP và Rio Tinto của Australia đang hợp tác với hãng sản xuất máy móc hạng nặng Caterpillar của Mỹ để thử nghiệm xe tải khai mỏ chạy pin Cat 793 XE tại mỏ quặng sắt Jimblebar, vùng Pilbara, Tây Australia.
Chương trình thử nghiệm cả phương án sạc khi xe dừng và sạc động trong lúc phương tiện di chuyển.
Rio Tinto cũng đang thử nghiệm xe tải điện sử dụng công nghệ đổi pin tại mỏ đồng Oyu Tolgoi ở Mông Cổ. Thay vì chờ sạc, bộ pin cạn có thể được tháo ra và thay bằng pin đầy, giúp phương tiện nhanh chóng trở lại hoạt động.



