Nữ nông dân Tây Nguyên nâng cao năng lực canh tác bền vững

Ngày 16/10, tại xã Nam Dong, tỉnh Lâm Đồng, Bayer Việt Nam phối hợp với Trung tâm Khuyến nông tỉnh Lâm Đồng tổ chức chương trình chuyên đề “Quản lý sức khỏe cây trồng tổng hợp - Nữ Nông gia canh tác bền vững”.

Hoạt động hướng tới hưởng ứng Năm Quốc tế Nữ Nông dân 2026 và chào mừng Ngày Phụ nữ Việt Nam 20/10, với sự tham gia của khoảng 100 nữ nông dân trồng sầu riêng, cà phê cùng đại diện các cơ quan quản lý, đơn vị khuyến nông và tổ chức phụ nữ tại Lâm Đồng, Đắk Lắk.

Từ tiếp nhận kiến thức đến lan tỏa kinh nghiệm canh tác

Trong bối cảnh nông nghiệp hướng tới các phương thức sản xuất xanh và bền vững, phụ nữ ngày càng đảm nhận nhiều vai trò trong hoạt động sản xuất, quản lý kinh tế hộ gia đình và phát triển cộng đồng nông thôn. Việc nâng cao khả năng tiếp cận kiến thức khoa học, kỹ thuật vì vậy được xem là một trong những yếu tố giúp nữ nông dân chủ động hơn trước những yêu cầu mới của sản xuất nông nghiệp.

Tại chương trình, các nữ nông gia cùng trao đổi, trình bày kinh nghiệm thực tế và chia sẻ giải pháp canh tác theo ba nhóm nội dung chính, gồm quản lý sức khỏe đất, giải pháp nông học cho cây sầu riêng và cà phê, sử dụng thuốc bảo vệ thực vật an toàn, có trách nhiệm.

Đối với sức khỏe đất, các nội dung tập trung vào việc hạn chế thoái hóa, duy trì độ phì nhiêu và cải thiện môi trường đất. Trong quản lý dịch hại, người trồng được nhấn mạnh nguyên tắc “4 đúng”: đúng thuốc, đúng liều lượng, đúng lúc và đúng cách. Việc đọc kỹ nhãn thuốc, sử dụng trang bị bảo hộ, pha và phun theo hướng dẫn, thu gom bao gói sau sử dụng cũng được đề cập nhằm giảm thiểu rủi ro đối với sức khỏe con người và môi trường.

Một điểm đáng chú ý là hoạt động “Nữ đại sứ nông gia chia sẻ kiến thức canh tác bền vững”. Thông qua hình thức làm việc nhóm và trình bày kinh nghiệm, các nữ nông dân không chỉ tiếp nhận kiến thức mà còn trở thành người truyền tải những kiến thức thực hành phù hợp với điều kiện sản xuất tại địa phương.

Chương trình đồng thời chia sẻ kết quả cuộc thi sáng tạo video “Bàn tay dịu dàng - Canh tác bền vững” do Bayer tổ chức. Những video do chính các nữ nông gia thực hiện ghi lại cách chăm sóc vườn cây, kinh nghiệm xử lý các vấn đề trong sản xuất và quá trình ứng dụng kiến thức kỹ thuật vào thực tế. Hình thức này góp phần đưa thông tin chuyên môn đến cộng đồng bằng những câu chuyện gần gũi với đời sống nhà nông.

Canh tác bền vững gắn với chăm sóc sức khỏe phụ nữ

Bên cạnh kiến thức nông nghiệp, chương trình dành nội dung riêng cho sức khỏe thể chất của nữ nông dân. Đặc thù vừa tham gia sản xuất, vừa đảm nhiệm công việc gia đình khiến việc chủ động chăm sóc sức khỏe trở thành vấn đề cần được quan tâm song song với nâng cao năng lực nghề nghiệp.

Tại sự kiện, bác sĩ Niê Thị Lệ Mai, Phó trưởng khoa Sản, Bệnh viện Thiện Hạnh, chia sẻ thông tin về sức khỏe sinh sản, sức khỏe kinh nguyệt và những thay đổi của cơ thể trong giai đoạn tiền mãn kinh. Nội dung hướng đến việc giúp phụ nữ hiểu rõ hơn về cơ thể, chủ động chăm sóc bản thân và tìm kiếm tư vấn y tế chuyên môn khi cần thiết.

Việc kết hợp kiến thức canh tác với thông tin chăm sóc sức khỏe cho thấy cách tiếp cận hỗ trợ nữ nông dân không chỉ dừng ở năng suất cây trồng, mà còn hướng đến chất lượng cuộc sống và khả năng duy trì sinh kế lâu dài.

Từ tập huấn kỹ thuật đến kết quả thực tế tại Tây Nguyên

Hoạt động tại Lâm Đồng nằm trong định hướng hợp tác của Bayer Việt Nam với các đối tác địa phương thông qua sáng kiến Better Life Farming - Nông nghiệp tiên phong, Nhà nông thịnh vượng, ra mắt vào cuối năm 2024. Các chương trình tập trung vào chuyển giao giải pháp canh tác bền vững, nâng cao năng lực quản lý sức khỏe cây trồng và thúc đẩy vai trò của phụ nữ trong phát triển nông nghiệp.

Trong giai đoạn 2023-2026, Bayer phối hợp với Trung tâm Khuyến nông tỉnh Lâm Đồng tổ chức 99 lớp tập huấn và nhiều hội thảo chuyên đề, tiếp cận khoảng 3.700 lượt nông dân; đồng thời triển khai 12 mô hình trình diễn trên hơn 200 ha sầu riêng.

Kết quả đánh giá các mô hình cho thấy năng suất tăng 11,1%, tỷ lệ trái loại 1 tăng 7%, trong khi chi phí thuốc bảo vệ thực vật giảm 5 triệu đồng/ha so với phương thức canh tác trước đây. Tình trạng rệp sáp và nấm Phytophthora cũng được kiểm soát tốt hơn. Riêng năm 2026, các chương trình tiếp tục đào tạo 1.820 lượt học viên về sản xuất cà phê, sầu riêng bền vững và quản lý sức khỏe cây trồng tổng hợp, trong đó phụ nữ chiếm gần 54%.

Tại Đắk Lắk, từ năm 2025, Bayer Việt Nam phối hợp với Trung tâm Khuyến nông tỉnh xây dựng mạng lưới Câu lạc bộ Nữ Đại sứ Cà phê bền vững. Từ 20 thành viên ban đầu, mạng lưới đã phát triển thành cộng đồng học hỏi, chia sẻ kinh nghiệm với hơn 2.000 nữ nông gia trên nhiều loại cây trồng chủ lực.

Các mô hình quản lý sức khỏe cây trồng tổng hợp trên vườn cà phê có sự tham gia của nữ nông dân ghi nhận năng suất tăng 10,8-12,8%; tỷ lệ quả nứt và rụng sau mưa giảm đáng kể, sản phẩm thu hoạch đáp ứng tiêu chuẩn xuất khẩu. Những kết quả này tiếp tục được thúc đẩy thông qua hoạt động đào tạo và tập huấn tại địa phương.

Bà Lê Minh Tú, Đại diện Ban Giám đốc, Nhánh Khoa học cây trồng, Bayer Việt Nam, cho biết việc đồng hành cùng phụ nữ trong nông nghiệp là một trong những định hướng của doanh nghiệp nhằm thúc đẩy phát triển bền vững. Theo bà, việc trang bị kiến thức thực tiễn, chuyển giao giải pháp quản lý sức khỏe cây trồng và quan tâm đến chất lượng cuộc sống có thể giúp nữ nông gia nâng cao năng lực, tự tin ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất.

Trong tiến trình chuyển đổi nông nghiệp, hiệu quả của các giải pháp bền vững không chỉ được thể hiện qua năng suất hay chi phí đầu vào, mà còn ở khả năng duy trì sức khỏe đất, bảo vệ môi trường và nâng cao năng lực của người sản xuất.

Với phụ nữ tại Tây Nguyên, cơ hội tiếp cận kiến thức, chia sẻ kinh nghiệm và tham gia mạng lưới cộng đồng có thể góp phần tạo nền tảng để họ chủ động hơn trong phát triển kinh tế hộ gia đình, đồng thời đóng góp vào quá trình chuyển đổi nông nghiệp theo hướng hiệu quả và có trách nhiệm.