Tại xã Thượng Hà, tỉnh Lào Cai, 70 người dân đăng ký tham gia 2 lớp đào tạo nghề chăn nuôi thú y do UBND xã phối hợp với Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp K27 Yên Bái tổ chức. Việc người dân lựa chọn chăn nuôi thú y cho thấy nhu cầu học nghề không nhất thiết phải bắt đầu từ những ngành nghề mới lạ, mà có thể xuất phát từ chính công việc gắn bó hằng ngày với đời sống của họ.
Với những hộ gia đình có sinh kế dựa vào chăn nuôi, kiến thức về chăm sóc vật nuôi, phòng chống dịch bệnh và kỹ thuật sản xuất có ý nghĩa trực tiếp đối với hiệu quả kinh tế. Khi được đào tạo bài bản, người lao động có điều kiện bổ sung những kiến thức còn thiếu, thay đổi cách làm dựa chủ yếu vào kinh nghiệm và chủ động hơn trong quá trình sản xuất.
Đây cũng là mục tiêu quan trọng của chính sách hỗ trợ đào tạo nghề trong các chương trình mục tiêu quốc gia: giúp người dân, nhất là hộ nghèo, hộ cận nghèo và đồng bào dân tộc thiểu số, có thêm năng lực phát triển sinh kế. Thay vì chỉ hỗ trợ trước mắt, đào tạo nghề hướng đến việc trang bị kiến thức và kỹ năng để người lao động có thể tự tạo việc làm, nâng cao thu nhập và từng bước cải thiện đời sống.

Người dân Lào Cai ứng dụng kiến thức kỹ thuật vào sản xuất nông nghiệp, phát triển sinh kế bền vững từ các chương trình hỗ trợ đào tạo nghề ở địa phương.
Thực tế tại Thượng Hà cũng đặt ra yêu cầu quan trọng đối với công tác đào tạo nghề ở khu vực nông thôn: không thể tổ chức lớp học chỉ dựa trên chỉ tiêu được giao, mà cần xuất phát từ nhu cầu thực tế và điều kiện sản xuất của từng địa bàn thuộc tỉnh Lào Cai. Để chính sách hỗ trợ đến được đúng đối tượng, việc khảo sát nhu cầu, tư vấn và lựa chọn ngành nghề cần được thực hiện sát thực tế hơn. Với những địa bàn người dân chủ yếu làm nông nghiệp, các nghề liên quan đến trồng trọt, chăn nuôi, chế biến nông sản cần được quan tâm.
Trong khi đó, ở những khu vực có điều kiện phát triển dịch vụ, du lịch hoặc sản xuất công nghiệp, người lao động cần được định hướng tiếp cận những nghề có khả năng tạo việc làm phi nông nghiệp.
Theo thống kê, giai đoạn 2015-2025, Lào Cai đã đào tạo nghề cho trên 100.000 lượt lao động nông thôn, trong đó chú trọng các nhóm đối tượng hộ nghèo, cận nghèo và người dân tộc thiểu số. Năm 2026, tỉnh đặt mục tiêu tuyển sinh, đào tạo nghề cho hơn 29.500 người, trong đó hỗ trợ học nghề cho 7.000 lao động nông thôn, chủ yếu là đồng bào dân tộc thiểu số.
Giai đoạn 2026-2030, Lào Cai phấn đấu tuyển sinh và đào tạo nghề cho khoảng 142.000 người, bình quân 28.400 người mỗi năm, trong đó khoảng 75% là lao động nông thôn. Tỉnh đặt mục tiêu đến năm 2030 có 50% lao động là người dân tộc thiểu số được đào tạo nghề; trên 85% người học có việc làm phù hợp hoặc tự tạo việc làm trong vòng 6-12 tháng sau đào tạo.

Mô hình chăn nuôi gia súc tại hộ gia đình ở Lào Cai, nơi những kiến thức từ các lớp tập huấn kỹ thuật và thú y đang được ứng dụng thiết thực để phòng bệnh, phát triển đàn vật nuôi.
Để đạt mục tiêu này, Lào Cai định hướng đổi mới hoạt động tư vấn, hướng nghiệp, tăng cường liên kết giữa cơ sở giáo dục nghề nghiệp với doanh nghiệp và tổ chức đào tạo theo nhu cầu thị trường. Các hoạt động trải nghiệm nghề nghiệp tại doanh nghiệp, cơ sở đào tạo cũng được chú trọng nhằm giúp người lao động có thêm thông tin trước khi lựa chọn ngành nghề. Quan trọng hơn, đào tạo nghề cần gắn với định hướng phát triển kinh tế của từng địa phương. Người dân không chỉ cần được học một nghề mà còn cần có điều kiện áp dụng kiến thức vào sản xuất, tìm kiếm việc làm hoặc tự tổ chức hoạt động kinh tế phù hợp với khả năng của mình.
Trong thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia, hỗ trợ đào tạo nghề vì thế không đơn thuần là một chính sách nâng cao trình độ lao động. Đây còn là giải pháp giúp người dân vùng nông thôn, miền núi mở rộng cơ hội việc làm, giảm phụ thuộc vào sinh kế thiếu ổn định và chủ động hơn trong phát triển kinh tế gia đình. Khi người lao động có nghề phù hợp, có khả năng tạo ra thu nhập từ chính kiến thức và kỹ năng được trang bị, mục tiêu giảm nghèo bền vững mới có thêm nền tảng vững chắc.







