Bộ Y tế đề xuất cơ chế tinh giản biên chế riêng, tách biệt với khối hành chính

Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan có báo cáo gửi Quốc hội liên quan kết quả thực hiện một số Nghị quyết của Quốc hội khóa XIV và khóa XV về giám sát chuyên đề, chất vấn đối với lĩnh vực y tế.

Liên quan đến nhiệm vụ nghiên cứu quy định tinh giản biên chế phù hợp với đặc thù ngành Y tế, Bộ trưởng Đào Hồng Lan cho biết đã kiến nghị, đề xuất Ban Tổ chức Trung ương tham mưu Bộ Chính trị có chính sách ưu tiên trong việc giao số lượng người làm việc sử dụng ngân sách nhà nước hằng năm đối với ngành y tế.

Chính sách này đặc biệt hướng tới các đơn vị sự nghiệp cung cấp dịch vụ công cơ bản, thiết yếu trong lĩnh vực y tế, nhằm bảo đảm đủ nhân lực thực hiện chức năng, nhiệm vụ được giao.

Đáng chú ý, Bộ Y tế đề xuất áp dụng cơ chế đặc thù trong tinh giản và quản lý biên chế ngành Y tế tách biệt với việc tinh giản biên chế chung của khối hành chính.

Theo Bộ Y tế, cơ chế này nhằm bảo đảm đặc thù nghề nghiệp, tránh ảnh hưởng đến chất lượng khám, chữa bệnh và công tác phòng bệnh phục vụ người dân.

Về chính sách tiền lương, phụ cấp và đãi ngộ đối với nhân viên y tế, Bộ trưởng Bộ Y tế thông tin Chính phủ đã ban hành Nghị định số 192/2026 quy định một số chế độ phụ cấp đặc thù trong lĩnh vực y tế; hỗ trợ hằng tháng đối với nhân viên y tế thôn, tổ dân phố và cô đỡ thôn, bản (hiệu lực từ ngày 15/7).

Cùng đó, Chính phủ ban hành Nghị định 350/2026 của Chính phủ quy định chế độ phụ cấp ưu đãi nghề đối với nhân viên y tế, với 6 mức phụ cấp từ 30-80%.

Mức cao nhất 80% áp dụng đối với viên chức chuyên môn y tế thường xuyên, trực tiếp khám, điều trị, xét nghiệm, chăm sóc người bệnh tâm thần; làm công tác pháp y, pháp y tâm thần, hồi sức cấp cứu và giải phẫu bệnh.

Viên chức chuyên môn tại trạm y tế cấp xã, cơ sở y tế dự phòng ở địa bàn biên giới, hải đảo, xã khu vực II và khu vực III vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi cũng được hưởng mức phụ cấp này.

Mức 70% áp dụng đối với người trực tiếp chăm sóc, điều trị người khuyết tật đặc biệt nặng, người mắc bệnh phong, lao, bệnh truyền nhiễm nhóm A, HIV/AIDS; chăm sóc trẻ sơ sinh; bảo quản, trông coi xác và làm việc tại phòng xét nghiệm an toàn sinh học cấp III, IV.

Viên chức chuyên môn tại trạm y tế cấp xã và cơ sở y tế dự phòng ở các địa bàn còn lại cũng thuộc diện hưởng mức phụ cấp 70%.

Các mức 60%, 50% và 40% được áp dụng tùy theo tính chất công việc, gồm phòng, chống bệnh truyền nhiễm; xét nghiệm độc chất; xạ trị, hóa trị; y học hạt nhân; gây mê hồi sức; chẩn đoán hình ảnh; kiểm soát nhiễm khuẩn; dược lâm sàng và khám, chữa bệnh.

Ngoài ra, Nghị định 192 quy định người trực 24/24 giờ vào ngày làm việc được hưởng phụ cấp từ 70.000 đến 325.000 đồng mỗi phiên trực, tùy loại hình và hạng cơ sở y tế. Nghị định cũng quy định chế độ hỗ trợ hằng tháng đối với nhân viên y tế thôn, tổ dân phố và cô đỡ thôn, bản trong thời gian công tác.

Địa phương quyết định chính sách thu hút nhân lực y tế

Về chính sách thu hút nhân viên y tế làm việc tại tuyến cơ sở và lĩnh vực y tế dự phòng, Bộ trưởng Đào Hồng Lan dẫn quy định tại Nghị định 163/2016 của Chính phủ hướng dẫn Luật Ngân sách nhà nước.

Theo đó, HĐND cấp tỉnh có thẩm quyền quyết định một số chế độ chi ngân sách mang tính đặc thù của địa phương, ngoài các chế độ, tiêu chuẩn và định mức do cơ quan Trung ương ban hành.

Các chính sách này phải phục vụ nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội và phù hợp khả năng cân đối ngân sách địa phương, không có hỗ trợ từ ngân sách Trung ương.

Trên cơ sở đó, Bộ trưởng Bộ Y tế cho biết việc ban hành và thực hiện chính sách đủ mạnh để thu hút, giữ chân nhân lực chất lượng cao trong hệ thống y tế công lập, y tế dự phòng và y tế cơ sở thuộc thẩm quyền quyết định của địa phương.