Thiếu hơn 48.000 giáo viên: Đại biểu Quốc hội kiến nghị giải pháp căn cơ

Tại phiên thảo luận ở hội trường Quốc hội ngày 31/10 về tình hình kinh tế - xã hội, lĩnh vực giáo dục và đào tạo thu hút sự quan tâm của các đại biểu Quốc hội.

Nhiều ý kiến tâm huyết đã chỉ ra những bất cập về đội ngũ giáo viên, cơ sở vật chất trường học, đồng thời đề xuất giải pháp tháo gỡ tình trạng thiếu giáo viên và nâng cao chất lượng giáo dục.

Thiếu giáo viên, cần chính sách giữ chân người giỏi

Cho biết cả nước còn thiếu khoảng 48.249 giáo viên theo nhu cầu bổ sung cho năm học 2026-2027, đại biểu Nàng Xô Vi (Đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Ngãi) cho rằng cần có giải pháp đồng bộ chứ không chỉ dừng lại ở công tác tuyển dụng.

Theo đại biểu, trước hết cần rà soát, điều tiết, điều động và luân chuyển giáo viên giữa các địa bàn, cơ sở giáo dục. Việc thống kê nhu cầu phải được thực hiện chính xác theo từng cấp học, môn học và địa phương, làm căn cứ đề xuất bổ sung biên chế.

Đồng thời, cơ quan chức năng cần rà soát, điều chỉnh định mức giáo viên và nhân viên trường học sao cho phù hợp với chương trình giáo dục phổ thông, loại hình trường, quy mô học sinh và đặc điểm từng vùng miền.

Đại biểu cũng đề nghị Chính phủ tăng cường cơ chế phối hợp giữa Bộ Giáo dục và Đào tạo với các bộ, ngành, địa phương, nhằm bảo đảm việc xác định nhu cầu chuyên môn gắn liền với bố trí nhân lực và nguồn lực tài chính, giúp các chính sách giáo dục được triển khai hiệu quả trong thực tế.

Đối với khu vực khó khăn, thách thức không chỉ nằm ở khâu tuyển dụng mà còn ở việc giữ chân giáo viên có năng lực. Do đó, đại biểu Nàng Xô Vi cho rằng cần quan tâm đồng bộ đến chính sách tiền lương, phụ cấp, nhà công vụ, điều kiện đi lại, sinh hoạt và cơ hội phát triển nghề nghiệp. Đặc biệt, khi Luật Nhà giáo đã có hiệu lực, cần sớm ban hành và triển khai đầy đủ các chính sách đãi ngộ.

“Hiện nay, báo cáo thẩm tra của các Ủy ban cho thấy vẫn chưa ban hành chính sách tiền lương cho nhà giáo. Cử tri ở cơ sở và đội ngũ nhà giáo rất phấn khởi khi Luật Nhà giáo được Quốc hội khóa XV thông qua, và rất mong muốn chính sách tiền lương mới sẽ sớm đi vào cuộc sống.

Song song đó, tôi đề nghị chuyển trọng tâm đánh giá chất lượng đội ngũ nhà giáo từ việc hoàn thiện hồ sơ, văn bằng, chứng chỉ sang đánh giá năng lực thực hành nghề nghiệp gắn với sự tiến bộ của người học”, đại biểu Nàng Xô Vi đề nghị.

Gần 30.000 cán bộ quản lý được điều chuyển sang dạy học

Giải trình về vấn đề thiếu giáo viên, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn cho hay, sau quá trình sắp xếp, gần 30.000 cán bộ quản lý giáo dục đã được chuyển sang thực hiện nhiệm vụ giảng dạy, qua đó góp phần giảm tình trạng thiếu giáo viên.

Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng đã hướng dẫn các địa phương khẩn trương sắp xếp đội ngũ nhà giáo, thực hiện điều chuyển, luân chuyển giáo viên giữa các địa bàn nhằm khắc phục tình trạng thừa, thiếu cục bộ. Bộ đang chuẩn bị ban hành thông tư điều chỉnh định mức đội ngũ nhà giáo và trường lớp.

Các địa phương được yêu cầu thống kê đầy đủ, chính xác số lượng giáo viên, cập nhật lên cơ sở dữ liệu toàn ngành. Đây sẽ là căn cứ để đề xuất cấp có thẩm quyền bổ sung biên chế, phục vụ công tác tuyển dụng giáo viên trong thời gian tới.

Về đề xuất ký hợp đồng với nghệ sĩ, huấn luyện viên tham gia hoạt động giáo dục, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn cho biết, Bộ đã có văn bản hướng dẫn. Việc triển khai và xây dựng chế độ, chính sách phù hợp thuộc thẩm quyền của địa phương.

Bộ trưởng nhấn mạnh, việc xây dựng đủ trường, lớp, đủ giáo viên là yêu cầu số một và Bộ đã có hướng dẫn các địa phương cụ thể nội dung này.

Cùng với đó việc xây dựng, khai trương 108 trường nội trú liên cấp ở các xã biên giới và giai đoạn 2 tiếp tục thực hiện.

Bộ trưởng cho biết Chính phủ đã giao đánh giá việc triển khai, hiệu quả trong giai đoạn 1 và sẽ đề xuất tiếp tục mở rộng các trường ở những địa bàn khó khăn, không chỉ ở những vùng biên giới.