Tắm nước lạnh giải nhiệt ngày nóng, cụ bà 86 tuổi viêm phổi nặng

Tại khoa Nội hô hấp, Bệnh viện Nhân dân Gia Định (TP.HCM), số bệnh nhân nội trú hiện ghi nhận tăng khoảng 10% so với thời điểm thông thường. Trung bình mỗi ngày khoa tiếp nhận khoảng 60 ca nội trú. Dù chưa quá tải như mùa lạnh cuối năm, nhưng khoa phải bố trí thêm băng ca ngoài hành lang để đáp ứng nhu cầu điều trị.

Theo bác sĩ, các ca nhập viện nặng chủ yếu là viêm phổi, đợt cấp hen phế quản, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), giãn phế quản, viêm phế quản hoặc các bệnh nhiễm trùng hô hấp khác. Trong đó, nhiều trường hợp trở nặng do người bệnh chủ quan, tự điều trị tại nhà hoặc đến viện quá muộn.

Mới đây, khoa tiếp nhận trường hợp bệnh nhân nữ T.T.T.H (86 tuổi, ngụ TP.HCM) trong tình trạng khó thở, mệt nhiều. Qua thăm khám, bác sĩ xác định bệnh nhân bị viêm phổi nặng kèm cơn hen cấp.

Khai thác bệnh sử cho thấy, bệnh nhân bị hen suyễn mạn tính. Trong thời gian thời tiết nắng nóng kéo dài, bà thường xuyên tắm nước lạnh để giải nhiệt. Người nhà cho biết bệnh nhân có thói quen đi nắng về là tắm ngay, mỗi ngày tắm từ 2-3 lần và chỉ thích tắm nước lạnh vì cảm thấy “mát và dễ chịu hơn”. Sau khi tắm, bệnh nhân còn bật quạt trực tiếp để làm mát cơ thể.

Sau vài ngày duy trì thói quen này, bệnh nhân xuất hiện tình trạng khó thở, mệt nhiều và được đưa đến bệnh viện thăm khám. Qua kiểm tra, bác sĩ xác định bệnh nhân bị viêm phổi kèm cơn hen cấp.

Theo TS.BS Lê Thị Thu Hương, Trưởng khoa Nội Hô Hấp, Bệnh viện Nhân dân Gia Định, đây là trường hợp điển hình của việc chủ quan trong chăm sóc sức khỏe khi thời tiết nắng nóng. Với người cao tuổi, đặc biệt là những người có bệnh nền hô hấp như hen suyễn, việc tắm nước lạnh liên tục, thay đổi nhiệt độ đột ngột và ngồi quạt ngay sau khi tắm có thể làm cơ thể suy giảm đề kháng, tăng nguy cơ viêm đường hô hấp và khởi phát cơn hen.

“Hiện nay thay đổi thất thường, ban ngày nắng nóng gay gắt nhưng chiều tối lại xuất hiện mưa, khiến nhiệt độ chênh lệch lớn. Việc thay đổi nhiệt độ đột ngột, từ môi trường nóng sang lạnh hoặc ngược lại, dễ khiến cơ thể suy giảm sức đề kháng và làm các bệnh hô hấp bùng phát”, BS Hương nhận định.

TS.BS Lê Thị Thu Hương cho biết, điều đáng lo ngại là người dân hiện vẫn có thói quen tự mua thuốc, đặc biệt là kháng sinh, để điều trị khi ho, sốt hoặc cảm cúm. Tuy nhiên, việc tự dùng thuốc không theo đơn, nhất là các loại kháng sinh có thể dẫn tới nhiều hệ luỵ khiến cho việc điều trị về sau khó khăn hơn.

Ngoài việc tự dùng thuốc, nhiều người còn áp dụng các biện pháp dân gian chưa được kiểm chứng như xông hơi, uống lá hoặc cố tình “ra mồ hôi cho khỏi bệnh”. Theo bác sĩ, nếu thực hiện không đúng cách, cơ thể có thể bị mất nước nhiều hơn, làm suy yếu sức đề kháng và khiến bệnh nặng thêm.

Khuyến cáo của bác sĩ

BS CK2 Mã Thạnh Hữu Nghĩa, Phó khoa Hô hấp, Bệnh viện Nguyễn Trãi, TP.HCM cho biết, các bệnh hô hấp, đặc biệt là cúm, thường gia tăng vào mùa lạnh và thời điểm giao mùa khi thời tiết thay đổi thất thường.

Bác sĩ khuyến cáo người dân cần chủ động bảo vệ sức khỏe trong thời điểm giao mùa bằng cách uống đủ nước, hạn chế ra ngoài khi trời quá nóng, tránh thay đổi nhiệt độ đột ngột, không tắm nước lạnh khi cơ thể đang nóng và giữ môi trường sống thông thoáng, sạch bụi.

Đối với người có bệnh nền như hen suyễn, COPD, tim mạch hay đái tháo đường, việc tuân thủ điều trị và tái khám định kỳ là rất quan trọng vì nếu kiểm soát bệnh nền không tốt sẽ làm nguy cơ mắc bệnh hô hấp nặng hơn.

Bên cạnh đó, bác sĩ cũng nhấn mạnh vai trò của tiêm chủng. Các loại vaccine phòng cúm, phế cầu và các bệnh hô hấp khác cần được tiêm đầy đủ theo khuyến cáo, đặc biệt ở người lớn tuổi và người có bệnh nền, thay vì chỉ chờ đến khi dịch bùng phát mới đi tiêm.

Người dân cần đi khám sớm khi xuất hiện các dấu hiệu như ho kéo dài, sốt cao, khó thở, đàm đặc đổi màu xanh hoặc vàng, đàm có máu, mệt nhiều hoặc bỏ ăn. Với người cao tuổi, triệu chứng đôi khi không điển hình, chỉ biểu hiện bằng tình trạng lừ đừ, mệt mỏi nên càng cần được theo dõi sát để tránh nhập viện trong tình trạng nặng.