Cuối tháng 2/2026 vừa qua, Trần Thuận Hiếu cùng đồng đội mang về Huy chương Bạc tại Olympic Trí tuệ Nhân tạo quốc tế. Cùng thời điểm đó, nam sinh lớp chuyên Tin, Trường THPT chuyên Hà Nội - Amsterdam chính thức nhận thư báo trúng tuyển kèm học bổng toàn phần từ Đại học University of Chicago - ngôi trường thuộc top đầu nước Mỹ.
Theo bảng xếp hạng QS, University of Chicago nằm trong nhóm đại học hàng đầu thế giới về học thuật và nghiên cứu. Với Hiếu, kết quả này là "quả ngọt" của hành trình chuẩn bị hồ sơ kéo dài nhiều tháng, trong đó phần thử thách nhất là viết luận.
Gần 300 bài luận và lựa chọn viết thật
Hiếu cho biết trong hồ sơ gửi University of Chicago, em không cố “đánh bóng” bản thân bằng hoạt động ngoại khóa. Tất cả hoạt động ngoại khóa của em đều xuất phát từ đam mê và niềm vui cá nhân. Hiếu cũng chưa từng nghĩ sẽ dùng chúng để apply du học. Có lẽ chính sự tự nhiên đó khiến hồ sơ có sức thuyết phục.
Trần Thuận Hiếu, nam sinh Việt vừa giành học bổng toàn phần 12 tỷ đồng đến University of Chicago, Mỹ. (Ảnh: NVCC)
Bài luận chính là phần Hiếu đầu tư nhiều nhất. Trong gần hai tháng, nam sinh viết đi viết lại gần 300 bản nháp, nhiều đêm thức trắng. Khoảng 90% số bài viết xong bị loại bỏ.
“Trước đây em viết bằng tiếng Việt rồi dịch sang tiếng Anh, nhưng sau này nhận ra không hiệu quả. Khi viết thẳng bằng tiếng Anh, bài tự nhiên và tốt hơn”, Hiếu nói. Bài luận cuối cùng, theo em, là phiên bản thể hiện rõ con người mình nhất thay vì cố viết theo điều nghĩ rằng trường muốn đọc.
Để có thêm thời gian cho phần luận, Hiếu tập trung ôn SAT trong thời gian ngắn và đạt 1570 điểm ngay lần thi đầu tiên. Từ trải nghiệm tự học, em phối hợp cùng một chuyên gia giáo dục tại Mỹ xây dựng phương pháp IterSAT - dự án công nghệ giáo dục dự kiến ra mắt trong tháng 3/2026.
“Với em, tự học hiệu quả không nên là bí quyết cá nhân. Nó cần được hệ thống hóa để người khác có thể tiếp cận”, Hiếu nói.
Dấu mốc học thuật nổi bật
Trong năm học cuối cấp, Hiếu ghi dấu với Huy chương Bạc Olympic Trí tuệ Nhân tạo Quốc tế (IAIO) 2026 – thành tích cao nhất của đội tuyển Việt Nam tại kỳ thi này. Nam sinh còn đoạt Vô địch Trí tuệ nhân tạo Việt Nam (VAIC) 2025; Giải Nhất quốc gia ICPC 2025; Giải Nhất Tin học trẻ toàn quốc 2025; hai năm liên tiếp giành giải Ba học sinh giỏi quốc gia môn Tin học.
Ở kỳ IAIO, Hiếu cho biết trọng tâm ôn luyện không chỉ là kỹ thuật lập trình mà là nền tảng xác suất, tối ưu hóa, cấu trúc mô hình và tư duy nghiên cứu.
“Em bị ám ảnh bởi câu hỏi vì sao mô hình lại tin điều gì là đúng. Khi bắt đầu hỏi ‘tại sao’, em hiểu mình không chỉ học để thi mà đang học cách đặt câu hỏi về thế giới”, nam sinh nói.
Trong hồ sơ du học, thay vì liệt kê thành tích, Hiếu chọn cách kể lại quá trình học và những băn khoăn học thuật phía sau các giải thưởng. Theo em, kỳ thi IAIO trở thành điểm mạnh vì thể hiện được tư duy lý thuyết lẫn khả năng thực hành AI chuyên sâu.
Thuận Hiếu và gia đình khi em trở về nước với Huy chương Bạc Olympic Trí tuệ nhân tạo quốc tế 2026.
Cân bằng đội tuyển và hồ sơ du học
Thử thách lớn nhất, theo Hiếu, là tình trạng “quá tải” khi phải song song chuẩn bị cho kỳ thi quốc tế và hoàn thiện hồ sơ.
Chàng trai cho biết em nhận được sự hỗ trợ từ thầy cô Trường THPT chuyên Hà Nội - Amsterdam, đặc biệt là thầy chủ nhiệm Nguyễn Thanh Tùng, trong việc sắp xếp lịch học và tạo điều kiện cho đội tuyển.
Bên cạnh đó, Hiếu tham gia chương trình AI4Life tại Đại học Bách khoa Hà Nội do GS Nguyễn Phi Lê dẫn dắt. Chương trình giúp hệ thống hóa kiến thức xác suất, giải tích, đại số tuyến tính theo hướng tinh gọn, giúp em tiết kiệm thời gian tự học kéo dài.
“Nhờ tối ưu lộ trình học Toán và AI, em mới có thêm quỹ thời gian giữ phong độ thi đấu và hoàn thiện hồ sơ gửi University of Chicago”, Hiếu nói.
University of Chicago cho phép sinh viên chưa phải chọn ngành ngay từ năm nhất. Hiếu dự định đến năm hai mới quyết định chuyên ngành chính thức.
Hiện tại, Hiếu đặc biệt quan tâm đến giao điểm giữa trí tuệ nhân tạo và kinh tế – tài chính. “Trường là cái nôi của kinh tế học hiện đại, nên em thấy đây là môi trường phù hợp nếu muốn kết hợp AI với phân tích thị trường tài chính”, Hiếu chia sẻ.
Trước khi nhập học, nam sinh đang theo học chương trình Quantitative Finance trực tuyến của một thạc sĩ Stanford người Việt để làm quen với tư duy tài chính định lượng và ứng dụng mô hình AI vào dữ liệu thị trường.
Hiếu (trái, ngoài cùng) và 3 chàng trai của đội tuyển Việt Nam tham dự Olympic AI quốc tế 2026.
Sau Huy chương Bạc kỳ thi Trí tuệ nhân tạo Quốc tế 2026, Hiếu cho biết muốn theo đuổi hướng nghiên cứu AI trong môi trường dữ liệu không hoàn hảo, tập trung vào tính ổn định, minh bạch và độ tin cậy của mô hình.
“AI chỉ thật sự có ý nghĩa khi rời khỏi slide bài giảng và giải quyết được vấn đề cụ thể trong xã hội”, Hiếu bày tỏ.
Theo nhận xét của giáo viên chủ nhiệm, Hiếu là học sinh năng động, hoạt ngôn, chủ động tham gia đội tuyển và có khả năng tự định hướng rõ ràng.
Với nam sinh chuyên Tin, học bổng 12 tỷ đồng không phải đích đến cuối cùng, mà là cột mốc mở ra một hành trình mới - nơi những câu hỏi “vì sao” về trí tuệ nhân tạo tiếp tục được đào sâu trong môi trường học thuật khắt khe bậc nhất nước Mỹ.
Bình luận