Năm 2026, nhiều nhóm ngành đào tạo tiếp tục được Nhà nước hỗ trợ miễn 100% học phí nhằm thu hút nhân lực cho các lĩnh vực đặc thù, thiết yếu. Bên cạnh đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng đang đề xuất chính sách học bổng STEM quy mô lớn dành cho sinh viên các ngành khoa học cơ bản, công nghệ và kỹ thuật chiến lược.
Theo Nghị định 97 năm 2023 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 81 năm 2021, các chuyên ngành được miễn hoàn toàn học phí gồm: Mác - Lênin, Tư tưởng Hồ Chí Minh, Lao, Phong, Tâm thần, Giám định pháp y, Pháp y tâm thần và Giải phẫu bệnh tại các cơ sở đào tạo nhân lực y tế công lập theo chỉ tiêu đặt hàng của Nhà nước.
Ngoài ra, từ khi Luật Khám bệnh, chữa bệnh có hiệu lực từ 1/1/2024, thêm hai ngành Truyền nhiễm và Hồi sức cấp cứu được Nhà nước hỗ trợ toàn bộ học phí và chi phí sinh hoạt toàn khóa. Điều kiện đi kèm là sinh viên phải đáp ứng yêu cầu học tập, rèn luyện theo quy định của cơ sở đào tạo.
Khối ngành sư phạm tiếp tục nằm trong diện được ưu tiên hỗ trợ mạnh. Các ngành như: Giáo dục mầm non, Giáo dục tiểu học, Sư phạm Toán, Sư phạm Ngữ văn, Giáo dục thể chất, Giáo dục Quốc phòng - An ninh… đều được miễn học phí theo quy định hiện hành.
Tất cả các ngành sư phạm hiện nay đều được miễn học phí. (Ảnh minh họa: HNUE)
Không chỉ vậy, sinh viên sư phạm còn được hỗ trợ sinh hoạt phí 3,63 triệu đồng/tháng trong thời gian học tập. Tuy nhiên, người học thuộc diện này nếu không công tác trong ngành giáo dục trong vòng 2 năm kể từ khi tốt nghiệp sẽ phải hoàn trả kinh phí hỗ trợ.
Nhiều cơ sở đào tạo sư phạm lớn hiện áp dụng chính sách miễn học phí cho sinh viên như Trường Đại học Sư phạm Hà Nội, Trường Đại học Sư phạm TP.HCM hay Trường Đại học Sư phạm - Đại học Huế.
Bên cạnh khối sư phạm, sinh viên theo học hệ quân sự tại các trường công an, quân đội cũng được miễn toàn bộ học phí, đồng thời hưởng phụ cấp sinh hoạt và hỗ trợ ăn ở. Sau khi tốt nghiệp, học viên được phân công công tác theo quy định.
Trong khi đó, hệ dân sự tại một số trường thuộc khối này vẫn thu học phí như các trường đại học thông thường. Chẳng hạn, ngành Phòng cháy chữa cháy và cứu nạn cứu hộ hệ dân sự tại Trường Đại học Phòng cháy chữa cháy có mức học phí khoảng 20,9 triệu đồng/năm học 2026.
Ngoài các ngành đặc thù trong lĩnh vực giáo dục và y tế, nhiều chuyên ngành lý luận chính trị cũng thuộc diện miễn học phí. Tại Học viện Báo chí và Tuyên truyền, sinh viên các ngành Triết học, Chủ nghĩa xã hội khoa học, Kinh tế chính trị, Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam hay Tư tưởng Hồ Chí Minh hiện được miễn học phí theo quy định.
Ở nhóm ngành nghệ thuật truyền thống, nhiều chuyên ngành được giảm 70% học phí như nhạc công kịch hát dân tộc, nghệ thuật ca trù, bài chòi, cải lương, chèo, tuồng, xiếc, múa hay biểu diễn nhạc cụ truyền thống. Một số nghề nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm theo danh mục của cơ quan quản lý nhà nước cũng thuộc diện được giảm học phí.
Đáng chú ý, Bộ GD&ĐT đang trình Chính phủ dự thảo nghị định về học bổng STEM, dự kiến áp dụng từ ngày 1/9/2026. Theo đề xuất, sinh viên theo học 15 nhóm ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược sẽ được nhận học bổng từ khoảng 3,7-5,5 triệu đồng/tháng ở bậc đại học.
Danh mục dự kiến gồm các ngành: Sinh học, Sinh học ứng dụng, Khoa học vật chất, Khoa học trái đất, Toán học, Thống kê, Máy tính, Công nghệ thông tin, Kỹ thuật cơ khí, Kỹ thuật điện - điện tử và viễn thông, Kỹ thuật hóa học - vật liệu - luyện kim - môi trường, Vật lý kỹ thuật, Kỹ thuật địa chất - địa vật lý và trắc địa, Kỹ thuật mỏ và Xây dựng.
Ở bậc sau đại học, mức hỗ trợ được đề xuất cao hơn, có thể lên tới 8,4 triệu đồng/tháng đối với học viên thạc sĩ và nghiên cứu sinh thuộc các ngành STEM trọng điểm.
Bình luận