Bộ Chính trị: Khắc phục cào bằng, coi trọng thâm niên hơn hiệu quả công việc

Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú ký ban hành Kết luận 107 của Bộ Chính trị về hoàn thiện hệ thống vị trí việc làm trong hệ thống chính trị gắn với xây dựng đội ngũ cán bộ và quản lý biên chế.

Bộ Chính trị nhấn mạnh quan điểm vị trí việc làm là nền tảng của quản trị tổ chức, quản trị nhân lực trong hệ thống chính trị; là căn cứ xuyên suốt để tuyển dụng, bố trí, sử dụng, đào tạo, đánh giá, sàng lọc, cơ cấu lại đội ngũ cán bộ, quản lý biên chế và cải cách chính sách tiền lương.

Việc hoàn thiện hệ thống vị trí việc làm phải xuất phát từ chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền, yêu cầu công việc và sản phẩm đầu ra của từng cơ quan, tổ chức, đơn vị; chuyển mạnh từ quản lý theo số lượng người, biên chế, ngạch bậc sang quản trị theo vị trí việc làm, năng lực thực thi, kết quả và giá trị đóng góp.

Bộ Chính trị quán triệt không lấy tổ chức, biên chế, nhân sự, ngạch bậc, tiền lương hiện có làm căn cứ hợp thức hoá hiện trạng; chủ động thiết kế lại vị trí việc làm khi chức năng, nhiệm vụ, phương thức thực hiện thay đổi.

Theo định hướng của Bộ Chính trị, các cơ quan, đơn vị đổi mới công tác quản lý, sử dụng và đãi ngộ cán bộ theo vị trí việc làm; gắn tinh giản biên chế với cơ cấu lại, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, năng suất và hiệu quả công việc.

Bên cạnh đó, các cơ quan không áp dụng máy móc định mức biên chế hoặc tỷ lệ tinh giản bình quân, khắc phục tình trạng nơi thừa, nơi thiếu. Lấy yêu cầu của vị trí việc làm, phẩm chất, năng lực và kết quả thực hiện nhiệm vụ làm căn cứ bố trí, sử dụng, đánh giá, sàng lọc và đãi ngộ cán bộ, công chức, viên chức.

“Từng bước đổi mới cơ chế đánh giá, chính sách tiền lương và đãi ngộ theo vị trí việc làm, năng lực và kết quả công việc; khắc phục bình quân, cào bằng, coi trọng ngạch, bậc, thâm niên hơn hiệu quả công việc; hoàn thiện các điều kiện cải cách chính sách tiền lương theo lộ trình, từng bước nâng cao đời sống và đãi ngộ tương xứng”, kết luận nên rõ.

Về xác định vị trí việc làm, Bộ Chính trị yêu cầu dựa trên cơ sở chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền của cơ quan, tổ chức, đơn vị; gắn với nội dung công việc, sản phẩm, kết quả, trách nhiệm và yêu cầu năng lực, đồng thời tính đến tác động của phân cấp, phân quyền, ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số, tự chủ và xã hội hoá.

Bộ Chính trị lưu ý không lấy số lượng nhân sự hiện có, ngạch, bậc hoặc chỉ tiêu biên chế đã giao làm căn cứ trực tiếp để xác định vị trí việc làm.

Theo Bộ Chính trị, mỗi vị trí gắn với một nhóm công việc tương đối ổn định, có sản phẩm và trách nhiệm rõ ràng; không hình thành vị trí việc làm riêng chỉ do công đoạn, nhiệm vụ đột xuất hoặc khác biệt về ngạch, bậc. Tích hợp những vị trí công việc có tính chất tương đồng và sử dụng chung nhân lực khi phù hợp.

Về xác định nhu cầu nhân lực và quản lý biên chế, Bộ Chính trị định hướng áp dụng phương pháp phù hợp với tính chất từng công việc để xác định nhu cầu nhân lực từ nhiệm vụ, sản phẩm, khối lượng, tần suất, mức độ phức tạp, chất lượng, thời gian, địa bàn, điều kiện thực hiện và năng lực cần thiết.

Đối với công việc tham mưu, nghiên cứu, thẩm tra, giám sát và phục vụ các cơ quan lãnh đạo, theo Bộ Chính trị, phải tính đến yếu tố đặc thù như tiến độ, trách nhiệm đối với sản phẩm, nhiệm vụ đột xuất, công việc cao điểm và yêu cầu duy trì năng lực chuyên môn; không áp dụng cơ học định mức giải quyết hồ sơ hành chính.

“Không đồng nhất một vị trí việc làm với một cá nhân hoặc một chỉ tiêu biên chế; không tự động quy đổi nhu cầu nhân lực thành chỉ tiêu biên chế”, Bộ Chính trị yêu cầu.

Việc xác định nhu cầu nhân lực cũng cần xem xét tới tính tác động của 4 nhóm yếu tố, gồm: địa giới hành chính; quy mô, trình độ phát triển; mức độ phân cấp, phân quyền; khoa học, công nghệ, chuyển đổi số, tự chủ và xã hội hóa.

Ngoài ra, các cơ quan cần chú trọng đặc điểm của 4 nhóm địa bàn (đô thị đặc biệt, đô thị, đồng bằng, miền núi) và điều kiện đặc thù của từng địa phương; không bình quân, cào bằng hoặc áp dụng máy móc theo vùng.

Các cơ quan, đơn vị cần đối chiếu nhu cầu với số người hiện có, biên chế được giao, cơ cấu, chuyên môn, năng lực, phân bổ và nguồn kinh phí; xác định đúng nơi thừa, nơi thiếu, nơi bố trí chưa phù hợp. Việc này cũng không lấy chênh lệch số người hoặc biên chế hiện có làm căn cứ duy nhất để đề xuất điều chỉnh.

Bộ Chính trị gợi ý ưu tiên bố trí lại, điều chuyển, đào tạo, sàng lọc, kiêm nhiệm, sử dụng chung nhân lực và đổi mới phương thức thực hiện nhiệm vụ, bảo đảm phù hợp với chức danh, năng lực, thẩm quyền và điều kiện thực hiện nhiệm vụ; bảo đảm tính khách quan, liên tục và kịp thời; trường hợp đề xuất tăng biên chế phải có căn cứ kiểm chứng, đúng thẩm quyền và bảo đảm kiểm soát tổng biên chế.

“Quản lý chặt chẽ tổng biên chế được giao; định kỳ rà soát, điều chỉnh trên cơ sở nhiệm vụ, nhu cầu nhân lực và kết quả sử dụng biên chế. Ưu tiên thu hồi, điều chuyển biên chế từ nơi giảm nhiệm vụ, sử dụng chưa hiệu quả sang nơi thực sự cần thiết; gắn tuyển dụng, bố trí, điều chuyển, tinh giản biên chế với cơ cấu lại và nâng cao chất lượng đội ngũ”, theo yêu cầu của Bộ Chính trị.

Về một số nhiệm vụ trọng tâm, Bộ Chính trị yêu cầu hoàn thành xây dựng cơ sở dữ liệu vị trí việc làm thống nhất trong hệ thống chính trị trong năm 2026; bảo đảm dữ liệu đầy đủ, chính xác, có nguồn gốc, được kiểm tra, xác nhận, có khả năng kết nối, khai thác và cập nhật, phục vụ trực tiếp công tác cán bộ và xây dựng phương án giao biên chế giai đoạn 2027-2031.

Bộ Chính trị yêu cầu rà soát, bố trí, cơ cấu lại nhân lực và xây dựng phương án giao biên chế giai đoạn 2027-2031, báo cáo Bộ Chính trị trong quý IV/2026; xác định đúng nơi thừa, nơi thiếu, nơi bố trí chưa phù hợp về cơ cấu, chuyên môn và chất lượng; ưu tiên sắp xếp, điều chuyển, đào tạo, bồi dưỡng và sử dụng hiệu quả nhân lực hiện có trước khi đề xuất điều chỉnh biên chế.

Một nhiệm vụ khác là gắn vị trí việc làm với tuyển dụng, bố trí, sử dụng, đào tạo, bồi dưỡng, đánh giá, sàng lọc và phát triển đội ngũ cán bộ dựa trên sản phẩm, chất lượng, hiệu quả công việc.

Ban Tổ chức Trung ương chủ trì, phối hợp với Bộ Nội vụ và các cơ quan liên quan tham mưu hoàn thành cơ sở dữ liệu vị trí việc làm thống nhất và phương án giao biên chế giai đoạn 2027-2031, báo cáo Bộ Chính trị trong quý IV/2026; đề xuất lộ trình tiếp tục hoàn thiện hệ thống.

Các cơ quan, đơn vị, địa phương thực hiện đúng tiến độ; trong quý IV/2026 tập trung hoàn thành phương án giao biên chế giai đoạn 2027-2031 và cơ sở dữ liệu vị trí việc làm thống nhất. Các nội dung cần tiếp tục hoàn thiện về phương pháp, định mức, tiêu chuẩn được thực hiện theo kế hoạch, không làm chậm nhiệm vụ trước mắt.

Ban Tổ chức Trung ương định kỳ hằng tháng, bắt đầu từ tháng 11/2026, tổng hợp tiến độ, kết quả, khó khăn, vướng mắc và kiến nghị xử lý, báo cáo Bộ Chính trị xem xét, chỉ đạo.