6 tiêu chuẩn mới xác định tình trạng nghiện ma túy từ năm 2026

Bộ Y tế vừa ban hành Thông tư quy định tiêu chuẩn chẩn đoán và quy trình chuyên môn xác định tình trạng nghiện ma túy đối với cá nhân theo Luật Phòng, chống ma túy năm 2025.

Theo thông tư, một người được xác định là nghiện ma túy khi có ít nhất 3 trong 6 tiêu chuẩn chẩn đoán, các dấu hiệu này phải xuất hiện đồng thời trong thời gian tối thiểu 1 tháng. Trường hợp thời gian ngắn hơn 1 tháng, các biểu hiện phải lặp đi lặp lại đồng thời trong vòng 12 tháng.

6 tiêu chuẩn chẩn đoán tình trạng nghiện ma túy gồm: ham muốn mạnh mẽ hoặc cảm giác bắt buộc phải sử dụng chất ma túy; khó kiểm soát hành vi sử dụng về thời điểm bắt đầu, kết thúc hoặc mức độ sử dụng; xuất hiện hiện tượng dung nạp với chất ma túy; ngày càng thờ ơ với các thú vui, sở thích khác do sử dụng ma túy; tiếp tục sử dụng dù đã biết rõ tác hại; và có trạng thái cai chất ma túy khi ngừng hoặc giảm sử dụng.

Thông tư nêu rõ, việc xác định tình trạng nghiện không chỉ dựa vào khai báo của người được kiểm tra mà còn căn cứ trên theo dõi lâm sàng, hồ sơ bệnh án, thông tin từ người đi cùng (nếu có) và hồ sơ do cơ quan công an cấp xã hoặc cơ quan chuyên trách phòng, chống tội phạm về ma túy cung cấp.

Về quy trình chuyên môn, cơ sở y tế sẽ tiếp nhận người cần xác định tình trạng nghiện cùng hồ sơ đề nghị từ cơ quan chức năng. Sau đó, người này được khám bệnh, theo dõi lâm sàng và cập nhật thông tin vào hồ sơ bệnh án, phiếu tổng hợp theo dõi.

Kết quả xác định được chia thành 3 nhóm. Trường hợp chỉ có 1 tiêu chuẩn hoặc có 2 tiêu chuẩn nhưng bao gồm trạng thái cai chất ma túy thì kết luận “không nghiện ma túy”.

Người có từ 3 tiêu chuẩn trở lên sẽ được kết luận “có nghiện ma túy”.

Riêng trường hợp có 2 tiêu chuẩn nhưng chưa đủ căn cứ rõ ràng hoặc chưa có trạng thái cai sẽ tiếp tục được theo dõi lâm sàng, khám bệnh và đánh giá thêm để kết luận cuối cùng.

Trong quá trình xác định tình trạng nghiện, nếu người được kiểm tra xuất hiện hội chứng cai, rối loạn tâm thần hoặc các bệnh lý đi kèm thì được khám, điều trị theo quy định của pháp luật về khám bệnh, chữa bệnh. Trường hợp vượt quá khả năng chuyên môn, cơ sở y tế phải chuyển người bệnh đến nơi đủ điều kiện điều trị.

Theo Bộ Y tế, việc ban hành thông tư nhằm thống nhất tiêu chuẩn chẩn đoán nghiện ma túy trên toàn quốc, tạo cơ sở pháp lý cho hoạt động xác định tình trạng nghiện, phục vụ công tác quản lý, điều trị và cai nghiện ma túy.