Vì sao người trẻ TP.HCM thay đổi cách lựa chọn không gian sống?

Việc ngày càng nhiều người trẻ tìm đến vùng ven không đơn thuần xuất phát từ nhu cầu mua nhà với giá thấp hơn. Đằng sau lựa chọn này là sự thay đổi trong cách cân đối giữa khả năng tài chính, diện tích sử dụng, môi trường sống và thời gian di chuyển.

Rời nhà nhỏ trong phố để về vùng ven

Năm 2023, sau đại dịch COVID-19, chị Phạm Thị Thảo Chinh cùng chồng là anh Nguyễn Đức Huy rời Hải Phòng vào TP.HCM lập nghiệp. Hai vợ chồng chọn khu vực gần sân bay để mở nhà hàng, bắt đầu cuộc sống mới tại thành phố.

Sau hơn 2 năm làm việc, tích góp và vay thêm ngân hàng, vợ chồng chị mua được căn nhà rộng hơn 40 m² tại phường Gò Vấp, cách nơi kinh doanh khoảng 6 km. Đây là thành quả sau những năm tháng làm việc cật lực, đồng thời là nơi sinh sống của gia đình 6 người gồm hai vợ chồng, ba người con và mẹ chồng.

Tuy nhiên, khi các con lớn dần, căn nhà dần trở nên chật chội. Không gian sinh hoạt hạn chế, môi trường sống trong khu vực đông đúc cũng khiến gia đình chị Chinh mong muốn tìm một nơi ở rộng rãi, thoáng đãng hơn để đảm bảo chất lượng cuộc sống. “Nhà trong phố chật chội, không gian sinh hoạt hạn chế, không khí cũng ngột ngạt. Khi các con lớn lên, gia đình tôi cần một nơi ở rộng rãi hơn”, chị Chinh nói.

Với suy nghĩ đó, thay vì tiếp tục tìm nhà trong nội đô, vợ chồng chị quyết định chuyển hướng, mua căn liền kề rộng hơn 70 m² tại Cần Giờ. Gần 1 năm sau khi chuyển nhà, chị Chinh cho biết, quãng đường đi làm dài hơn nhưng đổi lại, gia đình có không gian sống thoáng đãng, gần gũi với thiên nhiên.

“Đi làm có xa hơn nhưng gia đình tôi cảm thấy rất hài lòng. Dù vẫn phải vay ngân hàng để mua nhà nhưng tôi cho rằng lựa chọn của mình là sáng suốt”, chị nói.

Với gia đình chị Chinh, căn nhà mới không chỉ tăng thêm diện tích sử dụng mà còn mở ra cách sinh hoạt khác. Các con có thêm không gian vui chơi, người lớn được sống trong môi trường thoáng hơn, trong khi hai vợ chồng vẫn duy trì công việc tại khu vực nội đô.

Theo chị Chinh, không chỉ gia đình chị mà nhiều người mua nhà, đặc biệt là giới trẻ, hiện ngày càng quan tâm đến môi trường sống xanh, hạn chế khói bụi nhưng vẫn phải bảo đảm tiện ích và khả năng kết nối với nơi làm việc.

Chị cũng kỳ vọng việc đầu tư hạ tầng sẽ giúp Cần Giờ kết nối thuận tiện hơn với trung tâm TP.HCM và các khu vực lân cận. Khi thời gian di chuyển được rút ngắn, lựa chọn sống ở vùng ven, làm việc tại nội đô sẽ trở nên khả thi hơn với nhiều gia đình trẻ.

Từ trải nghiệm của mình, chị Chinh cho rằng khoảng cách địa lý không còn là yếu tố duy nhất quyết định sức hấp dẫn của một nơi ở. Một khu vực cách trung tâm vài chục km vẫn có thể trở thành lựa chọn đáng cân nhắc nếu giao thông thuận tiện và chất lượng sống đáp ứng nhu cầu.

Không chỉ những gia đình đã sở hữu nhà, người trẻ đang trong quá trình tìm kiếm nơi an cư cũng bắt đầu tính toán theo hướng này.

Anh Nguyễn Đức Thái (28 tuổi, quê Vĩnh Long) hiện thuê nhà và làm việc tại một công ty trên đường Phạm Văn Đồng, phường Bình Lợi Trung. Với thu nhập khoảng 25 triệu đồng/tháng, anh đang tìm hiểu các dự án căn hộ để mua nhà đầu tiên.

Thái cho biết muốn làm việc tại TP.HCM nhưng sống ở khu vực thông thoáng, ít ngột ngạt. Vị trí căn hộ vẫn phải bảo đảm khả năng di chuyển thuận tiện đến nơi làm việc.

“Tôi tiết kiệm được khoảng 1,5 tỷ đồng, bố mẹ cũng cho thêm một ít nên dự kiến sẽ mua nhà cách nơi làm việc khoảng 10 km. Tôi thấy dự án ở phường Dĩ An phù hợp với nhu cầu của mình”, anh nói.

Theo Thái, nhiều người bạn của anh cũng cân nhắc lựa chọn sống ở ngoại thành, làm việc trong nội thành. Tuy nhiên, để xu hướng này phát triển rộng hơn, giao thông phải đáp ứng được nhu cầu đi lại hằng ngày của người dân.

Mua nhà vùng ven không chỉ vì giá thấp

Ông Nguyễn Quang Huân, đại biểu Quốc hội đoàn TP.HCM, cho rằng, người mua nhà hiện sẵn sàng cân nhắc những khu vực xa trung tâm hơn để đổi lấy diện tích lớn, mức giá dễ tiếp cận và kỳ vọng hạ tầng tiếp tục được cải thiện. “Khác với các chu kỳ trước, lợi thế cạnh tranh của vùng ven hiện nay nằm ở kỳ vọng còn dư địa phát triển và một tương lai đủ rõ ràng”, ông Huân nhận định.

Sự thay đổi trong lựa chọn nơi ở cũng diễn ra song song với quá trình dịch chuyển nguồn cung bất động sản.

Trước năm 2024, TP.HCM thường chiếm 60-85% tổng nguồn cung căn hộ mở bán mới của toàn vùng. Từ năm 2024 đến nay, tỷ lệ này giảm xuống còn khoảng 20-50%. Trong khi đó, nguồn cung mới được phân bổ nhiều hơn sang các thị trường vệ tinh như Bình Dương, Long An và Đồng Nai trước đây.

Khi nguồn cung mở rộng ra ngoài khu vực lõi, người mua có thêm lựa chọn thay vì tập trung tìm kiếm nhà ở nội đô với mức giá ngày càng cao. Các khu vực vùng ven có thể đáp ứng tốt hơn nhu cầu về diện tích và môi trường sống của một bộ phận người mua, tùy thuộc vào vị trí và mức giá cụ thể.

Với gia đình trẻ, bài toán an cư không chỉ nằm ở giá mua nhà. Quyết định rời nội đô đòi hỏi người mua cân nhắc tổng thể các yếu tố, từ khoản vay ngân hàng, chi phí sinh hoạt, phương tiện đi lại đến trường học, bệnh viện và những tiện ích phục vụ cuộc sống hằng ngày.

Điều này cũng khiến quan niệm về một vị trí thuận lợi dần thay đổi. Thay vì chỉ quan tâm căn nhà nằm ở khu vực nào, người mua ngày càng chú ý đến không gian, những dịch vụ tiện ích xung quanh.

Hạ tầng kéo vùng ven lại gần trung tâm

Sự dịch chuyển nơi ở của người trẻ gắn liền với quá trình mở rộng không gian đô thị TP.HCM, trong đó hạ tầng giao thông đóng vai trò quan trọng.

Các tuyến vành đai, đường hướng tâm, cầu mới và hệ thống giao thông công cộng được kỳ vọng cải thiện kết nối giữa khu vực trung tâm với vùng ven. Khi khả năng đi lại thuận tiện hơn, những khu vực trước đây bị xem là xa có thể trở nên hấp dẫn hơn đối với người mua nhà.

Theo TS. Lê Duy Bình, chuyên gia kinh tế, Giám đốc Economica Việt Nam, một khu vực muốn thu hút cư dân ở thực không thể chỉ dựa vào các dự án nhà ở mà phải hình thành hệ sinh thái đồng bộ, từ giao thông, giáo dục, y tế đến thương mại và dịch vụ thiết yếu. “Một khu đô thị có nhà nhưng thiếu tiện ích và kết nối sẽ khó tạo sức hút lâu dài. Ngược lại, nơi có hạ tầng đồng bộ, dịch vụ đầy đủ và cộng đồng cư dân ổn định có thể hình thành một cực phát triển mới”, ông Bình nhận định.

Theo ông Bình, nhà ở chỉ là một thành tố trong hệ sinh thái đô thị. Khi dân số tăng lên, trường học, bệnh viện, thương mại, vui chơi giải trí và dịch vụ dân sinh cũng phải phát triển tương ứng.

Nếu chỉ có những dự án nhà ở biệt lập, thiếu dịch vụ và kết nối, khu vực đó khó tạo sức hút bền vững với người mua ở thực. Ngược lại, khi cư dân có thể đi làm, đưa con đi học, mua sắm, chăm sóc sức khỏe và giải trí trong phạm vi thuận tiện, nhu cầu di chuyển vào trung tâm sẽ giảm.

“Vì vậy, lựa chọn nơi ở ngày càng trở thành bài toán cân đối giữa diện tích, giá nhà, chi phí sở hữu, thời gian di chuyển, môi trường sống và hệ thống tiện ích. Với người trẻ, bài toán an cư đang chuyển từ ‘làm sao để sống gần trung tâm’ sang ‘làm sao để sống phù hợp với nhu cầu và khả năng của mình”, ông nhận định.