Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm thăm cấp Nhà nước Australia và New Zealand

Theo thông cáo của Bộ Ngoại giao, nhận lời mời của Toàn quyền Australia Sam Mostyn và Toàn quyền New Zealand Cindy Kiro, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam sẽ thăm cấp Nhà nước tới Australia và New Zealand từ ngày 9-14/8.

Việt Nam - Australia thiết lập quan hệ ngoại giao ngày 26/02/1973. Sau đó, hai nước thiết lập quan hệ Đối tác Toàn diện năm 2009, Đối tác Toàn diện tăng cường năm 2015, Đối tác Chiến lược năm 2018 và nâng cấp lên Đối tác Chiến lược Toàn diện vào tháng 3/2024.

Lãnh đạo cấp cao hai nước thường xuyên trao đổi, tiếp xúc. Gần đây nhất, Thủ tướng Anthony Albanese đã điện đàm chúc mừng Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm (24/4/2026). Cả Toàn quyền, Thủ tướng, Chủ tịch Thượng viện và Chủ tịch Hạ viện Bạn đã có Thư chúc mừng Lãnh đạo cấp cao ta dịp được Quốc hội khóa XIV tín nhiệm bầu chức danh mới.

Hai nước có trên 20 cơ chế hợp tác song phương được duy trì, trong đó có các cơ chế quan trọng như họp thường niên hai Thủ tướng, hai Bộ trưởng Ngoại giao, hai Bộ trưởng Quốc phòng và Hội nghị Đối tác kinh tế và các hợp tác giữa các địa phương.

Kim ngạch thương mại song phương năm 2025 đạt 14 tỷ USD (giảm 0,3% so với cùng kỳ 2024), trong đó xuất khẩu đạt 6,8 tỷ USD (tăng 5,6% so với cùng kỳ) và nhập khẩu đạt 7,2 tỷ USD (giảm 5,3% so với cùng kỳ), Việt Nam nhập siêu 378,9 triệu USD (giảm 67% so với cùng kỳ). Hiện Australia là đối tác thương mại lớn thứ 7 của Việt Nam và Việt Nam là đối tác lớn thứ 10 của Australia.

Australia là một trong những đối tác song phương cung cấp ODA không hoàn lại lớn nhất cho Việt Nam. Mặc dù kinh tế khó khăn, Australia tiếp tục tăng ODA cho Việt Nam (98,3 triệu AUD cho năm tài khóa 2026 - 2027, 96,6 triệu AUD cho năm tài khóa 2025-2026).

Kể từ khi thiết lập quan hệ ngoại giao, Australia đã hỗ trợ Việt Nam tổng cộng hơn 3 tỷ AUD (khoảng 47 nghìn tỷ đồng). Bạn cũng có viện trợ cho ta ngay sau bão Yagi (2024), Buloi và Matmo (2025).

Hai bên hợp tác tốt trong lĩnh vực an ninh, quốc phòng thông qua trao đổi đoàn (Tổng Tham mưu trưởng Australia Davi Johnston thăm tháng 4/2025), ký thỏa thuận hợp tác, hợp tác phòng chống tội phạm, quản lý xuất nhập cảnh, chống di cư bất hợp pháp, trao đổi thông tin, kinh nghiệm, đào tạo tiếng Anh... Hai bên đã thiết lập quan hệ Đối tác Gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc (tháng 3/2024);...

Hiện có hơn 400 chương trình liên kết giữa các cơ sở đào tạo hai nước tại Việt Nam, trong đó có hơn 40 chương trình đại học. Cộng đồng người Việt tại Australia có khoảng 375.000 người (đứng thứ 5 trong số các cộng đồng sắc tộc gốc nước ngoài tại Australia).

Trong khi đó, Việt Nam-New Zealand thiết lập quan hệ ngoại giao ngày 19/6/1975, quan hệ Đối tác Toàn diện (9/2009); ký Chương trình Hành động giai đoạn 2017 - 2020 bên lề Hội nghị Cấp cao APEC 2017; chính thức nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược dịp Hội đàm cấp cao trực tuyến giữa Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc và Thủ tướng New Zealand Jacinda Ardern (22/7/2020) và ký Chương trình Hành động triển khai quan hệ Đối tác Chiến lược 2021 - 2024 (12/2021).

New Zealand luôn khẳng định coi trọng quan hệ với Việt Nam; coi Việt Nam là nhân tố quan trọng trong chính sách đối với khu vực châu Á - Thái Bình Dương và Đông Nam Á.

Hai nước chính thức nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược Toàn diện trong chuyến thăm chính thức Thủ tướng Christopher Luxon tới Việt Nam (02/2025); ký Chương trình Hành động triển khai quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện 2025 - 2030 (11/2025).

Việt Nam là đối tác thương mại lớn thứ 12 của New Zealand, chiếm 2,1% tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của New Zealand. Kim ngạch xuất nhập khẩu tương đối cân bằng. New Zealand là đối tác thương mại thứ 41 của Việt Nam (xuất khẩu thứ 41, nhập khẩu thứ 37).

Theo thống kê của hải quan Việt Nam, năm 2025 tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam với New Zealand đạt 1,5 tỷ USD, tăng 15,8% so với cùng kỳ năm 2024.

Cơ cấu hàng hóa xuất nhập khẩu giữa Việt Nam và New Zealand có tính bổ sung cao, hàng hóa xuất khẩu của mỗi nước cơ bản không cạnh tranh trực tiếp. Tính đến 30/6/2026, New Zealand đầu tư vào Việt Nam 61 dự án còn hiệu lực với tổng vốn đăng ký đạt 191 triệu USD, đứng thứ 43/153. Việt Nam đầu tư sang New Zealand 13 dự án, tổng vốn 44,5 triệu USD, đứng thứ 36/88.

New Zealand dành cho Việt Nam nguồn ODA ổn định và tăng dần theo từng năm; trung bình khoảng 30 triệu NZD (tương đương 16 triệu USD) trong 4-5 năm, tập trung vào nông nghiệp, ứng phó biến đổi khí hậu, giáo dục... New Zealand hỗ trợ 3 triệu NZD giúp Việt Nam khắc phục hậu quả bão lũ (11/2025). Các dự án ODA của New Zealand đều thiết thực, đạt hiệu quả cao đáp ứng nhu cầu phát triển của Việt Nam.

New Zealand hỗ trợ Việt Nam tổ chức các khóa tập huấn về chống khủng bố, kỹ thuật hình sự và điều tra, phòng chống tội phạm rửa tiền, tội phạm công nghệ cao, buôn bán người. Hai bên tiếp tục triển khai chương trình hỗ trợ đào tạo, nhất là tiếng Anh chuyên ngành gìn giữ hoà bình, duy trì các chuyến thăm của tàu hải quân và cơ chế Đối thoại Quốc phòng song phương. Tháng 10/2025, tàu hải quân New Zealand đã thăm Thành phố Hồ Chí Minh nhân dịp kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ.

Nông nghiệp là lĩnh vực hợp tác quan trọng và tiềm năng trong quan hệ hai nước.

Cộng đồng người Việt Nam tại New Zealand có khoảng 14.000 người, trong đó có 8.000 người là Việt kiều lâu năm, chủ yếu sinh sống ở Auckland, Christchurch và Wellington.