TP.HCM đang trong mùa mưa, thời tiết thay đổi thất thường, tạo điều kiện thuận lợi cho muỗi truyền bệnh phát triển, làm gia tăng nguy cơ sốt xuất huyết. Tại Bệnh viện Nhi Đồng Thành Phố, số ca bệnh sốt xuất huyết đang có xu hướng gia tăng. Trong đó có những trường hợp trẻ sốc xuất huyết, bệnh diễn tiến nặng, suy đa tạng phải điều trị tích cực.
Trẻ mắc sốt xuất huyết suy đa tạng, phải lọc máu
Điển hình có trường hợp bệnh nhi D.T.T.V. (10 tuổi, ngụ tỉnh An Giang) có bệnh sử sốt cao nhiều ngày, không đáp ứng với thuốc hạ sốt và xuất hiện tình trạng ói ra dịch nâu.
Tại bệnh viện địa phương, trẻ được chẩn đoán sốc sốt xuất huyết nặng ngày thứ 5, mạch và huyết áp không đo được. Sau khi được truyền dịch chống sốc, bệnh nhi được chuyển đến Bệnh viện Nhi Đồng Thành Phố để tiếp tục điều trị.
Bệnh nhi tiếp tục được truyền dịch chống sốc, dung dịch cao phân tử và sử dụng thuốc vận mạch. Tuy nhiên, tình trạng bệnh nhi tiếp tục diễn biến nặng, xuất hiện rối loạn đông máu, xuất huyết tiêu hóa, suy hô hấp, tổn thương gan và thận.
Ngay lập tức, trẻ được chống sốc tích cực, đặt nội khí quản thở máy, truyền máu và các chế phẩm máu gồm huyết tương đông lạnh, kết tủa lạnh và tiểu cầu đậm đặc. Các bác sĩ đồng thời chọc dò ổ bụng, dẫn lưu giải áp do tình trạng dịch ổ bụng gây ảnh hưởng đến bệnh nhi.

Trẻ nguy kịch do sốt xuất huyết. (Ảnh: BVCC)
Diễn tiến lâm sàng sau đó vẫn rất phức tạp. Trẻ bị tổn thương gan, thận nặng, với men cao nên được chỉ định lọc máu liên tục, thay huyết tương và điều trị hỗ trợ chức năng gan.
Trong quá trình điều trị, trẻ tiếp tục rối loạn chức năng nhiều cơ quan và xuất hiện biểu hiện nhiễm trùng bệnh viện. Ê-kíp điều trị phải tiếp tục hỗ trợ các cơ quan bị tổn thương, đồng thời sử dụng kháng sinh phổ rộng.
Sau gần 3 tuần điều trị tích cực, trải qua 4 đợt lọc máu liên tục, 3 đợt thay huyết tương cùng nhiều biện pháp hỗ trợ chức năng các cơ quan, tình trạng bệnh nhi mới được cải thiện.
Trường hợp khác là bệnh nhi H.C.K. (7 tuổi, ngụ TP.HCM), nặng 35 kg, dư cân so với lứa tuổi.
Theo bệnh sử, trẻ sốt cao liên tục 4 ngày, kèm đau đầu, đau cơ và biếng ăn. Người nhà tự mua thuốc điều trị, trẻ có giảm sốt nhưng sau đó sốt trở lại. Đến ngày thứ 5, trẻ xuất hiện đau bụng, ói ra dịch nâu, đi tiêu phân đen, tay chân lạnh nên được đưa đến Bệnh viện Nhi Đồng Thành Phố cấp cứu.
Tại bệnh viện, các bác sĩ chẩn đoán trẻ bị sốc sốt xuất huyết nặng ngày thứ 5, kèm rối loạn đông máu, xuất huyết tiêu hóa và tổn thương gan nặng.
Ê-kíp điều trị lập tức truyền dịch điện giải, dung dịch cao phân tử và tiến hành chống sốc. Tuy nhiên, tình trạng bệnh nhi tiếp tục diễn tiến nặng, xuất hiện tràn dịch màng bụng và màng phổi lượng nhiều, gây chèn ép và dẫn đến suy hô hấp.
Các bác sĩ phải hỗ trợ hô hấp, đặt nội khí quản cho trẻ thở máy, đồng thời truyền máu và các chế phẩm máu. Sau 2 tuần điều trị tích cực, bệnh nhi dần cai được máy thở, tỉnh táo và hiện đang tiếp tục hồi phục.
Cảnh giác với sốt xuất huyết trong mùa mưa
Theo BS.CKII Nguyễn Minh Tiến, Phó Giám đốc Bệnh viện Nhi Đồng Thành Phố, vào mùa mưa, muỗi vằn có điều kiện sinh sôi, phát triển, làm gia tăng nguy cơ lây truyền sốt xuất huyết ở cả trẻ em và người lớn.

Bác sĩ khuyến cáo nhiều phụ huynh đưa trẻ đến bệnh viện trễ dẫn đến bệnh diễn tiến nặng.
“Phụ huynh cần đưa trẻ đến bệnh viện ngay khi trẻ sốt cao trên 2 ngày và xuất hiện một trong các dấu hiệu cảnh báo như bứt rứt, lăn lộn, li bì, lơ mơ hoặc nói sảng. Ngoài ra, trẻ có biểu hiện chảy máu cam, chảy máu răng, ói ra máu hoặc đi tiêu phân đen cũng cần được đưa đến cơ sở y tế để thăm khám. Các dấu hiệu khác cần lưu ý gồm đau bụng, ói, tay chân lạnh, lừ đừ, nằm một chỗ không chơi hoặc bỏ bú, bỏ ăn uống”, BS Tiến lưu ý.
Theo TS BS Nguyễn Minh Tuấn, Trưởng khoa Sốt xuất huyết - Huyết học, Bệnh viện Nhi Đồng 1, những trường hợp mắc sốt xuất huyết nặng thường gặp ở trẻ dư cân, béo phì, kèm tổn thương gan. Một số trẻ sốt rất cao, sau đó xuất hiện các dấu hiệu nặng và phản ứng viêm dữ dội, có thể dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng như hội chứng thực bào máu liên quan đến sốt xuất huyết.
“Ngoài ra, bệnh viện cũng ghi nhận một số trường hợp sốt xuất huyết nặng có biểu hiện thần kinh bất thường. Trẻ có thể la hét, bứt rứt, tăng kích động dù chưa rơi vào tình trạng sốc, vì vậy cần được theo dõi sát”, BS Tuấn cho biết.
Để chủ động phòng sốt xuất huyết, phụ huynh cần thường xuyên diệt muỗi, diệt lăng quăng, dọn dẹp các vật dụng có khả năng chứa nước, không tạo điều kiện cho muỗi sinh sản. Bên cạnh đó, cần cho trẻ ngủ mùng và hạn chế để trẻ bị muỗi đốt.
Bác sĩ cũng khuyến cáo, khi trẻ có dấu hiệu mắc sốt xuất huyết, phụ huynh không nên tự ý mua thuốc điều trị tại nhà mà cần đưa trẻ đến cơ sở y tế để được thăm khám, chẩn đoán và điều trị phù hợp. Việc phát hiện bệnh sớm giúp hạn chế nguy cơ bệnh diễn tiến nặng, đồng thời phòng ngừa các biến chứng nguy hiểm.



