Doanh nghiệp AI Việt Nam trên bản đồ công nghệ thế giới

Từ ứng dụng đến làm chủ công nghệ

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang trở thành một trong những lĩnh vực công nghệ mà doanh nghiệp Việt Nam tăng tốc đầu tư, ứng dụng vào hoạt động sản xuất, kinh doanh, hướng tới làm chủ công nghệ, phát triển sản phẩm và hạ tầng phục vụ thị trường.

Sau gần 2 năm triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, một số doanh nghiệp trong nước đã chuyển mạnh hơn từ khai thác các mô hình AI có sẵn sang đầu tư cho năng lực nghiên cứu, phát triển công nghệ. FPT đã hợp tác với NVIDIA đầu tư khoảng 200 triệu USD xây dựng Nhà máy trí tuệ nhân tạo, cung cấp hạ tầng tính toán và trên 20 sản phẩm AI tạo sinh.

Phát triển theo hướng đầu tư hạ tầng tính toán. Trung tâm Dịch vụ dữ liệu và Trí tuệ nhân tạo Viettel đã đưa vào vận hành hệ thống siêu máy tính NVIDIA DGX B200 đầu tiên do Việt Nam sở hữu với hiệu năng lên tới 1,5 ExaFLOPs FP8, tương đương 1.500 triệu tỷ phép tính mỗi giây để nghiên cứu, phát triển các mô hình AI thế hệ mới. Viettel cũng định hướng khai thác hệ thống này nhằm phục vụ các đối tác, viện nghiên cứu và doanh nghiệp Việt Nam.

Trong khi đó, VNPT tập trung phát triển các mô hình AI phục vụ quy mô lớn. Hiện đơn vị này đã phát triển hơn 100 mô hình AI chuyên biệt, xử lý hơn 2 tỷ yêu cầu, phục vụ khoảng 40 triệu người dùng và hợp tác với hơn 200 doanh nghiệp cùng nhiều cơ quan Nhà nước. Doanh nghiệp có đội ngũ gần 200 chuyên gia trong nước và quốc tế tham gia phát triển AI.

CMC cũng đang phát triển mô hình ngôn ngữ lớn tiếng Việt theo hướng chuyên ngành. Đến nay, CMC OpenAI đã công bố CMC-AI-Legal-32B, mô hình ngôn ngữ lớn pháp lý tiếng Việt, cùng bộ chuẩn đánh giá VLegal-Bench, đặt nền móng cho các trợ lý ảo pháp lý tiếng Việt.

CMC cũng xác định AI là một trong những trục phát triển chính khi tập trung vào chuyển đổi AI (AI-X) và mở rộng thị trường quốc tế, với ba mũi nhọn AI - Security - Cloud. Doanh nghiệp xem hạ tầng số và hạ tầng tính toán là nền tảng để AI được triển khai ở quy mô lớn.

Ở một hướng khác, VNG đang đưa AI vào cả hạ tầng và hoạt động kinh doanh. GreenNode-đơn vị kinh doanh AI Cloud thuộc hệ sinh thái VNG, đang cung cấp năng lực tính toán và dịch vụ AI cho doanh nghiệp. Doanh thu AI Cloud của VNG trong năm qua tăng 137%; GreenNode cũng đang phục vụ hơn 1.000 khách hàng tại Việt Nam và nhiều thị trường quốc tế.

Doanh nghiệp Việt tiếp cận thị trường công nghệ toàn cầu

Thông qua đầu tư cho công nghệ lõi, các doanh nghiệp Việt ngày càng gia tăng khả năng tiếp cận thị trường công nghệ toàn cầu và mức độ hiện diện trên bản đồ công nghệ thế giới.

Việc Qualcomm mua lại MovianAI - công ty AI tạo sinh thuộc VinAI (Vingroup) đã mở ra giai đoạn mới khi Qualcomm tiếp tục phát triển hoạt động nghiên cứu AI tại Việt Nam.

Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển AI tại Việt Nam của Qualcomm đã được ra mắt với đội ngũ nhà khoa học, nhà nghiên cứu và chuyên gia làm việc tại Hà Nội và TP.HCM.

Trung tâm AI tại Hà Nội là trung tâm AI lớn thứ ba toàn cầu của tập đoàn, sau Hoa Kỳ và Ấn Độ; trực thuộc nhóm Nghiên cứu AI toàn cầu của Qualcomm, tập trung vào AI tạo sinh và AI tác nhân, ứng dụng trong điện thoại thông minh, máy tính cá nhân, công nghệ thực tế mở rộng, ô tô và Internet vạn vật.

FPT cũng đã hợp tác với NVIDIA đầu tư khoảng 200 triệu USD xây dựng Nhà máy trí tuệ nhân tạo khai thác AI trong hạ tầng tính toán và hệ sản phẩm AI tạo sinh.

Với Viettel, việc xuất hiện tại các sự kiện công nghệ quốc tế là một kênh đưa năng lực công nghệ Việt Nam ra bên ngoài. Tại Mobile World Congress Barcelona 2026, Viettel là đại diện duy nhất của Việt Nam giới thiệu 24 sản phẩm và giải pháp phục vụ mục tiêu mở rộng năng lực công nghệ và dịch vụ do Viettel nghiên cứu, phát triển và làm chủ toàn trình.

Trong lĩnh vực AI Camera, nhiều doanh nghiệp cũng đang hình thành năng lực công nghệ riêng. Hiện nay, MK, Hanet, BKAV, CMC và VNPT đã làm chủ khoảng 65% công nghệ lõi, với tỷ lệ nội địa hóa trên 50%.

Những ví dụ trên cho thấy sự hiện diện của doanh nghiệp Việt trên bản đồ công nghệ thế giới được thể hiện rõ ở khả năng tham gia các chuỗi nghiên cứu và phát triển quốc tế, hợp tác với các tập đoàn công nghệ lớn, xây dựng hạ tầng, phát triển công nghệ lõi và tạo ra sản phẩm có thể mở rộng sang nhiều thị trường.

Quá trình đưa doanh nghiệp AI Việt Nam lên bản đồ công nghệ thế giới sẽ gắn với khả năng giải quyết đồng thời nhiều bài toán: làm chủ công nghệ lõi, xây dựng dữ liệu, phát triển hạ tầng tính toán, đào tạo nhân lực và mở rộng thị trường. Doanh nghiệp Việt Nam đang từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị AI từ năng lực nội sinh và từng bước chuyển hoá thành sản phẩm, doanh thu.