Chủ tịch tỉnh Ninh Bình chỉ đạo tháo gỡ vướng mắc cho hơn 50 dự án đầu tư công

Tỉnh đã xử lý hơn 30 dự án, đồng thời tập trung tháo gỡ 20 dự án còn tồn tại, nhất là các vấn đề về giải phóng mặt bằng, vật liệu, vốn và tiến độ thi công.

Hàng loạt dự án chậm tiến độ vì vướng mặt bằng

Theo UBND tỉnh Ninh Bình, công tác giải phóng mặt bằng (GPMB), thiếu nguồn vật liệu san lấp, giá nguyên vật liệu biến động, thủ tục đầu tư và năng lực thực hiện ở cơ sở đang là những điểm nghẽn ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ triển khai và giải ngân vốn đầu tư công.

Đáng chú ý, nhóm dự án đường song hành đường Vành đai 5 có tổng diện tích thực hiện khoảng 415,7ha, nhưng đến nay mới bàn giao gần 300ha mặt bằng. Một số khu tái định cư triển khai chậm, trong đó có khu tái định cư Công Lý và Đức Lý, thuộc xã Nam Xang. Việc di chuyển hệ thống điện và các công trình hạ tầng kỹ thuật cũng chưa đáp ứng yêu cầu tiến độ.

Các dự án đường song hành đường Vành đai 5 hiện đạt khoảng 50% khối lượng xây lắp theo giá trị hợp đồng. Tổng vốn bố trí cho 4 dự án là 2.777 tỷ đồng, trong đó đã giải ngân khoảng 1.723 tỷ đồng.

Tình trạng tương tự cũng xảy ra tại dự án đầu tư xây dựng cầu vượt trên đường T4 tại nút giao với tuyến T1, ĐT.495B. Diện tích mặt bằng mới bàn giao khoảng 12/22,8ha. Giá trị thi công đạt hơn 250/742 tỷ đồng, trong khi kế hoạch vốn năm 2026 mới giải ngân hơn 129/250 tỷ đồng.

Theo ông Đặng Thái Sơn, Phó Giám đốc Sở Tài chính tỉnh Ninh Bình, khó khăn trong bồi thường, GPMB; thiếu vật liệu san lấp; giá nguyên vật liệu tăng và việc điều chỉnh quy mô, thiết kế một số dự án là những nguyên nhân chính tác động đến tiến độ giải ngân vốn đầu tư công năm 2026.

Toàn tỉnh hiện có hơn 50 dự án đầu tư công gặp khó khăn, vướng mắc. Trong đó, hơn 30 dự án đã được xử lý theo các hướng như hoàn thành quyết toán, xác định điểm dừng kỹ thuật hoặc tiếp tục bố trí vốn để hoàn thành. Khoảng 20 dự án còn lại đang được tập trung tháo gỡ trong năm 2026.

Tập trung xử lý 13 dự án vướng GPMB

UBND tỉnh Ninh Bình xác định GPMB là một trong những nút thắt cần ưu tiên giải quyết. Hiện còn 13 dự án vướng GPMB cần tập trung xử lý, gồm 5 dự án tại xã Nho Quan, 1 dự án tại xã Quỳnh Lưu, 1 dự án tại xã Thanh Lâm, 1 dự án tại xã Phong Doanh, 4 dự án tại phường Kim Bảng và 1 dự án tại phường Tam Chúc.

Các địa phương được yêu cầu huy động cả hệ thống chính trị, tăng cường tuyên truyền, vận động và đối thoại với người dân; đồng thời hoàn thiện hồ sơ, thủ tục, tổ chức bồi thường, hỗ trợ và tái định cư theo quy định.

Đối với những nội dung vượt thẩm quyền, địa phương phải kịp thời báo cáo cấp có thẩm quyền để xử lý, không để vướng mắc kéo dài làm ảnh hưởng đến tiến độ dự án.

Bên cạnh 13 dự án vướng GPMB, tỉnh cũng yêu cầu rà soát 6 dự án gặp khó khăn do phải điều chỉnh quy mô, tăng tổng mức đầu tư và 8 dự án đã được phê duyệt chủ trương đầu tư nhưng chưa phê duyệt dự án hoặc đã phê duyệt nhưng chưa triển khai thi công.

Việc tiếp tục triển khai hay dừng dự án phải được xem xét trên cơ sở tính cần thiết, hiệu quả đầu tư và khả năng cân đối nguồn vốn. Với những dự án kéo dài, hiệu quả thấp, địa phương phải chủ động rà soát, đề xuất cắt giảm quy mô, xác định điểm dừng kỹ thuật hoặc phương án xử lý phù hợp.

Đối với các dự án đã hoàn thành nhưng đang trong quá trình quyết toán, tỉnh yêu cầu khẩn trương hoàn thiện hồ sơ, tổ chức thẩm tra, phê duyệt quyết toán. Những dự án đủ điều kiện phải hoàn thành quyết toán trong tháng 9/2026. Trường hợp chưa đủ điều kiện, phải xác định rõ nguyên nhân và thời hạn hoàn thành, tránh để hồ sơ kéo dài.

Đẩy nhanh thi công, điều chuyển vốn kịp thời

Để tháo gỡ các điểm nghẽn, Chủ tịch UBND tỉnh Ninh Bình Nguyễn Thanh Bình yêu cầu các chủ đầu tư thường xuyên đôn đốc nhà thầu, tập trung đẩy nhanh tiến độ thi công.

Đối với những vị trí đã có mặt bằng, các chủ đầu tư phải tổ chức thi công đồng thời nhiều hạng mục, tận dụng tối đa mặt bằng được bàn giao, không để máy móc, thiết bị và nhân lực phải chờ đợi.

Tỉnh cũng yêu cầu rà soát nhu cầu vốn và khả năng giải ngân của từng dự án để chủ động điều chỉnh, điều chuyển vốn theo quy định. Nguồn vốn cần được ưu tiên cho những dự án có khả năng hoàn thành, có tiến độ giải ngân tốt, hạn chế tình trạng vốn đã được bố trí nhưng không có khả năng giải ngân hoặc giải ngân chậm.

Cùng với tháo gỡ vướng mắc tại từng dự án, Ninh Bình đang đẩy mạnh phân cấp, ủy quyền cho chính quyền cơ sở nhằm nâng cao tính chủ động trong quản lý đầu tư công.

UBND tỉnh đã thực hiện 7 đợt ủy quyền cho 13 xã, phường, giao thực hiện nhiệm vụ, thẩm quyền của cấp quyết định chủ trương đầu tư đối với 101 dự án đầu tư công.

Đối với các dự án được bàn giao từ các ban quản lý dự án cấp tỉnh về UBND xã, phường quản lý, tổng kế hoạch vốn năm 2026 là 508,4 tỷ đồng. Đến nay, các địa phương đã thực hiện và giải ngân 349 tỷ đồng, đạt 68,7% kế hoạch.

Việc phân cấp được kỳ vọng giúp rút ngắn thời gian xử lý công việc, tăng trách nhiệm của chính quyền cơ sở và nâng cao hiệu quả quản lý dự án.

Trong bối cảnh yêu cầu đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công, Ninh Bình đang tập trung xử lý từng nhóm vướng mắc theo hướng rõ dự án, rõ nguyên nhân và rõ trách nhiệm. Trọng tâm là hoàn thành GPMB, bảo đảm nguồn vật liệu, tháo gỡ khó khăn về vốn, đẩy nhanh thi công và xử lý dứt điểm các dự án kéo dài.

Việc ưu tiên nguồn lực cho những dự án có khả năng hoàn thành, đồng thời rà soát các dự án chưa thực sự cần thiết hoặc hiệu quả thấp sẽ góp phần hạn chế vốn bị phân tán, nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách và tạo thêm động lực cho phát triển hạ tầng trên địa bàn.