Bao Chửng - hay còn gọi là Bao Công, Bao Thanh Thiên, là nhân vật được nhiều nhà làm phim Trung Quốc khai thác. Trên màn ảnh, vị quan này thường hiện lên với vẻ "thanh liêm, chấp pháp nghiêm minh, không khiếp sợ quyền uy hay vị nể tư tình".
Khi soi vào các tài liệu lịch sử của Trung Quốc thời nhà Tống, chúng ta có thể thấy rằng, hình ảnh Bao Chửng được khắc họa trong phim ảnh và phim truyền hình về cơ bản là phù hợp với sự thật lịch sử. Tuy nhiên, có một điều mà các bộ phim chưa từng nhắc tới: Bao Chửng thực sự là một vị quan liêm khiết nhưng ông lại rất giàu có.

Bao Công trên phim.
Mức lương và độ giàu có của Bao Chửng
Các hoàng đế nhà Tống luôn tuân thủ nguyên tắc trả lương cao cho quan lại để khuyến khích sự trung thực và liêm chính vì tin rằng nếu quan lại không thiếu thốn, nguy cơ tham nhũng sẽ thấp hơn; họ sẽ tận tuỵ với công việc và tận trung với triều đình. Một nhân tài như Bao Chửng đương nhiên được trả mức lương rất hậu hĩnh.
Bao Chửng người Hợp Phì, Lư Châu (nay là thành phố Hợp Phì, tỉnh An Huy, Trung Quốc). Ông sinh ra trong một gia đình có truyền thống hiếu học. Từ khi còn nhỏ, Bao Chửng nổi tiếng là thông minh, hiếu thảo.
Năm 1027, ông thi đậu tiến sỹ, được cử đến nhậm chức Tri huyện Kiến Xương. Tuy nhiên, do cha mẹ già yếu nên ông xin khoan nhận việc và ở nhà chăm sóc, phụng dưỡng cha mẹ. 10 năm sau, cha mẹ qua đời, Bao Chửng mới bước ra chính trường. Khi ấy ông đã 38 tuổi.
Bao Chửng giữ 3 chức vụ là Trực học sỹ Long Đồ các, Hữu ti lang trung Thượng thư tỉnh, Tri phủ Khai Phong. Lúc này, mức lương hàng năm của Bao Chửng 18.000 quan tiền, tương đương 18.000 lượng bạc. Nếu cho 1 lượng bạc bằng 1.000 nhân dân tệ, lương một năm của ông phải là 18 triệu tệ (68,6 tỷ VND).
Ngoài ra, với tư cách là người đứng đầu phủ Khai Phong, mỗi tháng Bao Chửng nhận được 30 tạ lương thực, trong đó có 15 tạ gạo, 15 tạ mạch; 20 bó rơm, 40 bó cỏ khô, 1.500 quan “tiền công sử”.
Ngoài tiền lương, Bao Chửng còn được triều đình ban cho hơn 2.000 mẫu đất màu mỡ. Khi đó, hoàng đế nhà Tống cho phép Bao Chửng thu tô, tiền kiếm được không cần nộp triều đình mà được giữ lại cho mình.
Sau này, Bao Chửng còn được bổ nhiệm làm Xu mật Phó sử, tương đương với chức Phó Tể tướng. Ông đảm nhận thêm các chức vụ khác nhau như Triều Tản đại phu, Cấp sự trung, Bộ vệ thượng khinh xa. Trong hàng ngũ quan lại Bắc Tống khi đó, Bao Chửng chỉ đứng sau Tể tướng. Lúc này, mức lương và thu nhập của ông còn cao hơn con số bên trên rất nhiều.

Bao Chửng từng giữ chức vụ tương đương với Phó Tể tướng.
Bao Công ngoài đời trắng trẻo, thư sinh
Ngoài mức độ giàu có, hình ảnh Bao Chửng trong truyện, kịch và phim còn khác sự thật lịch sử rất nhiều. Trong văn học nghệ thuật, ông có gương mặt đen và vầng trăng khuyết trên trán nhưng nhân vật trong lịch sử lại có làn da trắng trẻo, dáng vẻ thư sinh.
Tạo hình mặt đen là do ảnh hưởng của kinh kịch, hát bội. Theo các loại hình nghệ thuật này của Trung Quốc, mặt trắng là đại diện cho kẻ tiêu nhân; mặt đỏ đại diện cho nghĩa khí, trung nghĩa; mặt đen đại diện cho sự nghiêm túc, quân tử, chí công vô tư.
Cũng trong các tác phẩm văn hóa nghệ thuật, điện ảnh, Bao Chửng được biết đến rộng rãi khi đảm nhận chức vụ Phủ doãn phủ Khai Phong. Thực tế, Bao Công chỉ giữ chức vụ này khoảng một năm. Nhiều vụ án kinh điển như "xử trảm Trần Thế Mỹ" hay "ly miêu hoán thái tử" đều là sản phẩm hư cấu của văn học dân gian. Trong suốt quãng đời làm quan của mình, Bao Chửng chủ yếu thực hiện nhiệm vụ chính trị và ngoại giao hơn là trực tiếp đi phá án.
Bao Chửng qua đời ở tuổi 64. Kể từ khi ông lâm bệnh cho tới khi qua đời chỉ kéo dài 1 tháng. Cái chết của ông khiến cả triều đình và dân chúng thương tiếc. Hoàng đế Tống Nhân Tông đích thân đến tiễn đưa và ra lệnh bãi triều một ngày để tưởng nhớ ông.
Vào ngày đưa tang Bao Chửng, 21 cỗ quan tài được khiêng ra khỏi thành. Người dân không thể phân biệt đâu là quan tài thật của Bao Chửng. Có nhiều giả thuyết được đặt ra cho việc này.
Giả thuyết đầu tiên cho rằng, Bao Chửng là người cương trực công minh. Ông không chỉ dũng cảm vạch trần tội ác của các quan lại, mà còn dám đương đầu với cả hoàng thân quốc thích. Do đó, khi ông qua đời, chắc nhiều người trong lòng vẫn còn oán hận. Việc dùng 21 cỗ quan tài để đưa tang có thể xuất phát từ việc gia đình muốn che giấu vị trí thực sự của linh cữu Bao Chửng, tránh việc những kẻ thù năm xưa vì muốn báo oán mà đào mộ của ông để trút giận.
Một giả thuyết khác được đặt ra là Bao Chửng là vị quan nổi tiếng khắp cả nước. Sau khi ông qua đời, chắc chắn sẽ có nhiều nhóm đạo mộ nhòm ngó lăng mộ của ông để tìm kiếm báu vật. Người Trung Quốc tin rằng, linh hồn của tổ tiên có thể phù hộ cho con cháu đời sau. Nếu mộ phần của tổ tiên bị xâm phạm sẽ ảnh hưởng đến vận khí của cả dòng họ. Do đó, gia quyến của Bao Chửng dùng cách đưa tang như vậy để che giấu vị trí thực sự của ngôi mộ.
Với cách làm này, sau khi Bao Chửng được an táng, chỉ có hậu duệ của ông biết rõ vị trí chính xác của phần mộ thực sự, còn thế giới bên ngoài đều không hay biết.

Bao Chửng có vẻ ngoài trắng trẻo, thư sinh, khắc hẳn hình tượng được khắc hoạ trong phim hay trong các tác phẩm văn học của Trung Quốc.
Vào mùa xuân năm 1973, một nhà máy ở ngoại ô tỉnh An Huy cần san lấp mặt bằng khu đất xung quanh để phục vụ cho việc mở rộng. Trên khu đất này có một quần thể mộ cổ. Người dân địa phương chỉ biết đây là khu mộ cổ từ thời Tống, nhưng không biết chính xác là mộ của ai.
Sau khi cơ quan chức năng vào cuộc, họ tiến hành khai quật và xác định đây là mộ của Bao Chửng. Năm 2004, khu mộ của Bao Chửng được chính quyền công nhận là Di tích văn hóa cấp thành phố. Ngày nay, nơi đây đã trở thành địa điểm du lịch nổi tiếng, mỗi năm thu hút vô số du khách đến tham quan.


Bình luận