Vụ làm nhục tập thể giáo viên có học sinh điểm thấp gây bão dư luận ở Trung Quốc

Sự việc bắt nguồn từ một bức ảnh chụp tại Hội nghị Hành chính Giáo dục mùa thu năm 2026 của huyện Lôi Ba, thuộc châu tự trị dân tộc Di Lương Sơn, tỉnh Tứ Xuyên (Trung Quốc).

Hàng loạt giáo viên bị sỉ nhục trên bục hội nghị

Bức ảnh nhanh chóng lan truyền với tốc độ chóng mặt trên mạng xã hội, ghi lại cảnh tượng một nhóm giáo viên tiểu học đứng dàn hàng ngang chịu trận trên sân khấu lớn trước sự chứng kiến của hàng trăm đồng nghiệp.

Phía sau lưng họ, màn hình led cỡ lớn của hội trường phát dòng chữ tiêu đề: “Ảnh chụp tập thể giáo viên có điểm trung bình kỳ thi cuối kỳ cấp tiểu học năm học 2025-2026 dưới 30 điểm của huyện Lôi Ba”. Chưa dừng lại ở việc công khai danh tính và phân loại năng lực một cách thô bạo, ban tổ chức hội nghị còn cho hiển thị ngay bên dưới hai chữ “nhục nhã” bằng phông chữ khổng lồ, nổi bật và áp chế toàn bộ không gian sân khấu.

Những gương mặt cúi gằm, ánh mắt bẽ bàng và dáng đứng gượng gạo của các giáo viên trên bục đã biến một diễn đàn hành chính giáo dục mang tính định hướng chuyên môn thành phiên tòa đấu tố danh dự công khai.

Việc dùng biện pháp bôi nhọ để trừng phạt những người đứng lớp vì kết quả học tập của học trò đã lập tức châm ngòi cho một làn sóng phản ứng dữ dội từ cộng đồng mạng, giới chuyên gia giáo dục và các bậc phụ huynh trên khắp cả nước.

Ngay sau khi hàng loạt cơ quan truyền thông đăng tải vụ việc, dư luận đồng loạt lên án gay gắt phương thức quản lý mang tính áp đặt và xúc phạm nhân phẩm người khác. Đa số các ý kiến đều nhận định đây không đơn thuần là một sơ suất trong khâu tổ chức sự kiện, mà là biểu hiện điển hình của căn bệnh chạy theo thành tích thi cử một cách cực đoan, biến tướng thành hành vi bạo lực tinh thần đối với nhà giáo.

Nhiều chuyên gia giáo dục chỉ ra rằng kết quả học tập của học sinh, đặc biệt tại các địa bàn miền núi còn nhiều khó khăn như Lương Sơn, phụ thuộc vào một chuỗi yếu tố phức tạp đan xen, từ nền tảng gia đình, điều kiện kinh tế - xã hội, năng lực tiếp thu cá nhân, cho đến nguồn lực tài liệu giảng dạy. Việc quy kết toàn bộ trách nhiệm về điểm số cho giáo viên đứng lớp, rồi dùng công cụ quyền lực để hạ nhục họ công khai trước tập thể, là hành vi phản sư phạm sâu sắc, đi ngược lại tôn chỉ giáo dục nhân văn.

Trước sức ép gay gắt từ dư luận, chính quyền huyện Lôi Ba buộc phải phát đi thông báo xin lỗi khẩn cấp. Trong văn bản gửi tới toàn thể giáo viên và xã hội, chính quyền địa phương thừa nhận tại hội nghị đã xảy ra cách làm sai lầm nghiêm trọng, thiếu đi sự tôn trọng tối thiểu đối với đội ngũ nhà giáo, trực tiếp gây ra những tổn thương tâm lý nặng nề cho các thầy cô giáo có mặt tại hiện trường.

Nhằm xoa dịu làn sóng phẫn nộ, một tổ công tác chuyên trách đã được thành lập ngay sau đó để thanh tra, làm rõ trách nhiệm của các cá nhân và tập thể liên quan.

Kỷ luật người đứng đầu ngành giáo dục huyện

Sau vụ bê bối chấn động, các biện pháp xử lý trách nhiệm cán bộ đã được thực hiện. Ngày 14/10, đại diện Cục Giáo dục và Thể thao huyện Lôi Ba xác nhận với báo giới rằng ông Lý, Cục trưởng đương nhiệm, đã bị điều chuyển công tác, rời khỏi chiếc ghế đứng đầu ngành giáo dục huyện.

Cùng thời điểm, đại diện Ban Tuyên giáo Huyện ủy Lôi Ba cũng đưa ra xác nhận tương tự về việc ông Lý đã rời khỏi vị trí cũ nhưng từ chối công bố chi tiết về vị trí mới điều chuyển của vị nguyên cục trưởng này.

Ở cấp quản lý cao hơn, Cục Giáo dục và Thể thao châu Lương Sơn khẳng định tính chất nghiêm trọng của vụ việc đã khiến cấp ủy và chính quyền cấp châu phải trực tiếp can thiệp. Một đoàn điều tra độc lập do châu ủy và chính quyền Lương Sơn thành lập đã được điều động về địa phương để xác minh toàn diện quy trình tổ chức hội nghị, nguồn gốc của việc phê duyệt nội dung trình chiếu xúc phạm giáo viên, cũng như trách nhiệm quản lý nhà nước của từng khâu liên quan.

Tôn sư trọng đạo không thể dừng lại ở những khẩu hiệu mang tính hình thức, mà phải được hiện thực hóa bằng chính sự tôn trọng, thấu hiểu và bảo vệ phẩm giá của người thầy trong từng quyết định quản lý hàng ngày. Chỉ khi người giáo viên được đối xử bằng sự công bằng và chuẩn mực nhân văn, họ mới có thể toàn tâm toàn ý truyền thụ tri thức và nuôi dưỡng nhân cách cho thế hệ tương lai.

Đại diện cơ quan giáo dục châu Lương Sơn nhấn mạnh rằng đến thời điểm hiện tại, toàn bộ quy trình điều tra thực địa và hồ sơ xử lý kỷ luật đã được hoàn tất một cách nghiêm túc, chặt chẽ. Kết luận chính thức cùng các hình thức xử lý trách nhiệm cá nhân cụ thể sẽ được chính quyền địa phương công bố rộng rãi theo đúng quy trình và quy định pháp luật trong thời gian tới.