Bác sĩ phản bác quan điểm 'khám sức khỏe định kỳ gây hại cho người già'

Theo nội dung video được chia sẻ, việc liên tục khám tổng quát, xét nghiệm máu, nội soi, chụp CT, MRI khi không có những triệu chứng bệnh điển hình, hoặc sử dụng các gói tầm soát sức khỏe quá dày đặc không giúp người cao tuổi sống khỏe hơn, mà ngược lại có thể khiến họ mệt mỏi, lo lắng, thậm chí rơi vào vòng xoáy can thiệp y tế không cần thiết.

Quan điểm này nhanh chóng nhận về nhiều ý kiến trái chiều.

BSCKI Lê Văn Thiệu - Trung tâm Khám chữa bệnh theo yêu cầu và Quốc tế, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương nhận định, phát ngôn “càng khám định kỳ càng chết nhanh” là cách nói chưa đầy đủ, dễ đánh tráo khái niệm giữa khám sức khỏe định kỳ và lạm dụng xét nghiệm.

Khám sức khỏe định kỳ là hoạt động cần thiết, đặc biệt với người cao tuổi - nhóm có nguy cơ cao mắc các bệnh lý mạn tính như tăng huyết áp, tiểu đường, tim mạch, rối loạn chuyển hóa, suy giảm chức năng gan thận hoặc một số bệnh ung thư.

“Không thể đánh đồng khám sức khỏe định kỳ với việc lạm dụng xét nghiệm. Khám sức khỏe bản chất là để theo dõi cơ thể, phát hiện sớm bất thường và quản lý bệnh nền hiệu quả hơn”, bác sĩ Thiệu cho biết.

Theo chuyên gia, điều quan trọng không phải là khám nhiều hay ít, mà là khám đúng nơi, đúng thời điểm và có chỉ định phù hợp. Người cao tuổi nên lựa chọn khám sức khỏe định kỳ tại các cơ sở y tế uy tín, có chuyên khoa phù hợp để được bác sĩ thăm khám, đánh giá toàn diện và chỉ định những xét nghiệm hoặc chẩn đoán hình ảnh thực sự cần thiết.

“Khám sức khỏe không đồng nghĩa với việc người bệnh tự đăng ký làm nhiều xét nghiệm hay chụp chiếu. Giá trị lớn nhất nằm ở việc bác sĩ khai thác tiền sử bệnh, đánh giá nguy cơ, chỉ định phù hợp và giải thích rõ kết quả để người bệnh hiểu đúng tình trạng sức khỏe của mình”, bác sĩ nói.

Theo BSCKI Lê Văn Thiệu, ở người cao tuổi, nhiều chỉ số sức khỏe cần được đánh giá trong mối liên hệ với tuổi tác, bệnh nền, thuốc đang sử dụng và biểu hiện lâm sàng. Vì vậy, cùng một kết quả xét nghiệm nhưng không phải trường hợp nào cũng cần can thiệp hoặc điều trị ngay.

Khi được theo dõi tại cơ sở y tế uy tín, người bệnh không chỉ được chỉ định các xét nghiệm phù hợp mà còn được bác sĩ giải thích cụ thể ý nghĩa kết quả, hướng theo dõi tiếp theo và những vấn đề sức khỏe thực sự cần lưu ý.

Điều này giúp hạn chế tâm lý hoang mang khi phát hiện các bất thường nhỏ, tránh tình trạng tự suy diễn bệnh nặng hoặc đi kiểm tra tràn lan ở nhiều nơi. Khám định kỳ đúng cách để hiểu cơ thể đang ở trạng thái nào, cần theo dõi gì và điều chỉnh lối sống ra sao.

Bác sĩ Thiệu cũng cho biết, khám sức khỏe định kỳ sẽ tập trung vào những nội dung thực sự quan trọng như kiểm soát bệnh nền, rà soát thuốc đang sử dụng, đánh giá nguy cơ té ngã, dinh dưỡng, giấc ngủ, chức năng nhận thức và các triệu chứng mới xuất hiện.

Một số xét nghiệm hoặc tầm soát chuyên sâu chỉ nên thực hiện khi có chỉ định từ bác sĩ, tiền sử gia đình hoặc yếu tố nguy cơ rõ ràng. "Trên thực tế, các kỹ thuật như nội soi, chụp CT hay MRI sẽ được bác sĩ cân nhắc dựa trên triệu chứng lâm sàng, kết quả khám ban đầu, tiền sử bệnh lý và mức độ cần thiết, thay vì thực hiện đại trà".

Theo các chuyên gia, khám sức khỏe định kỳ vẫn là biện pháp cần thiết để phát hiện sớm bệnh lý và theo dõi nguy cơ sức khỏe. Điều quan trọng là việc thăm khám cần được thực hiện một cách khoa học, cá thể hóa theo độ tuổi, giới tính, tiền sử bệnh tật và yếu tố nguy cơ của từng người.