Xuất bản ngày 18/11/2026 06:33 AM

Xử lý game lậu: Cần cơ chế đủ nhanh để chặn vi phạm bản quyền

(VTC News) -

Những vụ án liên quan đến game Con Đường Tơ Lụa cho thấy chuyển biến trong xử lý vi phạm bản quyền, song vẫn còn nhiều điểm nghẽn cần tháo gỡ.

Trước những vấn đề vi phạm bản quyền, sở hữu trí tuệ ngày càng phổ biến, chúng tôi đã có cuộc trò chuyện với ông Nguyễn Hùng Cương, Phó Giám đốc Công ty VTC Intecom (Tổng Công ty truyền thông đa phương tiện VTC).

Ông Nguyễn Hùng Cương, Phó Giám đốc Công ty VTC Intecom.

Ông Nguyễn Hùng Cương, Phó Giám đốc Công ty VTC Intecom.

- Xin chào ông, hai vụ án liên quan đến game Con Đường Tơ Lụa năm 2026 cho thấy điều gì về công tác xử lý vi phạm bản quyền game?

Con Đường Tơ Lụa là game của đối tác Hàn Quốc, do VTC Intecom phát hành độc quyền tại Việt Nam từ tháng 7/2023. Năm 2023, chúng tôi mất 6 tháng phối hợp với cơ quan chức năng mới đóng cửa được một game lậu sao chép mã nguồn, chỉ sửa một số hình ảnh và đổi tên.

Năm 2026, cách xử lý đã khác hẳn. Tại Bắc Ninh, Công an tỉnh xác lập chuyên án và ngày 17/8 thông tin đã khởi tố 3 bị can về tội xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan trong vụ Sro Thổ Quỷ.

Tại Phú Thọ, khoảng hai tháng sau khi tiếp nhận tin báo ngày 7/8, Công an tỉnh đã thông tin khởi tố người vận hành bản sao VinSro Silkroad theo Điều 225 Bộ luật Hình sự.

Chúng tôi rút ra ba bài học. Một là, game nước ngoài có đơn vị được ủy quyền tại Việt Nam thì cơ quan chức năng có ngay đầu mối xác định chủ thể quyền. Hai là, máy chủ lậu vận hành để thu tiền, nên phải cắt dòng tiền. Ba là, xử lý vẫn tính bằng tháng, trong khi đóng game lậu này thì hôm sau đối tượng có thể mở game khác, nên cần cơ chế ngăn chặn nhanh ngay từ khi phát hiện.

- Thưa ông, khi phát hiện sản phẩm game hoặc nội dung game của mình bị sao chép, khai thác trái phép, VTC Intecom thường triển khai quy trình xử lý như thế nào?

Quy trình của chúng tôi gồm bốn bước.

Bước thứ nhất là phát hiện, qua phản ánh của cộng đồng và rà soát chủ động. Từ tháng 10/2025, chúng tôi cũng phối hợp với cơ quan quản lý trò chơi điện tử của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch rà soát hằng tuần các game có doanh thu cao trên các kho ứng dụng, đề xuất danh sách game chưa được cấp phép để cơ quan quản lý xem xét xử lý.

Bước thứ hai là thu thập, lưu giữ chứng cứ như đường dẫn, bản cài đặt, hình ảnh, video trong game, kênh nạp tiền. Bước thứ ba là đề nghị nền tảng gỡ bỏ. Bước thứ tư là gửi văn bản đề nghị cơ quan có thẩm quyền xử lý, kèm tài liệu chứng minh đối tượng không có quyền sở hữu trí tuệ, quyền phát hành, vận hành game tại Việt Nam, đồng thời cung cấp tài liệu khi cơ quan điều tra yêu cầu.

Khó khăn lớn nhất của chúng tôi là thời gian và chứng cứ. Chứng cứ điện tử cần phải được thu thập đúng cách để đảm bảo đủ giá trị pháp lý, việc giám định cần thời gian, còn với game nhập khẩu, hồ sơ phụ thuộc vào giấy tờ ủy quyền của đối tác nước ngoài. Trong khi đó, đối tượng vi phạm ẩn danh và liên tục đổi tên miền.

Game của Audition của VTC Intecom.

Game của Audition của VTC Intecom.

- Theo ông, các chế tài xử lý vi phạm bản quyền game hiện nay đã đủ sức răn đe chưa? Những bất cập nào trong quá trình phối hợp giữa doanh nghiệp, nền tảng số và cơ quan chức năng cần được khắc phục?

Khung pháp lý và chế tài đã được hoàn thiện đáng kể. Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi có hiệu lực từ ngày 01/4/2026. Nghị định 174/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 01/7/2026 đã nâng mức phạt nhiều hành vi trên không gian mạng, bổ sung các biện pháp như buộc thu hồi tên miền, gỡ bỏ ứng dụng, khóa tài khoản, trang, nhóm vi phạm. Việc khởi tố hình sự theo Điều 225 Bộ luật Hình sự đối với người vận hành game lậu là tín hiệu răn đe mạnh.

Bên cạnh những kết quả đó, việc phối hợp vẫn còn một số bất cập. Một vụ việc phải qua nhiều đầu mối, từ cơ quan quản lý văn hóa, bản quyền, công an đến nền tảng và ngân hàng, song chưa có quy trình liên thông với thời hạn rõ ràng cho từng khâu.

Nền tảng nước ngoài xử lý theo chính sách riêng. Việc cắt dòng tiền nạp vào game lậu chưa thành cơ chế thường xuyên. Vì vậy, theo tôi, sức răn đe hiện nay phụ thuộc vào tốc độ phát hiện và xử lý nhiều hơn là mức phạt.

- Theo ông, việc xây dựng quy trình giám sát, phát hiện, thu thập chứng cứ và xử lý vi phạm bản quyền trên không gian mạng cần được tổ chức như thế nào để vừa nhanh chóng, vừa đảm bảo cơ sở pháp lý khi yêu cầu xử lý?

Theo tôi, quy trình cần chuẩn hóa ở ba điểm.

Thứ nhất, chứng cứ cần được ghi nhận đúng quy trình ngay từ đầu để bảo đảm giá trị pháp lý, chẳng hạn lập vi bằng, lưu giữ dữ liệu gốc như đường dẫn, bản cài đặt, thông tin tên miền, kênh nạp tiền kèm thời điểm ghi nhận. Đối với những vi phạm đơn lẻ xử lý thông qua nền tảng thì bước đầu có thể thu thập, cung cấp các hình ảnh, video xác thực để rút ngắn thời gian thu thập chứng cứ.

Thứ hai, hồ sơ chứng minh quyền phải chuẩn bị sẵn, gồm Giấy chứng nhận đăng ký quyền tác giả, hợp đồng cấp phép, văn bản ủy quyền, để không mất thời gian mỗi lần phát sinh vụ việc. Kết quả xác minh chuyên môn của đơn vị có thẩm quyền cũng rất quan trọng. Trong vụ VinSro Silkroad, việc xác minh tại Trung tâm Bảo vệ bản quyền Việt Nam là cơ sở để cơ quan điều tra củng cố hồ sơ.

Thứ ba, xử lý theo mức độ. Vi phạm đơn lẻ thì đề nghị nền tảng gỡ bỏ; vi phạm có tổ chức, có thu tiền thì chuyển cơ quan quản lý và cơ quan công an.

Cách làm này vừa nhanh, vừa bảo đảm mỗi yêu cầu xử lý đều có căn cứ pháp lý.

- Với những vi phạm diễn ra trên các nền tảng xuyên biên giới, máy chủ đặt ở nước ngoài hoặc chủ thể vi phạm ẩn danh, ông có kiến nghị gì về cơ chế xử lý vi phạm và phối hợp giữa cơ quan chức năng với các nền tảng quốc tế?

Kiến nghị lớn nhất của chúng tôi là các bên liên quan đến vi phạm xuyên biên giới phải có đầu mối chịu trách nhiệm tại Việt Nam.

Về phía nền tảng, Nghị định 147/2024/NĐ-CP đã yêu cầu tổ chức nước ngoài cung cấp thông tin xuyên biên giới có từ 100.000 lượt truy cập thường xuyên mỗi tháng từ Việt Nam phải thông báo thông tin liên hệ và xử lý vi phạm theo yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền.

Trong lĩnh vực quyền tác giả, chúng tôi đề xuất nghiên cứu cơ chế yêu cầu doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian phải có đại diện pháp lý tại Việt Nam có trách nhiệm tiếp nhận yêu cầu gỡ bỏ, chặn truy cập và cung cấp thông tin chủ thể vi phạm theo quy định.

Ngoài ra, lệnh chặn cần áp dụng cho cả trang sao chép, trang gương. Cơ quan chức năng cũng cần tăng cường hợp tác với các nền tảng lớn và cơ quan bảo vệ bản quyền của những quốc gia có nhiều đối tác cấp phép game vào Việt Nam để truy vết đối tượng ẩn danh.

- Xin cảm ơn ông!

Nhận tin VTC News trên Google
Thêm VTC News làm nguồn ưu tiên để thấy tin tức mới thường xuyên hơn trên Google.
Theo dõi
Bình luận
paper plane
vtcnews.vn
Cùng chuyên mục