UAV đưa nông sản vượt đường đồi dốc ở Điện Biên

Ngày 21/9, Tổng công ty Bưu điện Việt Nam (Vietnam Post) khai trương dịch vụ vận chuyển hàng hóa, nông sản bằng thiết bị bay không người lái (UAV) tại xã Mường Ảng, tỉnh Điện Biên. Mỗi chuyến bay có tải trọng vận chuyển 50 kg.

Mường Ảng có các vùng trồng cà phê, mắc ca nằm trên đồi, một số khu vực cách điểm tập kết, thu mua khoảng 4-5 km.

Địa hình dốc, đường nhỏ hẹp, quanh co khiến việc đưa nông sản từ nơi thu hoạch xuống điểm tập kết tốn nhiều công sức, đặc biệt khi thời tiết xấu. Trong khi đó, những mặt hàng như cà phê, chè, mắc ca cần được thu gom, sơ chế và chế biến đúng thời điểm.

Theo mô hình triển khai, Vietnam Post khảo sát nhu cầu vận chuyển và các điểm lập tuyến bay, sau đó sử dụng UAV đưa nông sản từ điểm thu hoạch đến nơi tập kết. Từ đây, hàng hóa tiếp tục được vận chuyển bằng phương tiện đường bộ đến hợp tác xã, cơ sở thu mua hoặc chế biến theo nhu cầu của khách hàng.

UAV được sử dụng để bổ sung cho phương tiện vận chuyển hiện có, thay vì thay thế toàn bộ hoạt động giao nhận đường bộ. Doanh nghiệp kỳ vọng phương thức này giúp nông sản rời vùng sản xuất nhanh hơn và giảm bớt các khâu trung gian.

Ông Chu Quang Hào, Tổng giám đốc Vietnam Post, cho biết doanh nghiệp nghiên cứu, thử nghiệm UAV để đánh giá khả năng ứng dụng trong thực tế, nhất là tại những khu vực địa hình khó khăn hoặc phương thức vận chuyển truyền thống còn hạn chế.

“Việc tham gia phát triển kinh tế tầm thấp đối với Vietnam Post không chỉ là ứng dụng một phương tiện vận chuyển mới, mà xa hơn là kết hợp mạng lưới vật lý hiện có với công nghệ để hình thành những phương thức logistics mới, hiệu quả hơn và phục vụ tốt hơn nhu cầu của người dân, doanh nghiệp và địa phương”, ông Hào nói.

Ngoài vận chuyển nông sản sau thu hoạch, UAV còn được nghiên cứu để phun, rải thuốc và phân bón, hỗ trợ một số hoạt động sản xuất nông nghiệp. Từ mô hình tại Mường Ảng, Vietnam Post dự kiến nghiên cứu mở rộng sang một số địa phương khác, từng bước đưa UAV vào các chặng vận chuyển trong mạng lưới bưu chính.

Doanh nghiệp cũng hướng tới kết nối vận chuyển bằng UAV với các dịch vụ đường bộ, sơ chế, đóng gói, lưu kho, phân phối và chuyển phát. Trước đó, Vietnam Post đã thử nghiệm UAV trong vận chuyển hàng bưu chính và lĩnh vực y tế.

Điện Biên có địa hình miền núi, dân cư phân tán và nhiều vùng sản xuất khó tiếp cận. Các sản phẩm như chè, cà phê, mắc ca… cũng có yêu cầu về thời gian thu gom, sơ chế và chế biến nên đặt ra bài toán tổ chức logistics phù hợp với đặc thù địa hình.

Đây là địa phương đầu tiên triển khai cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) về kinh tế tầm thấp ứng dụng UAV, với sự phối hợp của Bộ Khoa học và Công nghệ.

Dự kiến đến hết tháng 5/2027, địa phương triển khai khoảng 6.000 chuyến bay phục vụ nông nghiệp, vận chuyển hàng hóa, vật tư y tế và quản lý tài nguyên. Kết quả thử nghiệm sẽ góp phần cung cấp cơ sở thực tiễn để hoàn thiện chính sách phát triển kinh tế tầm thấp.