Lào Cai: Kỳ vọng từ gói đầu tư 823 tỷ đồng cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số

Đầu tư hạ tầng, mở rộng cơ hội phát triển

Ở xã Võ Lao (tỉnh Lào Cai), công trình Trường Phổ thông Dân tộc bán trú Tiểu học và THCS Nậm Dạng là một trong những kết quả từ nguồn lực Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi giai đoạn 2021 - 2030. Công trình được xây dựng kiên cố với quy mô 3 tầng, 9 phòng học cùng hệ thống phụ trợ đồng bộ, góp phần giải quyết tình trạng thiếu cơ sở vật chất cho 301 học sinh, phần lớn là con em đồng bào DTTS, trong đó có hơn 100 học sinh bán trú.

Việc cải thiện điều kiện trường lớp là một trong những nhu cầu thiết yếu tại các địa bàn miền núi, nơi điều kiện học tập của trẻ em còn phụ thuộc nhiều vào cơ sở vật chất tại chỗ. Từ những công trình như trường học Nậm Dạng, nguồn lực đầu tư đang từng bước được cụ thể hóa bằng những hạng mục phục vụ trực tiếp đời sống người dân.

Không chỉ giáo dục, hạ tầng phục vụ sản xuất cũng được các địa phương chú trọng. Xã Văn Bàn (tỉnh Lào Cai) đã hình thành vùng sản xuất hàng hóa thông qua dự án trồng tre măng bát độ với tổng diện tích 154,93 ha. Việc mở rộng vùng nguyên liệu được định hướng gắn với liên kết sản xuất và tiêu thụ sản phẩm, tạo cơ sở để người dân tham gia chuỗi giá trị thay vì chỉ sản xuất nhỏ lẻ.

Bảo tồn văn hóa, chăm lo sức khỏe đồng bào

Bên cạnh đầu tư hạ tầng và phát triển sản xuất, việc nâng cao chất lượng đời sống văn hóa, chăm sóc sức khỏe cũng được các địa phương đưa vào kế hoạch thực hiện.

Tại xã Bảo Yên (tỉnh Lào Cai), các hoạt động bảo tồn văn hóa truyền thống được triển khai gắn với định hướng phát triển du lịch. Địa phương thành lập các câu lạc bộ sinh hoạt văn hóa dân gian tại thôn, hỗ trợ đội văn nghệ truyền thống duy trì hoạt động, đầu tư thiết chế văn hóa, trang thiết bị thể thao và tổ chức các hoạt động giao lưu nghệ thuật. Qua đó, các giá trị văn hóa của đồng bào DTTS có thêm điều kiện được gìn giữ, phát huy trong đời sống cộng đồng và gắn với phát triển kinh tế địa phương.

Trong lĩnh vực y tế, Bảo Yên chú trọng phòng ngừa bệnh Thalassemia, chăm sóc sức khỏe người cao tuổi và cải thiện dinh dưỡng cho bà mẹ, trẻ em. Chiến dịch chăm sóc dinh dưỡng trong 1.000 ngày đầu đời được triển khai nhằm nâng cao nhận thức, thay đổi hành vi chăm sóc sức khỏe bà mẹ và trẻ nhỏ. Cùng với đó, địa phương đẩy mạnh tuyên truyền hạn chế tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống, phát huy vai trò của già làng, trưởng bản và người có uy tín trong cộng đồng.

Những nội dung này cho thấy phạm vi hỗ trợ tại vùng đồng bào DTTS không chỉ giới hạn ở xây dựng công trình hay phát triển sản xuất, mà còn hướng đến các vấn đề gắn trực tiếp với chất lượng cuộc sống, sức khỏe và việc gìn giữ bản sắc văn hóa.

Đề xuất hơn 823 tỷ đồng cho 103 dự án

Từ nhu cầu phát triển tại các địa bàn, Lào Cai đang đề xuất nguồn lực đầu tư cho giai đoạn 2026 - 2030. Theo tổng hợp của Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh, tổng nhu cầu vốn thực hiện 103 dự án thuộc Hợp phần 2 của Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa - xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi giai đoạn 2026 - 2035 là hơn 823 tỷ đồng.

Trong đó, ngân sách Trung ương dự kiến hơn 680 tỷ đồng, ngân sách địa phương hơn 143 tỷ đồng. Danh mục gồm 94 dự án đầu tư xây dựng, tập trung vào cơ sở vật chất, trang thiết bị cho các cơ sở giáo dục; phục hồi, bảo tồn và phát huy giá trị các công trình kiến trúc tiêu biểu của đồng bào DTTS. Ngoài ra, tỉnh dự kiến đầu tư xây dựng, cải tạo, nâng cấp các công trình đặc thù phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh tại các xã biên giới, khu kinh tế quốc phòng và địa bàn chiến lược.

Chín dự án còn lại tập trung hỗ trợ phát triển sản xuất, tạo sinh kế và nâng cao thu nhập cho người dân, trong đó có nội dung bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống gắn với phát triển du lịch. Cơ cấu đầu tư này hướng tới đồng thời giải quyết nhu cầu hạ tầng và mở rộng cơ hội phát triển kinh tế tại vùng đồng bào DTTS.

Với quy mô nguồn lực dự kiến hơn 823 tỷ đồng, danh mục 103 dự án được kỳ vọng tiếp tục bổ sung những hạng mục hạ tầng thiết yếu, hỗ trợ sản xuất và bảo tồn văn hóa tại vùng đồng bào DTTS. Đây là những vấn đề cần được quan tâm trong quá trình tổ chức thực hiện, nhằm bảo đảm nguồn lực đầu tư được phân bổ sát nhu cầu, đến đúng đối tượng và phát huy hiệu quả tại từng địa bàn.