Cựu Chi cục trưởng An toàn thực phẩm khai nhận tiền là do doanh nghiệp tự nguyện

Ngày 24/9, TAND TP Hà Nội mở phiên sơ thẩm xét xử Vũ Mạnh Cường, Giám đốc Công ty Dược Quốc tế, cổ đông Công ty Rance Pharma và Công ty Hacofood, cùng 28 bị cáo về các tội: Sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm; Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng; Lừa đảo chiếm đoạt tài sản; Đưa hối lộ; Môi giới hối lộ và Nhận hối lộ.

Các bị cáo bị cáo bị xác định đã sản xuất, buôn bán hơn 187.000 hộp sữa giả dành cho trẻ sơ sinh, bà bầu và người tiểu đường, với doanh thu hơn 1.177 tỷ đồng; đồng thời để ngoài sổ sách kế toán hơn 1.061 tỷ đồng.

Cáo trạng xác định, bị cáo Bùi Đinh Thị Dinh (cựu Chi cục trưởng Chi cục An toàn thực phẩm tỉnh Hòa Bình cũ) đã gặp gỡ bị cáo Vũ Mạnh Cường và bị cáo Hoàng Mạnh Hà (cổ đông Công ty Rance Pharma và Công ty Hacofood).

Tại cuộc gặp gỡ, Cường và Hà nhờ Dinh “tạo điều kiện” duyệt hồ sơ đăng ký công bố sản phẩm. Bị cáo Dinh chỉ đạo cấp dưới của mình là Bùi Thị Trang làm việc trực tiếp, giúp đỡ doanh nghiệp của Cường và Hà.

Trong khoảng một năm, Chi cục An toàn thực phẩm tỉnh Hòa Bình đã duyệt 304 hồ sơ sữa của hai doanh nghiệp trên và nhận từ 5 đến 7 triệu đồng mỗi hồ sơ. Theo đó, Trang nhận tổng số tiền 2,48 tỷ và chuyển cho Dinh gần 2,2 tỷ đồng.

Trước bục khai báo, Dinh thừa nhận hành vi như cáo trạng đã nêu nhưng biện minh rằng bị cáo không chủ động đòi hỏi hay đưa ra số tiền để duyệt mỗi hồ sơ. Bị cáo Dinh cho rằng, đại diện doanh nghiệp đến gặp mình chỉ là thủ tục hành chính thông thường. Việc nộp hồ sơ là quyền của doanh nghiệp và bị cáo chỉ hướng dẫn thực hiện đúng quy định.

Chủ tọa phiên tòa truy vấn: “Nếu doanh nghiệp chỉ cần thực hiện thủ tục hành chính thì cần gì gặp Chi cục trưởng?”. Bị cáo Dinh trả lời: “Chắc họ cũng muốn bị cáo giúp đỡ gì đó”.

Theo lời khai của bị cáo Dinh, bị cáo đã giao cho cấp dưới là bị cáo Trang gặp doanh nghiệp. Còn tiền nong thế nào là việc của Trang và doanh nghiệp. Trang đòi bao nhiêu tiền của doanh nghiệp thì bị cáo không kiểm soát được.

Chủ tọa phiên tòa tiếp tục truy vấn bị cáo Dinh: “Thế bị cáo là Chi cục trưởng hay bị cáo Trang mà không kiểm soát được? Doanh nghiệp chủ động gặp bị cáo trước, sau đó bị cáo giao việc cho bị cáo Trang. Số tiền Trang nhận của doanh nghiệp thì đã chi phần lớn cho bị cáo mà lại nói không kiểm soát được là sao?”.

Bị cáo Dinh trả lời: “Bị cáo không đòi hỏi gì. Việc đưa tiền là do doanh nghiệp tự nguyện”. Chủ tọa hỏi tiếp bị cáo Dinh: “Chẳng ai đưa tiền tỷ cho người dưng mà không có mục đích. Bị cáo thấy đúng hay sai?”. Bị cáo Dinh ngập ngừng một lúc rồi trả lời “Doanh nghiệp bảo họ tự nguyện và bị cáo cũng không nhớ đã nhận bao nhiêu tiền”.

Chủ tọa phiên tòa nhắc lại nội dung trong cáo trạng quy kết đối với bị cáo Dinh: Bị cáo Dinh được bị cáo Trang chuyển khoản hơn 700 triệu đồng, còn lại đưa tiền mặt. Tổng số tiền bị cáo Dinh đã nhận là gần 2,2 tỷ đồng. Còn bị cáo Trang hưởng lợi bất hợp pháp khoảng 300 triệu đồng.

Khai trước tòa, bị cáo Trang khẳng định, Dinh đưa ra mức giá đối với mỗi hồ sơ của doanh nghiệp từ 5 đến 7 triệu đồng. “Khi doanh nghiệp hỏi số tài khoản để chuyển tiền, bị cáo Dinh nói bị cáo nhận hộ, không sao đâu”, Trang khai rõ.

Cũng theo lời khai của Trang, do thiếu hiểu biết nên bị cáo nghĩ nhận tiền hộ sếp thì không ảnh hưởng gì và đã nhận. Khi Trang đang nghỉ sinh con, muốn kiếm thêm chút tiền “bỉm sữa” nên đã lấy thêm mỗi hồ sơ một triệu đồng.

Theo cáo trạng, từ năm 2019 đến năm 2025, các bị cáo Cường, Hà thành lập nhiều công ty và trực tiếp nắm quyền chi phối, chỉ đạo, điều hành mọi hoạt động sản xuất, kinh doanh và tài chính của Công ty Rance Pharma, Công ty Hacofood và các công ty khác.

Thông qua Công ty Rance Pharma, Công ty Hacofood và các công ty do Vũ Mạnh Cường thành lập, Cường cùng các bị can trong đường dây đã trao đổi, thống nhất, thành lập và chỉ đạo cấp dưới thực hiện chuỗi hành vi sai phạm có hệ thống, từ làm thủ tục đăng ký bản công bố, tự công bố sản phẩm đến cắt giảm, thay thế thành phần nguyên liệu nhằm giảm chi phí sản xuất.

Từ đó, nhóm này sản xuất số lượng lớn sản phẩm, phân phối, tiêu thụ tại hầu hết các tỉnh, thành phố trên cả nước. Trong đó, 426 lô sản phẩm sữa được kết luận là hàng giả, có giá trị hơn 54 tỷ đồng, thu lợi bất hợp pháp hơn 39,5 tỷ đồng.

Để che giấu doanh thu thực tế và trốn tránh nghĩa vụ thuế, từ năm 2019 đến năm 2024, Cường trao đổi, thống nhất với các cổ đông, đồng thời phân công nhiệm vụ, chỉ đạo kế toán, thủ quỹ lập và theo dõi, hạch toán thuế trên hai hệ thống sổ sách kế toán.

Điều tra xác định, tổng doanh thu thực tế của 9 công ty do Cường và đồng phạm điều hành là 1.177 tỷ đồng, trong đó doanh thu kê khai thuế là 115 tỷ đồng, doanh thu bỏ ngoài sổ sách không kê khai nộp thuế là 1.061 tỷ đồng. Hành vi này gây thiệt hại về thuế cho ngân sách Nhà nước tổng số tiền là 106 tỷ đồng, thiệt hại về thuế sau khi trừ giá trị hàng giả là 100 tỷ đồng.

Trong vụ án này, Vũ Mạnh Cường còn bị cáo buộc thông qua các mối quan hệ để móc nối, liên hệ và đưa hối lộ cho các cá nhân là lãnh đạo, cán bộ và có khả năng kết nối với người có chức vụ, quyền hạn để thực hiện hành vi trái pháp luật để được tạo điều kiện trong việc đăng ký hồ sơ công bố sản phẩm, tự công bố sản phẩm tại Chi cục Vệ sinh An toàn thực phẩm tỉnh Hòa Bình (cũ).

Khi hành vi phạm tội bị phát hiện, Cường và đồng phạm đã tìm cách kết nối, đưa tiền để nhờ giúp đỡ, tạo điều kiện để giúp cho Công ty Rance Pharma, Công ty Hacofood không bị xử lý hình sự...

Cụ thể, bị cáo Bùi Quốc Hưng, cựu Phó trưởng phòng cảnh sát trật tự xã hội Công an tỉnh Vĩnh Phúc (cũ), chịu cáo buộc biết rõ việc nhận tiền để tác động đến người có thẩm quyền là trái pháp luật.

Ông Hưng được Nguyễn Văn Hòa, cựu Giám đốc một chi nhánh ngân hàng và Nguyễn Văn Quân, Chủ tịch Công ty Đầu tư xây dựng Bắc Á, đề nghị giúp cho Công ty Rance pharma và Hacofood không bị xử lý hình sự, do đang bị C05 Bộ Công an kiểm tra, thu giữ sản phẩm sữa.

Viện kiểm sát cáo buộc, Hưng nhận lời và nhiều lần gặp Quân, Hòa để trao đổi công việc; nhận 100 triệu đồng từ Nguyễn Văn Hòa ngày 2/1/2025 và 140.000 USD, tương đương 3,4 tỷ đồng, từ Nguyễn Văn Quân ngày 23/1/2025.

Sau đó, Hưng cùng Hòa đến gặp người có thẩm quyền tại C05, Bộ Công an để hỏi thông tin và nhờ giúp đỡ.

Mặc dù Bùi Quốc Hưng chỉ khai đã nhận 100 triệu đồng từ Nguyễn Văn Hòa, không nhận 140.000 USD do Quân đưa, nhưng kết quả điều tra có căn cứ xác định Hưng đã nhận 100 triệu đồng và 140.000 USD để lo giúp việc cho hai công ty sữa theo đề nghị của Hòa và Quân.

Theo Viện kiểm sát, hành vi của Bùi Quốc Hưng đã phạm tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản.