Bộ Công an đề xuất thí điểm xe ba bánh điện thu gom rác, hỗ trợ chữa cháy

Nội dung trên được nêu trong Đề án “Sản xuất, lắp ráp và thí điểm đăng ký lưu hành, sử dụng xe ba bánh chạy điện” do Bộ Công an đề xuất. Đề án được Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc cùng đại diện một số bộ, ngành cho ý kiến tại cuộc làm việc ngày 10/8.

Theo Đề án, xe ba bánh chạy điện được nghiên cứu, sản xuất và thí điểm sử dụng trong 3 nhóm hoạt động: thu gom, vận chuyển rác thải đô thị; bưu chính, logistics; hỗ trợ phòng cháy, chữa cháy và rửa đường.

Đề xuất này xuất phát từ nhu cầu cơ giới hóa một số hoạt động đô thị hiện còn phụ thuộc nhiều vào phương thức thủ công. Trong thu gom rác, phương tiện đang sử dụng tại nhiều khu vực ngõ nhỏ còn hạn chế về khả năng chuyên chở và năng suất.

Với lĩnh vực bưu chính, logistics, sự phát triển của thương mại điện tử và dịch vụ chuyển phát đặt ra nhu cầu về loại xe vừa cơ động, có khả năng vận chuyển hàng hóa, vừa phù hợp với điều kiện giao thông tại các khu vực đường, ngõ chật hẹp.

Trong công tác phòng cháy, chữa cháy, xe ba bánh chạy điện được định hướng là phương tiện hỗ trợ cơ động tại các khu dân cư đông đúc, ngõ sâu, ngõ nhỏ, nơi xe chữa cháy chuyên dụng khó tiếp cận. Xe có thể được thiết kế để mang theo thiết bị chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ, phục vụ xử lý tình huống ban đầu.

Bộ Công an nhấn mạnh, việc nghiên cứu xe ba bánh chạy điện không nhằm khôi phục loại xe ba bánh tự chế trước đây, mà hướng tới một loại phương tiện mới, đáp ứng các yêu cầu về an toàn kỹ thuật, bảo vệ môi trường và được quản lý, sử dụng trong phạm vi phù hợp.

Đề án dự kiến thí điểm tại các thành phố lớn, khu vực có mật độ dân cư cao, nhiều ngõ nhỏ, phố hẹp; đồng thời nghiên cứu áp dụng tại một số khu vực hải đảo, khu du lịch sinh thái và địa bàn phát triển du lịch xanh. Quá trình thí điểm sẽ là cơ sở đánh giá khả năng vận hành, hiệu quả sử dụng, mức độ an toàn, tác động đến môi trường và khả năng tổ chức quản lý xe ba bánh chạy điện trong thực tế.

Đề án cũng dự kiến huy động nguồn lực xã hội hóa, với sự tham gia của doanh nghiệp trong nghiên cứu, sản xuất, lắp ráp và vận hành phương tiện.

Tại cuộc họp, các bộ ngành đều cơ bản thống nhất với chủ trương nghiên cứu, thí điểm xe ba bánh chạy điện. Các ý kiến đánh giá phương tiện này có thể đáp ứng một số nhu cầu thực tế tại đô thị, góp phần chỉnh trang đô thị.

Tuy nhiên, các ý kiến đề nghị tiếp tục hoàn thiện Đề án trước khi triển khai, nhất là làm rõ việc phân loại phương tiện, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, điều kiện đăng ký, lưu hành và người điều khiển. Nhiều ý kiến cho rằng phạm vi và quy mô thí điểm cần được cân nhắc, kiểm soát chặt chẽ, bảo đảm đúng tính chất thí điểm.

Các cơ quan cũng lưu ý cần hoàn thiện các yêu cầu về an toàn kỹ thuật, tiêu chuẩn phương tiện và hạ tầng sạc, trong đó làm rõ các tiêu chí kiểm soát đối với phương tiện trong quá trình thử nghiệm. Đánh giá tác động cần cụ thể hơn, nhất là về chi phí sản xuất, vận hành, bảo dưỡng, thay thế pin và nhu cầu hạ tầng phục vụ phương tiện...

Qua các ý kiến phát biểu, Phó Thủ tướng Thường trực cho rằng việc triển khai loại hình xe ba bánh chạy điện, sử dụng cho một số hoạt động như thu gom, vận chuyển rác thải sinh hoạt, dịch vụ bưu chính, logistics, hỗ trợ phòng cháy, chữa cháy là cần thiết.

Tuy nhiên, theo Phó Thủ tướng Thường trực, Đề án cần tập trung ưu tiên cho hoạt động thu gom, vận chuyển rác thải; tính toán nhu cầu thực tế và xu hướng phát triển của hoạt động bưu chính, logistics, để xác định quy mô thí điểm phù hợp; đồng thời xem xét khả năng hỗ trợ hoạt động phòng cháy, chữa cháy bằng loại phương tiện này.

Phó Thủ tướng Thường trực lưu ý cần làm rõ tính khả thi và tính bền vững của việc xã hội hóa khi thực hiện Đề án.

“Không chỉ tính đến việc đầu tư, sản xuất phương tiện mà phải tính đến chi phí để phương tiện được vận hành, duy trì và bảo đảm hiệu quả. Đối với hoạt động thu gom rác thải, cần tính đến cơ chế kinh phí hiện nay và khả năng doanh nghiệp tham gia, bởi doanh nghiệp xã hội hóa không phải là doanh nghiệp công ích của Nhà nước. Cần trao đổi với các địa phương về nhu cầu thực tế và khả năng sử dụng phương tiện“, Phó Thủ tướng Thường trực nêu rõ.

Phó Thủ tướng Thường trực đánh giá việc Đề án không sử dụng ngân sách Nhà nước, không đề xuất cơ chế hỗ trợ về thuế, hải quan, nhập khẩu là phù hợp với định hướng xã hội hóa. Tuy nhiên, Đề án cần tính đến tính khả thi trong trường hợp địa phương đã có giải pháp thu gom, vận chuyển khác; không đặt ra yêu cầu khiến Nhà nước phải bố trí kinh phí hoặc các địa phương phải thực hiện theo một mô hình khi đã có phương án khác hiệu quả hơn.

Phó Thủ tướng Thường trực đề nghị Bộ Công an tiếp thu, hoàn thiện Đề án trong tháng 8 để báo cáo Chính phủ và xin ý kiến các thành viên Chính phủ.

Bộ Công an cũng được yêu cầu tiếp tục nghiên cứu về phạm vi, địa bàn, thời gian và nội dung thí điểm, hạn chế rủi ro, bảo đảm phù hợp quy định pháp luật và có tính khả thi để Đề án có thể triển khai lâu dài.