15 sự kiện nổi bật của ngành Tư pháp năm 2025

Năm 2025 ghi dấu mốc đặc biệt quan trọng của ngành Tư pháp với hàng loạt quyết sách mang tính chiến lược, đột phá về xây dựng và thi hành pháp luật, cải cách thể chế, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế.

Bộ trưởng Bộ Tư pháp vừa ký quyết định phê duyệt, công bố 15 sự kiện nổi bật, phản ánh rõ vai trò nòng cốt của ngành trong tiến trình xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong kỷ nguyên phát triển mới.

Điểm nhấn quan trọng nhất trong năm là việc Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 66-NQ/TW ngày 30/4/2025 về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật, được xem như lời hiệu triệu cho một cuộc cải cách thể chế sâu sắc, toàn diện.

Nghị quyết đặt mục tiêu đến năm 2030 hình thành hệ thống pháp luật dân chủ, công bằng, đồng bộ, minh bạch, khả thi, tạo nền tảng để Việt Nam trở thành nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045. Cùng với đó, Ban Chỉ đạo Trung ương về hoàn thiện thể chế, pháp luật do Tổng Bí thư Tô Lâm làm Trưởng ban được thành lập, thể hiện quyết tâm chính trị rất cao trong việc tháo gỡ các “điểm nghẽn” thể chế.

Trong tiến trình hiện thực hóa các chủ trương lớn, năm 2025 ghi nhận việc chính thức vận hành Cổng Pháp luật quốc gia tại địa chỉ phapluat.gov.vn và Hệ thống thông tin tiếp nhận, xử lý phản ánh, kiến nghị về văn bản quy phạm pháp luật. Đây là bước tiến quan trọng trong cải cách thể chế và chuyển đổi số ngành Tư pháp, tạo kênh tương tác công khai, minh bạch giữa Nhà nước với người dân, doanh nghiệp. Chỉ sau 7 tháng vận hành, hệ thống đã tiếp nhận gần 1.600 phản ánh, kiến nghị, nhiều nội dung được tiếp thu để sửa đổi, hoàn thiện pháp luật.

Ngành Tư pháp cũng để lại dấu ấn đậm nét khi tham gia sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013 và tham mưu hoàn thiện cơ sở pháp lý phục vụ sắp xếp tổ chức bộ máy, tổ chức chính quyền địa phương hai cấp. Hơn 280 triệu lượt ý kiến góp ý của Nhân dân đã được Bộ Tư pháp tổng hợp, báo cáo Chính phủ, góp phần bảo đảm quyền làm chủ của Nhân dân trong xây dựng Hiến pháp, đồng thời tạo cơ sở hiến định cho cuộc cách mạng tinh gọn bộ máy Nhà nước.

Năm 2025 cũng chứng kiến khối lượng công việc kỷ lục trong thẩm định văn bản quy phạm pháp luật. Riêng Bộ Tư pháp đã thẩm định 710 dự thảo văn bản – mức cao nhất từ trước đến nay – nhằm phục vụ yêu cầu sắp xếp bộ máy và triển khai chính quyền địa phương hai cấp, bảo đảm chặt chẽ, đúng quy định, kiểm soát quyền lực trong xây dựng pháp luật.

Một dấu mốc quan trọng khác là việc Quốc hội ban hành Nghị quyết số 197/2025/QH15 và Nghị quyết số 206/2025/QH15, tạo ra các cơ chế, chính sách đặc biệt và đột phá trong xây dựng, tổ chức thi hành pháp luật cũng như xử lý kịp thời các khó khăn, vướng mắc do quy định pháp luật gây ra. Những nghị quyết này mở ra không gian linh hoạt cho Chính phủ trong điều hành, đưa pháp luật trở thành lợi thế cạnh tranh, phục vụ phát triển.

Song song đó, Bộ Tư pháp phát huy vai trò cơ quan thường trực của Ban Chỉ đạo Trung ương và Ban Chỉ đạo của Chính phủ về rà soát, xử lý vướng mắc pháp luật. Trong năm, ngành đã chủ trì rà soát, phát hiện 787 nội dung bất cập; dự kiến xử lý tới 98,3% các phản ánh cần giải quyết ngay trong năm 2025, cơ bản hoàn thành mục tiêu tháo gỡ “điểm nghẽn” thể chế theo Nghị quyết 66-NQ/TW.

Công tác cải cách thủ tục hành chính tiếp tục tạo dấu ấn mạnh mẽ với việc Chính phủ ban hành Nghị quyết số 66.7/2025/NQ-CP về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính dựa trên dữ liệu. Gần 800 thủ tục được cắt giảm thành phần hồ sơ, thay thế bằng khai thác dữ liệu từ các cơ sở dữ liệu quốc gia, góp phần giảm chi phí, thời gian cho người dân và doanh nghiệp.

Ở lĩnh vực chuyên môn sâu, ngành Tư pháp tiếp tục khẳng định vai trò đại diện pháp lý của Chính phủ trong các vụ tranh chấp đầu tư quốc tế đặc biệt lớn, giúp Việt Nam không phải bồi thường số tiền lên tới hàng tỷ USD. Đồng thời, Bộ Tư pháp chủ trì xây dựng Đề án “Hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam”, đề xuất 15 giải pháp căn cơ nhằm kiến tạo hệ thống pháp luật hiện đại, thống nhất, dễ tiếp cận, phục vụ phát triển bền vững.

Năm 2025 cũng ghi nhận việc Bộ Chính trị ban hành Chỉ thị số 54-CT/TW về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác giám định tư pháp và định giá tài sản, tạo cơ sở chính trị quan trọng cho phòng, chống tham nhũng, tiêu cực và cải cách tư pháp.

Trong tổ chức bộ máy, hệ thống thi hành án dân sự được sắp xếp tinh gọn theo mô hình hai cấp, gắn với chuyển đổi số toàn diện. Kết quả thu hồi tài sản trong các vụ án tham nhũng, kinh tế tăng mạnh, riêng năm 2025 thu hồi hơn 27.400 tỷ đồng, nhiều vụ án lớn được xử lý hiệu quả nhờ ứng dụng công nghệ.

Ngành Tư pháp cũng hoàn thành số hóa sổ hộ tịch điện tử với hơn 145 triệu dữ liệu, kết nối đồng bộ với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, phục vụ hiệu quả việc vận hành chính quyền địa phương hai cấp và cải cách thủ tục hành chính.

Trên mặt trận đối ngoại, Hội nghị Tư pháp các tỉnh có chung đường biên giới Việt Nam – Trung Quốc lần thứ nhất được tổ chức thành công, mở ra cơ chế hợp tác mới, thiết thực, góp phần xây dựng đường biên giới hòa bình, hữu nghị.

Đặc biệt, năm 2025 đánh dấu 80 năm Ngày truyền thống ngành Tư pháp với Lễ kỷ niệm trọng thể và việc Bộ Tư pháp vinh dự đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất lần thứ hai.

Cùng với đó, Giải Báo chí toàn quốc về ngành Tư pháp lần thứ nhất được tổ chức thành công, thu hút hơn 260 tác phẩm dự thi, lan tỏa mạnh mẽ hình ảnh, vai trò và đóng góp của ngành Tư pháp đối với xã hội.

15 sự kiện nổi bật năm 2025 đã phác họa rõ nét một năm bản lề, thể hiện vai trò tiên phong của ngành Tư pháp trong cải cách thể chế, xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, tạo nền tảng pháp lý vững chắc cho sự phát triển nhanh và bền vững của đất nước.