Mỹ - Iran tiếp tục đàm phán thông qua trung gian

Các quan chức Mỹ và Iran hôm 28/9 lần lượt trao đổi với các bên trung gian trong nỗ lực mới nhằm chấm dứt cuộc chiến kéo dài 7 tháng, theo các quan chức cả hai nước. Cuộc đàm phán tiếp theo dự kiến sẽ tập trung vào phiên bản sửa đổi của đề xuất kéo dài bảy ngày mà Iran đưa ra vào tuần trước bên lề Đại hội đồng Liên hợp quốc.

Cuộc chiến bắt đầu vào cuối tháng 2 với các cuộc tấn công của Mỹ và Israel nhằm vào Iran, khiến hàng nghìn người thiệt mạng trong bảy tháng qua và gây chấn động các thị trường toàn cầu, trong bối cảnh những tuyến đường thủy quan trọng đối với hoạt động vận chuyển dầu vẫn bị tắc nghẽn. Mỹ và Iran trước đó hai lần đạt được thỏa thuận ngừng bắn trong các cuộc đàm phán hòa bình qua trung gian, vào tháng 4 và tháng 6. Tuy nhiên, cả hai thỏa thuận đều nhanh chóng đổ vỡ.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi, người ở lại New York sau khi tham dự Đại hội đồng LHQ, cho biết Iran dự kiến nhận được phản hồi của Mỹ về các đề xuất ngừng bắn mới nhất cũng như những điều kiện của Tehran để khôi phục hoạt động đi lại của tàu thuyền qua Eo biển Hormuz, theo hãng thông tấn nhà nước IRNA.

“Nếu người Mỹ tuyên bố rằng họ đang tìm kiếm thỏa thuận hoặc giải pháp hòa bình, chúng tôi đưa ra giải pháp đó”, Araqchi nói.

Trong khi đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump nói với các phóng viên tại Nhà Trắng rằng các quan chức Mỹ cũng trao đổi với các bên trung gian hôm 28/9, nhưng không cung cấp thêm chi tiết.

Kế hoạch kéo dài 7 ngày của Iran đề xuất chấm dứt mọi hành động thù địch tại Iran và Lebanon, giải phóng hàng tỷ USD tài sản của Iran đang bị đóng băng, chấm dứt các lệnh trừng phạt đối với dầu mỏ Iran và dỡ bỏ lệnh phong tỏa của Mỹ đối với các cảng của Iran.

Đổi lại, Iran sẽ cho phép mở lại Eo biển Hormuz - tuyến đường huyết mạch đối với các tàu chở dầu - và hai bên cũng sẽ nối lại các cuộc đàm phán về chương trình hạt nhân của Iran, cũng như yêu cầu của ông Trump về việc thu giữ hoặc loại bỏ lượng uranium được làm giàu ở mức cao của Iran.

Hôm 26/9, ông Trump cho biết bác bỏ đề xuất của Iran, nói rằng Tehran muốn nhanh chóng đạt được thỏa thuận do đang chịu sức ép kinh tế nghiêm trọng. Tuy nhiên, trong cuộc phỏng vấn với Axios hôm 27/9, ông cũng cho biết dự kiến các nhà đàm phán Mỹ sẽ tham gia các cuộc đàm phán tiếp theo trong tuần này.

Hôm 27/9, Araqchi nói rằng các bên trung gian chưa chính thức truyền đạt việc Mỹ bác bỏ đề xuất của Iran, đồng thời cho biết Tehran đang chờ lập trường chính thức của Washington trước khi quyết định bước đi tiếp theo.

“Điều kiện của chúng tôi rất rõ ràng, và bất kỳ động thái nào hướng tới việc mở lại Eo biển Hormuz đều phụ thuộc vào việc các điều kiện này được đáp ứng”, ông nói hôm 27/9, đồng thời cho biết chỉ có giải pháp đạt được thông qua đàm phán mới có thể giải quyết bế tắc.