Bảo tàng Quân khu 3 (số 254 - đường Lê Duẩn, phường Kiến An, TP Hải Phòng) nằm trong hệ thống bảo tàng Lịch sử quân sự Việt Nam, được thành lập ngày 10/10/1969, là nơi lưu trữ, trưng bày những tư liệu, hiện vật có giá trị về truyền thống đấu tranh cách mạng của lực lượng vũ trang Quân khu 3, được Bộ Văn hoá - Thông tin ký quyết định công nhận đạt tiêu chuẩn bảo tàng hạng II trong mạng lưới Bảo tàng Quốc gia (năm 1996).
Từ khi thành lập, Bảo tàng Quân khu 3 đã sưu tầm, lưu trữ, bảo quản, trưng bày gần 10.500 tài liệu, hiện vật, trong đó có nhiều tài liệu, hiện vật có giá trị và ý nghĩa lịch sử sâu sắc, phản ánh truyền thống chiến đấu anh dũng và sự trưởng thành, lớn mạnh của quân và dân Quân khu 3.
Khu trưng bày ngoài trời có diện tích 500 m², trưng bày 20 hiện vật, vũ khí có thể khối lớn, phản ảnh đặc thù, thành tích xây dựng, chiến đấu, trưởng thành của Quân và dân Quân khu 3. Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, lực lượng vũ trang Quân khu 3 đã bắn rơi 1.526 máy bay các loại. Hình ảnh trên đây chỉ là một phần nhỏ xác máy bay Mỹ, thể hiện cho sự thất bại thảm hại của “Không lực Hoa Kỳ”.
Bên cạnh là những quả bom nổ chậm của đế quốc Mỹ đã bị lực lượng vũ trang và bộ đội Công binh Quân khu 3 vô hiệu hóa. Đây là chứng tích tội ác của đế quốc Mỹ trong chiến trang phá hoại miền Bắc nước ta.
Những quả thủy lôi do Liên Xô (cũ) chế tạo, được thả ở vùng biển Hải Phòng, ngăn tàu chiến Mỹ xâm nhập vào vùng biển Tổ quốc trong những năm chống phong tỏa đường biển.
Trên ảnh là lựu pháo 105mm M101, là tang vật của quân đội Mỹ, do các chiến sỹ Trung đoàn 64 (Đoàn Đồng Bằng) thu được trong Chiến dịch Triệu Phong - Quảng Trị, tháng 9/1972. Trong chiến dịch, đơn vị đã tiêu diệt 105 lính thủy đánh bộ Mỹ, phá hủy 20 ụ súng, trận địa pháo và hầm ngầm.
Súng máy phòng không 14,5mm ZPU-2, do lực lượng tự vệ TP Nam Định (tỉnh Nam Định, nay là tỉnh Ninh Bình) đơn vị anh hùng lực lượng vũ trang Nhân dân sử dụng, vừa sản xuất, vừa chiến đấu, góp phần cùng lực lượng vũ trang nhân dân tỉnh bắn rơi 210 máy bay Mỹ.
Tên lửa SAM-2, Sư đoàn Phòng không 363 (Quân chủng Phòng không - Không quân) sử dụng phối hợp chiến đấu cùng lực lượng vũ trang Quân khu 3, góp phần bắn rơi nhiều máy bay Mỹ, bảo vệ bình yên vùng trời TP Hải Phòng.
Đây là Máy bay MIG-17 của Mỹ bị Trung đoàn Không quân 933 cất cánh từ Sân bay Kiến An (Hải Phòng), phối hợp chiến đấu với lực lượng vũ trang Quân khu 3, bắn rơi trên vùng trời huyện Chí Linh (Hải Dương cũ) năm 1966.
Còn đây là Pháo 100mm, lực lượng tự vệ Cảng Hải Phòng (Đơn vị Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân) sử dụng bắn rơi 3 máy bay Mỹ. Là đơn vị tự vệ bắn rơi nhiều máy bay nhất trong Quân khu 3, bảo vệ hàng hóa, tàu thuyền ra, vào cảng trong chiến trang phá hoại của đế quốc Mỹ.
Trong thời kỳ chống chiến trang phá hoại, Đại đội 4 (C4), bộ đội địa phương tỉnh Thái Bình (cũ), đơn vị Anh hùng lực lượng vũ trang Nhân dân đã sử dụng Pháo Cao xạ 40mm BOFORS bắn rơi 7 máy bay Mỹ. Đặc biệt, ngày 7/11/1967, trong vòng 30 phút, đơn vị đã bắn rơi 2 máy bay Mỹ. Đây là trận đánh xuất sắc nhất trong các đơn vị của Quân khu 3.
Pháo 122mm do Trung đoàn Pháo binh Nguyễn Trãi sử dụng bắn cháy tàu chiến Mỹ xâm phạm vùng biển Quân khu 3 năm 1967.
Trong chiến trang phá hoại của đế quốc Mỹ ra miền Bắc, Tiểu đoàn 14 - Đơn vị Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân đã cơ động chiến đấu trên khắp các chiến trường Quân khu 3, sử dụng Pháo Cao xạ 37mm (M1939) bắn rơi 52 máy bay Mỹ, là đơn vị bắn rơi nhiều máy bay nhất Quân khu 3.
Một cán bộ Bảo tàng Quân khu 3 cho biết, trung bình hàng năm có khoảng 16 - 17 nghìn lượt người đến tham quan, tìm hiểu, học tập tại Bảo tàng. Không chỉ lưu trữ, bảo tồn những tư liệu quý, phục vụ hàng ngàn lượt khách đến tham quan, Bảo tàng Quân khu 3 còn là một kho tư liệu vô giá, góp phần quan trọng giáo dục truyền thống yêu nước, truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ, cho các tầng lớp Nhân dân trong Quân khu và Nhân dân TP Hải Phòng.




