Bộ trưởng Bộ Công an: Dữ liệu cá nhân được bảo vệ nhiều lớp

Nội dung trên được Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an khẳng định khi phát biểu giải trình, làm rõ một số vấn đề đại biểu Quốc hội nêu về dự án Luật Định danh và xác thực điện tử, sáng 4/11.

Bộ trưởng Lương Tam Quang thông tin, cơ quan Nhà nước sẽ thực hiện định danh đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân; địa điểm, không gian; dữ liệu cốt lõi, dữ liệu quan trọng. Các nhóm còn lại do tổ chức cung cấp dịch vụ đủ điều kiện thực hiện theo nhu cầu, với danh mục và lộ trình do Chính phủ quy định.

“Cơ quan, tổ chức, cá nhân không phải cung cấp lại thông tin để tạo lập danh tính điện tử hoặc thực hiện thủ tục đăng ký định danh điện tử”, Bộ trưởng Lương Tam Quang nói.

Về việc bảo vệ quyền riêng tư, nguyên tắc thu thập dữ liệu tối thiểu và đồng bộ dữ liệu định danh, xác thực, Bộ trưởng cho biết dự thảo Luật đã thiết kế nhiều lớp bảo vệ quyền riêng tư như: thu thập dữ liệu tối thiểu và có sự đồng ý của chủ thể, không đồng bộ nội dung giao dịch, không chia sẻ kết quả xác thực ngoài phạm vi cho phép.

“Việc bảo vệ dữ liệu cá nhân trong hoạt động định danh và xác thực điện tử được thực hiện chặt chẽ theo quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân; các nguyên tắc, điều kiện, phạm vi, mục đích xử lý dữ liệu cá nhân không có sự thay đổi”, Bộ trưởng khẳng định.

Đại tướng Lương Tam Quang nêu rõ, định danh và xác thực điện tử phải tuân thủ Hiến pháp và pháp luật, bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân. Việc khai thác, sử dụng danh tính điện tử phải bảo mật thông tin, tuân thủ pháp luật về bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Thời gian tới, cơ quan chủ trì soạn thảo sẽ tiếp tục rà soát các quy định có liên quan, tham mưu Chính phủ quy định chi tiết về việc thu thập, khai thác, sử dụng dữ liệu về định danh và xác thực điện tử để bảo đảm chặt chẽ, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của chủ thể.

Về việc liên kết tài khoản giao dịch với danh tính điện tử và cơ chế phòng ngừa rủi ro giả mạo danh tính trên môi trường điện tử, Bộ trưởng cho hay, dự thảo quy định cơ quan, tổ chức, cá nhân sử dụng tài khoản giao dịch điện tử để giao dịch điện tử trực tuyến trong các lĩnh vực chứng khoán, viễn thông, ngân hàng, bưu chính, thương mại điện tử, khám bệnh, chữa bệnh, trung gian thanh toán, ví điện tử, tài sản mã hóa, trò chơi điện tử trực tuyến; dịch vụ đăng ký, cho thuê và sử dụng tên miền và các lĩnh vực khác có rủi ro hoặc phát sinh pháp lý quan trọng thì phải xác thực với danh tính điện tử quốc gia và liên kết tài khoản giao dịch điện tử với danh tính điện tử đó.

Luật giao bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan ngang bộ quy định cụ thể các giao dịch điện tử trực tuyến thuộc lĩnh vực khác có rủi ro cao hoặc phát sinh pháp lý quan trọng, bảo đảm phù hợp với đặc thù ở từng ngành.

Tránh bảo vệ dàn trải ở nơi rủi ro thấp nhưng bỏ ngỏ ở nơi rủi ro cao

Về dự án Luật An ninh dữ liệu, Bộ trưởng nêu rõ, cấp độ rủi ro an ninh dữ liệu, cơ chế phân cấp độ rủi ro an ninh dữ liệu là trụ cột của dự thảo luật.

“Bởi chỉ khi xác định đúng mức độ nguy hại mà dữ liệu có thể gây ra khi bị xâm phạm thì mới đặt ra được nghĩa vụ tương xứng, tránh bảo vệ dàn trải ở nơi rủi ro thấp nhưng lại bỏ ngỏ ở nơi rủi ro cao”, Đại tướng nói.

Tiếp thu kết luận của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, dự thảo thiết kế 5 cấp độ rủi ro tương thích với 5 cấp độ hệ thống thông tin theo Luật An ninh mạng. Trong đó, dự thảo Luật cho phép sử dụng ngay kết quả xác định cấp độ theo pháp luật về an ninh mạng để cùng một hệ thống không phải đánh giá hai lần.

Cấp độ rủi ro cũng không thay thế việc phân loại dữ liệu cốt lõi, dữ liệu quan trọng theo Luật Dữ liệu và không làm phát sinh danh mục mới, mà chỉ là căn cứ để lựa chọn biện pháp bảo vệ.

Trên cơ sở đó, Bộ trưởng cho biết, nghĩa vụ được xác định theo hướng rủi ro càng thấp thì thủ tục càng đơn giản.

Theo đó, dữ liệu cấp độ 1 không phát sinh thủ tục, dữ liệu cấp độ 2 chỉ cần phương án bảo vệ rút gọn và được miễn đối với hộ kinh doanh, doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ, khởi nghiệp sáng tạo. Từ cấp độ 3 mới phải đánh giá tác động và kiểm toán, còn thẩm định chỉ áp dụng với cấp độ 4, cấp độ 5 và được thực hiện chung một hồ sơ với thẩm định an ninh mạng.

“Về đề nghị quy định ngay trong luật bảng tương ứng giữa hai hệ thống cấp độ, chúng tôi đề nghị Quốc hội cho giữ phương án giao Chính phủ quy định tại khoản 12 Điều 8, vì tiêu chuẩn kỹ thuật thay đổi nhanh, nếu quy định cứng trong luật thì mỗi lần điều chỉnh lại phải sửa luật.

Khi xây dựng nghị định, Chính phủ sẽ quy định bộ tiêu chí định lượng, định tính có thể kiểm chứng để doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa, tự xác định đúng cấp độ, không bị đặt thêm nghĩa vụ vượt mức cần thiết”, Bộ trưởng Lương Tam Quang nói.

Về phân định trách nhiệm giữa Bộ Công an và Bộ Quốc phòng, Bộ trưởng cho hay, đối với thẩm quyền quản lý nhà nước về an ninh dữ liệu trong hoạt động dân sự, kinh tế của doanh nghiệp. Đây không phải là nội dung mới mà là thể chế hóa Chỉ thị 57 của Ban Bí thư.

Theo đó Bộ Công an chịu trách nhiệm trước Chính phủ chủ trì quản lý nhà nước về an ninh mạng, bảo mật thông tin, an ninh dữ liệu. Bộ Quốc phòng chủ trì quản lý hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu quân sự và cơ yếu thuộc phạm vi của Bộ Quốc phòng.