Thoạt nhìn, các cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran cùng với sự leo thang của xung đột dường như tạo ra hàng loạt hệ quả bất lợi cho Ukraine. Sự chú ý chuyển hướng, giá dầu và khí đốt tăng, trong khi kho dự trữ các hệ thống phòng không Patriot và tên lửa đánh chặn do Mỹ sản xuất bị tiêu hao nhanh chóng.
Tuy nhiên, theo các nhà phân tích trên German Marshall Fund và Atlantic Council, khi nhu cầu về các hệ thống đánh chặn drone tăng mạnh tại các quốc gia vùng Vịnh - nơi đang hứng chịu các cuộc tấn công trả đũa của Iran, năng lực công nghiệp quốc phòng và kinh nghiệm quân sự đặc biệt của Ukraine có thể tạo ra cơ hội chiến lược mới cho Kiev.
Ukraine đang làm gì?
Theo Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky, nước này nhận được yêu cầu hỗ trợ và chia sẻ chuyên môn chống lại drone Shahed của Iran từ ít nhất 11 quốc gia, bao gồm các nước láng giềng Iran cũng như Mỹ và các quốc gia châu Âu. Ukraine cam kết hỗ trợ ba nước gồm Qatar, UAE và Ả-rập Xê Út.
Các chuyên gia tác chiến drone của Ukraine đã tới Trung Đông để hỗ trợ phòng thủ khu vực trước các drone tấn công của Iran. Các nhóm chuyên gia Ukraine sẽ giúp phối hợp hoạt động phòng không tại Qatar, UAE và Ả-rập Xê Út. Ngoài ra, họ được cho là sẽ làm việc cùng các đồng nghiệp Mỹ để bảo vệ các căn cứ quân sự của Mỹ tại Jordan.
Thông tin về các đợt triển khai quan trọng này xuất hiện đúng một năm sau cuộc gặp nổi tiếng tại Phòng Bầu dục giữa Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky và Tổng thống Mỹ Donald Trump. Khi đó, Trump đã nói với Zelensky rằng “ông không có quân bài đàm phán nào trong tay". Tuy nhiên, sau 12 tháng, có vẻ như ông Zelensky đang cố gắng tạo ra những “lá bài” của riêng mình.
Các quốc gia khác cũng đang chú ý tới năng lực drone của Ukraine này. Đức xác nhận kế hoạch để các chuyên gia Ukraine huấn luyện binh sỹ Đức, trong khi Romania công bố một dự án liên doanh lớn với Ukraine để cùng sản xuất drone.
(Ảnh minh hoạ)
Lá bài ngoại giao?
Nếu Ukraine giúp vô hiệu hóa drone Iran trước khi chúng tấn công mục tiêu tại các quốc gia này, điều đó có thể giảm áp lực buộc họ phải trả đũa, từ đó giảm nguy cơ leo thang xung đột trong khu vực.
Ngoài ra, nếu các đối tác yêu cầu, Ukraine cũng có thể cung cấp drone hải quân và hỗ trợ chuyên môn phát hiện thủy lôi, nhằm đối phó với nguy cơ Iran rải thủy lôi phong tỏa eo biển Hormuz trong nhiều tuần hoặc nhiều tháng. Nếu Ukraine tận dụng tốt cơ hội này, vai trò mới nổi của họ được cho là có thể mang lại đòn bẩy chính trị lâu dài tại Washington.
Ông Zelensky cho biết chỉ trong ba ngày, các quốc gia vùng Vịnh đã sử dụng nhiều tên lửa Patriot hơn cả Ukraine từ năm 2022 đến nay, khiến kho dự trữ nhanh chóng cạn kiệt và cần thời gian dài để bổ sung. Điều này không chỉ làm gián đoạn nguồn cung vốn đã căng thẳng của Ukraine, mà còn cho thấy việc dùng tên lửa Patriot trị giá hơn 1 triệu USD mỗi quả để bắn hạ các drone tấn công Iran trị giá khoảng 30.000 USD là phương án rất tốn kém và khó duy trì lâu dài.
Do đó, nhu cầu tăng vọt đối với các hệ thống chống drone giá rẻ hơn cùng kinh nghiệm quân sự mà Ukraine đã phát triển trong nhiều năm chiến sự đang tạo cơ hội để ngành công nghiệp quốc phòng này trở thành đối tác quan trọng cho Mỹ và các quốc gia vùng Vịnh.
Nhà Trắng từng từ chối đề xuất của Ukraine về việc thiết lập các “trung tâm chiến đấu drone” tại Trung Đông vào năm ngoái. Nhưng trong bối cảnh hiện tại, khi xung đột tại khu vực có thể trở thành những cuộc tấn công qua lại tiêu hao và gây áp lực ngày càng lớn cho thị trường năng lượng, Mỹ có thể muốn tìm cách chấm dứt sớm điều đó. Với sự hỗ trợ của Ukraine, Washington có thể tránh xung đột leo thang hơn nữa, đồng thời cải thiện quan hệ với các quốc gia vùng Vịnh.
Đổi lại, theo các chuyên gia, Kiev có thể mong muốn được cung cấp các tên lửa Patriot cần thiết khẩn cấp, tên lửa hành trình tầm xa Tomahawk và các hỗ trợ quân sự quan trọng khác. Tổng thể, hàng loạt bước đi có thể tạo ra thỏa thuận chiến lược, giúp Ukraine củng cố vị trí nếu tận dụng được cơ hội.
Bình luận