Chỉ số giá tiêu dùng tăng đột biến, có đáng ngại?

Theo chuyên gia kinh tế Ngô Trí Long, việc chỉ số CPI tháng 9 tăng 2,2% và tăng bằng bằng cả 7 tháng cộng lại là rất bất ngờ vì so với các dự báo trước đó, mức tăng không lớn như vậy.

Đặc biệt, điều đáng nói theo ông Long là trong cơ cấu tăng của các nhóm hàng thì chủ yếu có 4 nhóm hàng tăng mạnh, y tế tăng hơn 23%, giáo dục đầu năm học tăng 10,4%, giao thông tăng 3,8%, vật liệu xây dựng tăng hơn 2%, còn tuyệt đại bộ phận đều âm hoặc tăng cao nhất không quá 0,61%.

Trong khi đó, nhóm hàng chiếm tỷ trọng lớn nhất trong rổ CPI là lương thực thực phẩm thì lương thực tăng 0,33%, còn thực phẩm giảm. Đây cũng là điều đáng phải cảnh báo.

Nguyên nhân gốc gác căn bản dẫn đến tăng con số tăng bất ngờ như vậy, theo ông Long là do giá xăng và giá điện tăng trong thời gian vừa qua. Ngoài ra, giá gas, giá thuốc và giá sữa tăng cũng làm cho chỉ số CPI tăng mạnh.

Tuy nhiên, nguyên nhân sâu xa, theo ông Long là do những bất ổn từ chính nền kinh tế. Cụ thể là những dấu hiệu tiềm ẩn lạm phát ở Việt Nam luôn luôn có.

“Thực chất là do nền kinh tế nước ta theo mô hình tăng tưởng rộng, các doanh nghiệp năng lực sản xuất kém, năng suất thấp. Trong khi đó, bội chi ngân sách lớn, mục tiêu đặt ra trong nhiều năm là tăng trưởng, tăng trưởng nên chính sách tiền tệ sẽ nới lỏng, nạn tham nhũng phổ biến, đây là các nguyên nhân khiến cho lạm phát gia tăng trong nhiều năm”, ông Long nhấn mạnh.